Fact Check درستی‌سنجی و حقیقت‌یابی
3.39K subscribers
2.44K photos
200 videos
28 files
1.62K links
درستی‌سنجی و حقیقت‌یابی شایعات فضای مجازی
و مقابله با شبه‌علم
@Fact_Check

ترویج علم
و مقابله با شبه‌علم

رفتن به ابتدای کانال:
https://t.iss.one/Fact_Check/1
Download Telegram
😳⚠️🚨باز هم مانند مورد مشابه قبلی، صحبتهای مدیرکل سازمان جهانی بهداشت (گزارش هفتگی سازمان جهانی بهداشت، ارائه شده در دوم ماه دسامبر ۲۰۲۲) با حذف قسمتهای هشدار (بخشهای قرمزرنگ در تصویر) که سبب تغییر مفهوم پیام شد در فضای مجازی فارسی منتشر شده است!

آیا حذف قسمتهای هشدار و تنها ذکر قسمتهای امیدوارکننده به نحوی که مفهوم مطلب عوض شود، خلاصه کردن محسوب می‌شود؟!

چنین تغییراتی در خبرها و مطالب علمی، در صفحات متعددی مشاهده می‌شود اما به این شکل نیست که همزمان تمام این صفحات این تغییر را در اصل مطلب ایجاد کرده باشند! به این شکل است که یک صفحه این کار را انجام داده، بقیه از روی آن و از روی هم، مطلب نادرست یا ناقص را کپی کرده‌اند!

البته برخی کانالها در پیام جداگانه‌ای یک بخش از این قسمتهای هشدار را نیز منتشر کرده‌اند. (عکس چهارم)

⚠️اغلب کاربران که در بین آنها ... نیز دیده می‌شوند چنین مطالبی را مطالعه و بازنشر می‌کنند!
⚠️در مقابل، کانالهایی را می‌توان یافت که چنین مطالبی را صحیح و دقیق منتشر می‌کردند اما دنبال‌کنندۀ زیادی ندارند و برخی از آنها دیگر به کارشان ادامه نداده‌اند.😞

🔴 مورد مشابه قبلی:
t.iss.one/nouritazeh/12423
👍8
Forwarded from اندیشه سرا
🔴در ایران در مورد فرهنگ عذرخواهی در ژاپن پیامهای نادرست هم به پیامهای درست افزوده شده.
داستان ساختگی ۲۰ دقیقه عذرخواهی وزیر نیروی ژاپن را یادتان هست؟! (تصویر ۴)

⚽️موری‌یاسو که از ۲۰۱۸ تاکنون تیم فوتبال ژاپن را به این شرایط عالی رسانده چرا باید از تماشاچیان ژاپنی عذرخواهی کند؟!

موری‌یاسو هجیمه (که در انگلیسی و فارسی به او هجیمه موری‌یاسو می‌گویند) در پایان بازی ژاپن-کرواسی در مقابل تماشاچیان ژاپنی تعظیم کرد؛
در منابع زبانهای مختلفی نوشته‌اند برای «احترام، سپاسگزاری و قدردانی»، در منابع فارسی نوشته‌اند برای «عذرخواهی».
شاید کسی بگوید بگذار فرهنگ عذرخواهی که در آن ضعیفیم تقویت شود!
اما در احترام گذاشتن و قدردانی در جای درستش هم تقویت شویم خیلی خوب است!
البته جایی که بیش از همه نیاز به تقویت داریم این است که مطالب را درست بیان کنیم!
و حتی از روی مصلحت‌پنداری هم مطالب نادرست را منتشر نکنیم.

ژاپنیها در جای لازم عذرخواهی می‌کنند
اما هر خم شدنشان عذرخواهی نیست!
ممکن است احترام و قدردانی باشد.

نمونۀ تعظیم آقای آبه شینزو در مقابل یک زن روستایی، در هِدِر حساب توئیتر آقای آبه:
t.iss.one/andishehsarapub/9514

@Fact_Check
👍11👎1
این عکس مدتی قبل در فضای مجازی با این شرح منتشر شده بود که «وزیر نیروی ژاپن به خاطر این‌که ۲۰ دقیقه برق قطع شده بود، ۲۰ دقیقه از مردم عذرخواهی کرد»

تصویر ارتباطی با وزیر نیروی ژاپن ندارد و مربوط به کنفرانس مدیرعامل شرکت هوندا است!

در منبع معتبری هم داستان ۲۰ دقیقه عذرخواهی وزیر نیروی ژاپن مطرح نشده.

(البته ۲۰ دقیقه قطع برق با ۲۰ دقیقه عذرخواهی جبران نمی‌شود! اینجا صحبت از میزان اهمیت قطع برق نیست، صحبت از بی‌توجهی مدیران صفحات مجازی به درست یا نادرست بودن مطالب است.)

🔸این شایعه توسط فارسی‌زبانان ساخته نشده است و مانند بسیاری از شایعات دیگر از ترجمۀ «شایعات غیرفارسی منتشر شده در منابع بی‌اعتبار» وارد صفحات مجازی فارسی شده.

گاهی یک مطلب نادرست که در انبوهی کانال پرمخاطب فارسی منتشر شده، ریشه در یک پیام فیسبوک یا اینستاگرام یک شخص ناشناس یا نامعتبر داشته!
ادمین‌های بسیاری از صفحات پرمخاطب فرق چنین صفحه‌ای را با صفحات دارای حدی از اعتبار نمی‌دانند!
یا صحت مطلب برایشان اهمیت ندارد! افزایش تعداد دنبال‌کننده و افزایش نرخ آگهی‌هایشان برایشان مهم است که به همین روش به آن دست می‌یابند!😞
🔎 t.iss.one/Fact_Check
👍11
Fact Check درستی‌سنجی و حقیقت‌یابی
تا کی صفحات مجازی‌ای که قبل از اطمینان از درستی خبر، هر خبری را منتشر می‌کنند به جای کاهش دنبال‌کنندگان با افزایش دنبال‌کنندگان روبه‌رو خواهند بود؟ حتی خبر درگذشت افراد را هم درستی‌سنجی نمی‌کنند! 😡 چرا؟! برای این‌که برای اکثر کاربران فضای مجازی مهم است که…
هنوز یک هفته از خبر نادرست درگذشت ابوالفضل پورعرب نگذشته که همان کانال‌های تلگرامی خبر نادرست درگذشت رضا رویگری را منتشر کردند
و همان کاربرانی که خبر نادرست قبلی را بازنشر کرده بودند این خبر را هم بازنشر کردند!

پس از معلوم شدن نادرستی خبر، کانال‌هایی که خبر نادرست را منتشر کرده بودند، یک بار هم با خبر تکذیبش موج‌سواری کردند!

فضای مجازی فارسی خودبه‌خود درست نمی‌شود!
نیاز به تلاش دارد.
🆘 چه می‌شود کرد:
t.iss.one/Fact_Check/806
👍13
Forwarded from اندیشه سرا
⚠️⚠️🚨🚨#هشدار بسیار مهم

🚨🚨🚨«شکوائیه علیه‌تان قرار گرفت»❗️

پیامی را در تصویر می‌بینید که یک هکر ارسال کرده است!
این می‌تواند آغاز یک کلاهبرداری باشد که قبلاً دربارۀ انواع آن توضیح داده شده.

از کجا می‌فهمیم این پیام واقعی نیست؟

یک راه، بررسی صحت لینک (⚠️بدون لمس آن) است. اگر کسی قادر به انجام این کار نیست باید از یک فرد مطلع کمک بگیرد.

راه آسان‌تر این است که ببینیم از چه شماره‌ای ارسال شده؟
پیامکهای واقعی در این زمینه‌ها از شمارۀ شخصی (موبایل یا شماره‌های تجاری ارسال پیامک) ارسال نمی‌شود.

پیش از لمس لینک چنین پیامکی یا انجام کاری که در چنین پیامکی از شما خواسته شده،
از صحت پیام کسب اطمینان کنید.

🔴🔴لطفاً این پیام را برای تمام دوستان و آشنایان خود ارسال بفرمایید
🔴🔴و کمک کنید کلاهبرداران به روش‌های ابتدایی نتوانند حساب مردم را خالی کنند یا به اشکال دیگری کلاهبرداری کنند.

موفقیت کلاهبرداران به‌خاطر کمبود آگاهی کاربران است.
#آسیب_شناسی_جامعه_مجازی:
@andishehsarapub
⚠️اگر می‌خواهید ریسک هک شدن خود را کاهش دهید، مطالب لینک داده شده در این پیام را به دقت بخوانید:
t.iss.one/andishehsarapub/9129
🆘لطفا بازنشر بفرمایید.
👍10
تا این لحظه در هیچ منبع معتبری احتمال بیماری کشندۀ مِرس برای بازیکنان تیم فوتبال فرانسه مطرح نشده.
(منظور از «ابتلا به ویروس شتر» در منابع عامه‌پسند، ابتلا به بیماری مرس است.)

البته در سال ۲۰۲۲ دو مورد بیماری تأیید شدۀ مرس در قطر مشاهده شده:
t.iss.one/nouritazeh/12660

توضیح بیشتر و نکات مهم:
t.iss.one/nouritazeh/12664

🔎 @Fact_Check
👍7
برخی صفحات فارسی نوشته‌اند دولت آرژانتین تصویر مسی را روی اسکناس «چاپ کرده است».

جست‌وجوی این خبر نشان می‌دهد که فعلا چنین اتفاقی نیفتاده.
برخی منابع انگلیسی‌زبان نوشته‌اند دولت آرژانتین دارد به این کار فکر می‌کند.

منابع اسپانیولی‌زبان (زبان کشور آرژانتین) نوشته‌اند این فعلاً در حد یک شوخی مطرح شده توسط مسئولین بانک مرکزی آرژانتین است که قبل از فینال گفته بودند اگر آرژانتین قهرمان شود چنین کاری بکنیم.
این رسانه‌ها نوشته‌اند با توجه به استقبال طرفداران مسی در فضای مجازی، ممکن است این شوخی به واقعیت بپیوندد.

بزرگداشت مسی و تیم فوتبال آرژانتین در برنامۀ دولت آرژانتین است اما هنوز تصمیم گرفته نشده که چنین اسکناسی چاپ شود و فعلاً در حد یک پیشنهاد است.

تصویر مسی روی اسکناس چاپ «شده» یا «نشده» یا «خواهد شد» یا «نخواهد شد» موضوع مهم روز برای ما نیست اما یک مثال است برای این گفته که
بسیاری از مطالب فضای مجازی فارسی با مطالب اصلی فاصلۀ زیادی دارند.

درصد اندکی از کسانی که مطالب نادرست را می‌بینند، تکذیبیه‌شان را می‌بینند،
لطفاً با بازنشر تکذیبیه‌ها به بهبود کیفیت محتوای فضای مجازی فارسی کمک کنید.
t.iss.one/Fact_Check
👍11
دوستی با نگرانی پرسیده آیا این گفته که «۶۰٪ از جمعیت چین «و» ۱۰٪ از جمعیت جهان در ۹۰ روز آینده به کورونا مبتلا می‌شوند» درست است؟

پاسخ:
این جمله در اصل «بیان گمراه‌کنندۀ» دکتر اریک فیجل-دینگ (👈 از مشتاقان جذب دنبال‌کننده!) است که به رسانه‌های بی‌دقت (که نمونه‌اش را در تصویر می‌بینید) راه یافته.
اصل مطلب از دکتر شی چن (استادیار دانشگاه Yale) است که در NPR با بیان صحیح منتشر شده (تصویر):
۶۰٪ از جمعیت چین که به معنی ۱۰٪ از جمعیت جهان است
نه ۶۰٪ و ۱۰٪ دیگر

توضیح بالا دربارۀ نحوۀ بیان مطلب بود؛
نه دربارۀ اینکه این تخمین برای ۹۰ روز آینده درست است یا نه.

تخمینهای دیگر هم دربارۀ چین بسیار نگران‌کننده است.
این احتمال که موج چین در سایر کشورها اثر جدی بگذارد زیاد است اما اینکه ۱۰٪ «دیگر» از جمعیت جهان را ظرف ۳ ماه درگیر کند مطرح نبوده.

🕯در صورت تمایل برای آگاهی از شرایط چین این پیام:
t.iss.one/SarsCoVTwo/3626
و پیامهای لینک داده شده در آن را بخوانید
و مهمترین نکات کووید-۱۹ در چین را در این کانال دنبال کنید:
@SarsCoVTwo

🆘لطفاً برای آگاهی از نکات ضروری، این پیام را برای دوستان خود بفرستید:
t.iss.one/stop_corona/59
👍6