✨زادروزت بر روان بشریت و جهان خجسته، زیگموند فروید!


مخترع ناخودآگاه، کاوشگر رویاها، و کسی که جسارت داشته به درون تاریک‌ترین گوشه‌های ذهن انسان نفوذ کنه.

اگه بخوام تحلیلی کوتاه از شخصیت فروید رو جرات کنم، میَشه گفت اون ترکیبی نادر از نبوغ، جسارت فکری، و سرسختی بود. فروید انسانی بود عمیقاً کنجکاو، کسی که از مواجهه با تاریکی‌های روان نمی‌ترسید. اون شخصیت مستقلی داشت، ولی در عین حال، گاه دچار نوعی خودمحوری علمی میشد و پذیرش دیدگاه‌های مخالف براش دشوار بود. وابستگی شدیدش به نظریات اولیه‌اش، مخصوصا در باره سکسوالیته، نشون میده که گاهی بیش از اونکه از تجربه و داده پیروی کنه، به درک شهودی خودش وفادار میموند. در عین حال، شجاعتش در پرداختن به موضوعاتی تابو مثل میل جنسی کودک یا عقده اُدیپ، گواه بر روحیه‌ای رادیکال و انقلابی ایشونه.
اگه امروز زنده بود، احتمالاً از اینکه نظریاتش هم الهام‌بخش و هم محل مناقشه شده‌، خوشحال بود.

پس در سالروز تولدش، چه موافق فروید باشیم و چه منتقدش، نمیشه منکر تأثیر عمیق و ماندگار این بزرگ مرد روی روان‌شناسی، فرهنگ و حتی هنر شد.


نقاشی و نوشته: دکتر موریس ستودگان‌


Think+

✨بر اساس تحقیقات و آمارهای موجود، تفاوت معناداری در میزان اختلالات روانی بین زنان و مردان مشاهده می‌شود.

۱. آمارهای جهانی :
- در انگلستان، از هر ۵ زن یک نفر (۲۰%) و از هر ۸ مرد یک نفر (۱۲٫۵%) از اختلالات روانی رنج می‌برند.

- زنان سه برابر بیشتر از مردان در معرض ابتلا به اختلالات اضطرابی و افسردگی قرار دارند.

- مردان سه برابر بیشتر از زنان اقدام به خودکشی موفق می‌کنند، در حالی که زنان بیشتر اقدام به خودزنی یا خودکشی ناموفق دارند.

- زنان سه برابر بیشتر از مردان به اختلالات خوردن (مانند آنورکسیا و بولیمیا) مبتلا می‌شوند.

👈لینک اول مطالعه
👈لینک دوم مطالعه


۲. آمارهای ایران :
- در ایران، حدود ۳۰% زنان و ۱۵% مردان از اختلالات روانی رنج می‌برند.

- افسردگی در زنان دو برابر بیشتر از مردان است (۱۲٫۷% زنان در مقابل ۶٫۵% مردان).

- اختلالات اضطرابی در زنان ۱۹٫۴% و در مردان ۱۱٫۹% گزارش شده است.

- بر اساس پیمایش ملی سلامت روان (۱۳۹۰)، ۲۳٫۶% از جمعیت ۱۵ تا ۶۴ سال ایران حداقل یک اختلال روانی داشتند که سهم زنان بیشتر بود.

👈لینک اول مطالعه
👈لینک دوم مطالعه
👈لینک سوم مطالعه


۳. دلایل تفاوت جنسیتی :
- عوامل بیولوژیک: تغییرات هورمونی (مانند قاعدگی، بارداری، یائسگی) و ساختار مغز زنان.

- فشارهای اجتماعی: انتظارات جامعه از زنان در نقش‌های چندگانه (مادری، همسری، شغلی) و کمالگرایی.

- خشونت و سوءاستفاده: زنان بیشتر در معرض خشونت خانگی و آزار جنسی قرار میگیرند که منجر به PTSD و افسردگی میشود.

- سبک مقابله: زنان بیشتر علائم درونریزی (افسردگی، اضطراب) و مردان علائم برونریزی (پرخاشگری، سوءمصرف مواد) نشان میدهند.

👈لینک اول مطالعه
👈لینک دوم مطالعه
👈لینک سوم مطالعه


۴. گروههای سنی پرخطر :
- زنان ۱۶ تا ۲۴ سال سه برابر بیشتر از مردان همسن خود اختلالات روانی دارند.

- مردان ۴۰ تا ۴۹ سال بالاترین نرخ خودکشی را دارند.

- زنان در فقر ۲۹% و زنان شاغل کمتر دچار اختلالات روانی می‌شوند.

👈لینک اول مطالعه
👈لینک دوم مطالعه


۵. دسترسی به خدمات روانی
- مردان کمتر به روانشناس مراجعه می‌کنند (فقط ۳۶% مراجعان درمانهای روانی مردان هستند).

- زنان بیشتر از مردان برای مشکلات روانی کمک می‌خواهند، اما مردان ترجیح می‌دهند خودشان با آن کنار بیایند.

👈لینک مطالعه


✔️به طور کلی، زنان در سراسر جهان و ایران بیشتر از مردان از اختلالات روانی مانند افسردگی و اضطراب رنج می‌برند، در حالی که مردان بیشتر با مشکلاتی مانند سوءمصرف مواد و رفتارهای پرخطر مواجه‌اند. این تفاوتها ناشی از ترکیبی از عوامل بیولوژیک، روانی و اجتماعی است.

تهیه شده در +Think

25 May 2025

✨خودشفقتی پلی‌ست میان رنج و آرامش، نه با انکار درد، بلکه با همدلی با خود. یعنی پذیرفتن خود، حتی وقتی که شکست خورده‌ایم؛ نه چون کامل هستیم، بلکه چون انسان هستیم.



دکتر موریس ستودگان +Think

✨ وقتی انگیزه‌ها فروکش می‌کنند…

گاهی روزهایی میرسند که هیچ کاری برای‌مان جذاب نیست. ذهن خسته است، بدن بی‌رمق، و خواسته‌های روزمره رنگ می‌بازند. اگر این روزها را تجربه میکنیم، لطفاً این را به خاطر داشته باشیم:

💆‍♀️ ما اشکالی نداریم؛ شرایط سخت و جنگیست.
اخبار بی‌وقفه، صدای وحشتناک، بی‌حوصلگی، عدم ارامش،  خستگی ذهنی و کاهش انگیزه در شرایط سترس‌زا یا حتی مزمن، یک واکنش تطابقی طبیعی‌ست. روان انسان نمی‌تواند مدام در حالت عملکرد بالا باقی بماند.

🙄انتظارات خود را تنظیم کنیم.
در چنین روزهایی، نباید از خودمان همان کارایی و تمرکز همیشگی را انتظار داشته باشیم. انتظار عملکرد صددرصدی از خود در روزهای سخت، تنها فشار روانی را افزایش می‌دهد.

😐 اولویت‌بندی کنیم.
کارهای روزانه را به سه دسته تقسیم کنیم:
ضروری و فوری
مهم ولی قابل تعویق
غیرضروری یا قابل حذف
انرژی محدودمان را برای موارد حیاتی حفظ کنیم.

🙅‍♂️ خودسرزنشگری را متوقف کنیم.
سرزنش کردن خود به خاطر "ترس" یا "اضطراب" و  "بی‌حوصلگی"، "تنبلی" یا "ناتوانی"، تنها چرخه‌ی فرسایش روانی را تداوم می‌دهد. در این مواقع، خودشفقتی از اصول اساسی مراقبت روانی‌ ماست: با خودمان همان‌طور حرف بزنیم که با یک دوست دلسوز حرف می‌زنیم.

😱هیجانات ما معتبرند.
احساس خشم، غم، دل‌مردگی یا ترس و اضطراب در این شرایط، نشانه‌ی آسیب نیست؛ نشانه‌ی زنده بودن و حساس بودن ماست. بگذاریم این احساسات حضور داشته باشند، آن‌ها را به رسمیت بشناسیم و سعی نکنیم بلافاصله "درست‌شان کنیم".

🤦‍♀️ به خود فرصت بدهیم؛ زمان می‌تواند ترمیم‌گر باشد.
بدن و ذهن برای بازیابی و تجدید قوا، نیازمند فضا،  استراحت، آرامش و  مهربانی هستند. همان‌طور که زخم‌های جسمی نیاز به زمان دارند، ترمیم روانی نیز یک روند تدریجی‌ست. عجله نکنیم. این هم نیز بگذرد!

😯از ارتباط انسانی غافل نشویم.
اگر کسی هست که بتواند ما را بدون قضاوت بشنود، به او نزدیک شویم، تماس برقرار کنیم. گاهی شنیده شدن، بزرگ‌ترین مداخله‌ی درمانی‌ست. همدلی را فراموش نکنیم.

😏 همه به یاد داشته باشیم:
وظیفه‌ی ما در این روزها، "خوب بودن" نیست. وظیفه‌ی ما این است که صادقانه با حال خود حاضر باشیم، فشار را کاهش دهیم، و آرام‌آرام فضا برای ترمیم را فراهم کنیم.

میدانیم همه ما بدون تقصیر به گونه‌ای درگیر این زمان پرسترس جنگ شدیم. کنار هم بایستیم. ✨

دکتر موریس ستودگان


Think+

✨یک تحلیل پست‌جنگی به وانموده‌ها و فراواقعیت‌ها با تکیه بر ژان بودریار جامع شناس فرانسوی

از دکتر موریس ستودگان

ژان بودریار جامع شناس مشهور فرانسوی درباره‌ی وانموده‌ها و فراواقعیت ابزار بسیار دقیقی برای تحلیل جوامعی ارائه داده که تحت سلطه‌ی یک ایدئولوژی رسمی قرار دارند — مخصوصاً اگر آن ایدئولوژی سعی کند با تبلیغات، رسانه، و تکرار نمادها، یک واقعیت جایگزین بسازد.

اگر بخواهم این مفاهیم را با وضعیت کشور ما با ایدئولوژی بسته و تبلیغات شدید حکومتی بعد از جنگ تطبیق دهیم به نکات قابل تاملی خواهیم رسید:

✨ ساختن "واقعیتی جایگزین" با استفاده از نمادها
در این نظام‌، ایدئولوژی رسمی سعی می‌کند جهانی وانمودشده خلق کند. یعنی به جای نشان دادن واقعیت زندگی مردم (جنگ و ویرانی، فقر، سرکوب، اعتراض)،
تصویری رسانه‌ای، آرمانی و کنترل‌شده از جامعه پیروز بعد از جنگ نشان می‌دهد:
"ملت همیشه در صحنه"، "حمایت‌های مردمی گسترده"، "پیشرفت‌های چشم‌گیر نظامی"، "دشمن فرضی" و اکنون‌ با از دست دادن میلیاردها دلار اعلام "پیروزی در جنگ".
این تصاویر، یک وانموده است — چون ممکن است هیچ ارتباطی با تجربه‌ی واقعی مردم بر روی نداشته باشد – با توجه به قطعی اینترنت ولی اخبار رسیده به مردم.

✨ شبیه‌سازی باورها از طریق رسانه و آموزش
ایدئولوژی با تکرار شعارها، پخش تصاویر و قهرمان سازی افراد کشته شده در دو ساعت ابتدای جنگ، مراسم‌های پیروزی، موسیقی ایدئولوژیک، و بازنمایی‌های "دشمن خارجی" و "شهید"ها، ذهن مردم را درگیر فراواقعیت می‌کند.
نتیجه این می‌شود که مردم طرفدار ان ایدئولوژی نه با تجربه‌ی واقعی‌شان، بلکه با بازنمایی‌ای که دائماً مصرف می‌کنند، دنیا را درک می‌کنند.

✨ کورکورانه پیروی، نتیجه‌ی زندگی در فراواقعیت
وقتی مردم سال‌ها در معرض وانموده‌ها و بازنمایی‌های تکراری قرار می‌گیرند: بسیاری از آن‌ها واقعیت جایگزین را باور می‌کنند (از ترس، از عادت، یا از فریب).
دیگر نیازی نیست حکومت حقیقت را پنهان کند؛ کافی‌ست حقیقت را با "واقعیتی بهتر و نمایشی‌تر" جایگزین کند تا اذهان شستشو‌‌داده‌شده را گله‌ای حفظ کند .
مثال من همین جنگیست که ۲۴ ساعت پیش با آتش‌بس فعلا متوقف شد و پیوسته با صدا و سیمای بمباران شده به پیروزی خود می.بالد بدون انکه تمام انهایی که بی‌گناه جان خود را از دست داده‌اند را در رسانه‌های خود حتی مدنظر قرار دهند. حکومتی که در رسانه‌اش مدام نشان می‌دهد که "دشمن خارجی" نابود شده و آنها پشت اعتراض‌ها هستند، به مرور باعث می‌شود حتی برخی مردم باور کنند که همسایه یا همکار معترض‌شان هم "جاسوس دشمن" است — چون وانموده‌ها قوی‌تر از تجربه‌ی واقعی عمل می‌کنند.

✨مرگ حقیقت
در نظام‌هایی که وانموده‌ها غالب شده‌اند؛ گفت‌وگو بر سر واقعیت بی‌معنا می‌شود. کسی که حقیقت را بگوید، متهم به دروغگویی یا خیانت و وطن‌فروشی می‌شود.
در واقع واژه‌ها از معنا تهی می‌شوند: "آزادی" یعنی اطاعت.
"امنیت" یعنی سرکوب. "مردم" یعنی عرزشی. "دشمن" یعنی منتقد و دگراندیش.

بودریار در چنین وضعیتی می‌گوید که در این نقطه، واقعیت مرده است و مردم در وانموده‌ها زندگی می‌کنند. و چون این وانموده‌ها جذاب‌تر، ساده‌تر، و همه‌جا حاضرند، خیلی‌ها کورکورانه می‌پذیرند و تکرار می‌کنند، بدون آن‌که بفهمند بخشی از یک شبیه‌سازی هستند.

ادامه دارد

1-2