✨چند تا چیز در باره هورمون‌های مهم که روی خلق و مود ما روزانه و مدام اثر میزارن...

هورمون‌ها نقش خیلی مهمی تو تنظیم خلق و خو و احساسات ما دارند. بعضی از مهم‌ترین هورمون‌هایی که روی خلق و خو تأثیر میگذارن رو با هم نگاه کنیم.

✔️سروتونین
* این هورمون با لقب "هورمون شادی" شناخته میشه و نقش کلیدی تو تنظیم خلق و خو، خواب، اشتها و اضطراب داره.

* حالا کمبود سروتونین میتونه باعث افسردگی، اضطراب و اختلالات خواب بشه.

* حالا برای افزایش سروتونین، می‌تونیم به طور منظم ورزش کنیم، زیر نور خورشید بهره مستقیم ببریم، غذاهای حاوی تریپتوفان (مثل بوقلمون، تخم مرغ و آجیل) بخوریم و مدیتیشن انجام بدیم.

✔️ دوپامین
* این هورمون رو با نام "هورمون پاداش" میشناسیم و تو شکل گیری احساس لذت، انگیزه و تمرکز نقش داره.

* حالا کمبود دوپامین میتونه باعث بی‌انگیزگی، خستگی و عدم تمرکز بشه.

*ولی برای افزایش دوپامین، میتونیم فعالیت‌های لذت‌بخش انجام بدیم، مثلا به موسیقی گوش بدیم، غذاهای با تیروزین (مثل مرغ، ماهی و لبنیات) مصرف کنیم و به اندازه کافی بخوابیم.

✔️ اکسی‌توسین
* این هورمون با اسم "هورمون عشق" شناخته میشه و در ایجاد احساس نزدیکی، اعتماد و ارتباط اجتماعی نقش داره.

* خیلی مهمه که برای افزایش اکسی‌توسین، با عزیزانمون وقت بگذرونیم بجای اینکه مدام تو گوشی باشیم، ماساژ بگیریم، به حیوانات خانگی محبت کنیم و یا تو گلخونه با گلها سر و کله بزنیم و فعالیت‌های گروهی انجام بدیم.

✔️اندورفین
* این هورمون با اسم مستعار "هورمون ضد درد" شناخته شده و تو شکل گیری احساس سرخوشی و کاهش درد نقش داره.

* برای افزایش اندورفین، میتونیم ورزش کنیم، بخندیم، غذاهای تند مصرف کنیم و به موسیقی گوش بدیم.

✔️استروژن
* این هورمون جنسی زنانه است که از غدد جنسی ترشح میشه. سترس میتونه به شدت روی استروژن تاثیر منفی بگذاره و ترشح به میزان کافی اون در بدن میتونه سترس رو کنترل کنه و روی خلق و خو تاثیر مثبت بگذاره. البته آقایون هم استروژن تولید میکنن. چون برای تراکم استخوان یا عملکرد مغز و یا میل جنسی و تولید اسپرم و هم سلامت عروق نقش فراوان داره.

✔️تستوسترون
* این هورمون جنسی مردانه که روی پوست تاثیر گذاره. برعکس استروژن در بدن مردان به میزان بالا و در بدن زنان به مقدار بسیار کمی وجود داره. اختلالات هورمونی باعث تولید بیش از حد نرمال در بدن زنان میشه و این امر باعث مشکلات پوست و مو میشه.

در کل تأثیرات عدم تعادل هورمونی بر خلق و خو و بدن میتونه؛
* تغییرات خلقی مثل افسردگی، اضطراب و تحریک‌پذیری به همراه داشته باشه.
* اختلالات خواب
* تغییرات اشتها
* خستگی و بی‌حالی
* کاهش میل جنسی
* مشکلات پوست و مو

✔️کورتیزول
* یک هورمون استروئیدی که از غدد فوق کلیوی ترشح میشه و نقش حیاتی تو واکنش بدن به سترس داره. در واقع، به کورتیزول "هورمون سترس" میگن ولی این هورمون عملکردهای مهم دیگه ای هم داره، مثلا؛
* پاسخ به سترس: کورتیزول تو پاسخ به سترس‌های فیزیکی و روانی ترشح میشه. این هورمون با افزایش قند خون، فشار خون و ضربان قلب، بدن رو برای مقابله با شرایط سترس‌زا آماده میکنه.

* تنظیم قند خون: کورتیزول با افزایش تولید گلوکز تو کبد، سطح قند خون رو تنظیم میکن.

* تنظیم متابولیسم: اکورتیزول تو متابولیسم پروتئین، چربی و کربوهیدرات نقش داره.
* کاهش التهاب: کورتیزول خواص ضد التهابی داره و میتونه ب التهاب در بدن رو کم کنه.
* تنظیم فشار خون: تو تنظیم فشار خون هم نقش داره.
* تنظیم سیستم ایمنی: کورتیزول روی عملکرد سیستم ایمنی تأثیر میگذاره.


✔️ بالا بودن سطح کورتیزول یعنی
* افزایش وزن، به ویژه تو ناحیه شکم
* افزایش فشار خون
* افزایش قند خون و خطر ابتلا به دیابت نوع 2
* ضعف عضلات
* پوکی استخوان
* اختلالات خواب
* اضطراب و افسردگی
* کاهش میل جنسی
* اختلالات پوستی

✔️* پایین بودن سطح کورتیزول یعنی
* خستگی و ضعف
* کاهش اشتها
* کاهش وزن
* افت فشار خون
* درد عضلانی
* تغییرات خلقی

✔️حالا روش‌های کنترل سطح کورتیزول:
* مدیریت سترس: تکنیک‌های مدیریت سترس مثل مدیتیشن، یوگا و تنفس عمیق میتونن به کاهش سطح کورتیزول کمک کنن.

* خواب کافی: خواب کافی و با کیفیت برای تنظیم سطح کورتیزول ضروریه.

* تغذیه سالم: مصرف غذاهای سالم و متعادل میتونه به کنترل سطح کورتیزول کمک کنه.

* ورزش منظم: ورزش منظم میتونه به کاهش سترس و تنظیم سطح کورتیزول کمک کنه.

* محدود کردن مصرف کافئین و الکل: مصرف بیش از حد کافئین و الکل میتونه سطح کورتیزول رو افزایش بده.


اگه احساس می‌کنیم که خلق و خوی ما به طور مداوم تحت تأثیر قرار گرفته، بهتره با پزشک مشورت کنیم تا سطح هورمون‌های ما بررسی بشه.


تهیه شده در +Think

✨✨✨🌹✨✨✨



ده سال همراهی، ده سال اندیشه، ده سال رشد

امروز، +Thinkده‌ساله شد؛ ده سال از نخستین روزی که این مسیر رو آغاز کردیم، در کنار هم اندیشیدیم، آموختیم و بالیدیم. این ده سال، تنها گذر زمان نبود، بلکه سفری بود به اعماق تفکر، شناخت و توسعه فردی.

از شما، ادمین های بزرگوار و همراهان گران‌قدر، که با حضور و تعاملات ارزشمندتون به این فضا جان بخشیدید، صمیمانه سپاسگزارم. شما هستید که +Think رو زنده نگه داشته‌ و هر روز بر غنای گروه افزوده‌اید.

اما این نقطه‌ای برای ایستادن نیست، بلکه سکویی برای گام‌های بلندتریست. آینده، پر از ایده‌ها، یادگیری‌های تازه و فرصت‌های نو برای رشد ماست. بیایید با هم، همچنان در مسیر اندیشه و آگاهی، پیش بریم.

به امید دهه‌های درخشان پیش رو!

ارادتمند همه شما،

م. ستودگان✨

✨ترس و نگرانی یا اضطراب

در اطاق درمان افراد واژه هایی را استفاده می‌کنند که استفاده از انها دقیق نیست و لازم هست تا تفاوت‌ها و شباهت هایشان مشخص شود.

✨تفاوت ترس، نگرانی و اضطراب

✔️ #ترس (Fear)
ترس یک واکنش هیجانی اولیه و انطباقی است که در پاسخ به یک تهدید واقعی و مشخص ایجاد می‌شود. ویلیام جیمز در نظریه خود درباره هیجان‌ها، ترس را ناشی از واکنش‌های فیزیولوژیکی بدن در برابر محرک‌های تهدیدآمیز می‌داند. جان بی. واتسون در آزمایش معروف "آلبرت کوچک" نشان داد که ترس می‌تواند از طریق شرطی‌سازی کلاسیک آموخته شود. جوزف لدوکس (Joseph LeDoux) بر نقش آمیگدال در پردازش ترس تأکید دارد و میگوید که این ساختار مغزی مسئول پاسخ‌های سریع و غریزی به تهدیدهاست.

✔️#نگرانی (Worry)
نگرانی یک فرآیند شناختی است که شامل تفکر نشخوارگونه درباره مشکلات آینده است، اما تهدید به‌طور عینی در حال حاضر وجود ندارد. آلبرت الیس در نظریه درمان عقلانی-هیجانی-رفتاری (REBT) نگرانی را ناشی از باورهای غیرمنطقی درباره رویدادهای آینده می‌داند. آرون بک هم در نظریه شناختی خود نگرانی را یکی از جنبه‌های اصلی اضطراب می‌داند که ناشی از تحریف‌های شناختی مانند فاجعه‌سازی است.

✔️ #اضطراب (Anxiety)
اضطراب واکنشی کلی‌تر از ترس است که بدون وجود یک تهدید فوری رخ می‌دهد و اغلب با نشانه‌های جسمانی مانند افزایش ضربان قلب و تعریق همراه است.
فروید اضطراب را به دو نوع واقعی (در پاسخ به تهدید خارجی) و نوروتیک (درونی و مرتبط با کشمکش‌های ناخودآگاه) تقسیم کرد. کارل راجرز اضطراب را ناشی از ناهماهنگی بین تجربه‌های واقعی فرد و خودپنداره‌ی او می‌داند.
چارلز اسپیلبرگر اضطراب را به دو نوع حالت (State Anxiety) و صفت (Trait Anxiety) تقسیم کرد. اضطراب حالتی موقتی است که در شرایط خاص رخ می‌دهد، در حالی که اضطراب صفتی یک ویژگی پایدار در شخصیت فرد است.

نکات کلیدی در تفاوت‌های اساسی بین ترس، اضطراب و نگرانی

✔️ماهیت محرک:
ترس واکنش به یک تهدید واقعی، خارجی و مشخص است مثلا مواجهه با یک حیوان خطرناک.
اضطراب بیشتر به یک تهدید مبهم و آینده‌نگر مربوط است که الزاماً وجود خارجی ندارد، مثلا نگرانی از شکست در امتحان. نگرانی عمدتاً یک فرایند شناختیست و به افکار مکرر و آینده‌نگر مربوط می‌شود مثل نشخوار فکری درباره مشکلات مالی.

✔️واکنش بدنی و هیجانی:
ترس پاسخ فوری و شدید فیزیولوژیکی ایجاد می‌کند؛ افزایش ضربان قلب، تعریق، آماده‌باش برای فرار یا مبارزه.
اضطراب واکنش فیزیکی ملایم‌تری دارد اما طولانی‌تر؛ تنش عضلانی، بی‌قراری، احساس تهدید.
نگرانی عمدتاً بر ذهن تأثیر می‌گذارد و کمتر علائم فیزیکی دارد، اما می‌تواند منجر به سترس مزمن شود.

✔️مدت و کارکرد روان‌شناختی:
ترس کوتاه‌مدت است و هدف آن حفظ بقا در برابر خطرات واقعیست. اضطراب می‌تواند طولانی‌تر و به فرد کمک کند برای موقعیت‌های احتمالی آماده شود، اما در صورت شدید شدن، مشکل‌ساز است. نگرانی مزمن و تکرارشونده است و در موارد شدید  منجر به اختلالات اضطرابی می شود.

این تفاوت‌ها به درک بهتر واکنش‌های روانی ما نسبت به تهدیدات واقعی و خیالی کمک می‌کنند.

✨شباهت ها
با وجود تفاوت‌ها، شباهت‌ها باعث می‌شود گاهی در زندگی روزمره یا حتی در متون غیردقیق، به جای هم به کار بروند.

✔️هر سه واکنش به تهدید یا خطرند
ترس، نگرانی و اضطراب همگی نوعی پاسخ به احساس تهدید محسوب می‌شوند، چه این تهدید واقعی باشد مثل ترس از یک سگ خشمگین و چه خیالی یا آینده‌نگرانه مثل نگرانی بابت مصاحبه شغلی.

از دیدگاه تکاملی، هر سه عملکرد انطباقی دارند: ما را برای مقابله، اجتناب یا آمادگی در برابر خطرات احتمالی آماده می‌کنند.

اشاره به نظریه لدوکس (Joseph LeDoux): مغز ما به‌ویژه از طریق آمیگدال (بادامه مغز) به تهدید واکنش نشان می‌دهد، خواه این تهدید واقعی باشد (ترس) یا خیالی (اضطراب).

✔️فعال‌سازی سیستم عصبی خودمختار (Autonomic Nervous System)
هر سه باعث فعال شدن شاخه سمپاتیک می شوند: ضربان قلب بالا، تنفس سریع، تعریق، انقباض عضلات و گشاد شدن مردمک. تفاوت در شدت و تداوم این پاسخ‌هاست، اما شباهت در نوع پاسخ فیزیولوژیکی.

✔️تجربه ذهنی ناخوشایند و آزاردهنده
هر سه اغلب با احساسات بی‌قراری، آشفتگی ذهنی، یا احساس تهدید همراه‌اند.
آرون بک و الیس، این احساسات را اغلب با افکار خودکار منفی و تحریف‌های شناختی همراه‌ میداند.

✔️توانایی اختلال در عملکرد روزمره
اگر هر کدام از این سه حالت بیش از حد و مزمن شود، می‌تواند به اختلالات روان‌شناختی مانند اختلال اضطراب فراگیر (GAD) یا فوبیاها منجر شود. در این حالت، این پاسخ‌ها دیگر انطباقی نیستند بلکه مخرب‌اند.

✔️ می‌توانند همزمان وجود داشته باشند
یک فرد ممکن است همزمان دچار نگرانی درباره آینده، احساس اضطراب فیزیکی، و حتی ترس از یک موقعیت خاص مثل امتحان شود.

تهیه +think

1

👍


⭕️ تحقیق بیش از ۲۴ هزار نفر، افراد بین ۵۰ تا ۱۰۴ ساله برای بیش از ۱۸ سال نتیجه گرفتند: احتمال ابتلا به ‎ زوال عقل تو افراد مجرد، نسبت به افراد متاهل، حداقل ۵۰ درصد کمتره.


نکات کلیدی:
👈افراد مسن که بیوه، طلاق‌گرفته یا هرگز ازدواج نکرده‌اند، نسبت به همتایان متأهل خود، ریسک کمتری برای ابتلا به زوال عقل داشتند.

👈سالمندان مجرد همچنین ریسک پایین‌تری برای ابتلا به بیماری آلزایمر و دمانس لویی‌بادی داشتند. یافته‌ها در مورد زوال لوب پیشانی-گیجگاهی متغیر بود و هیچ ارتباطی با خطر دمانس عروقی یا اختلال شناختی خفیف دیده نشد.

👈تمام گروه‌های مجرد ریسک کمتری برای پیشرفت اختلال شناختی خفیف به دمانس داشتند.

👈برخی شواهد نشان دادند که سن، جنس و منبع ارجاع ممکن است بر این ارتباط اثر بگذارند، اما تحلیل‌های جداگانه تفاوت‌های کمی بین گروه‌ها نشان داد و بیشتر تعامل‌ها معنادار نبودند. این موضوع نشان می‌دهد که تأثیر وضعیت تأهل بر زوال عقل، در افراد با سطوح مختلف ریسک (مثل سطح تحصیلات، افسردگی و آسیب‌پذیری ژنتیکی) تقریباً مشابه است.


منبع خبر

پ.ن: نتیجه جانبی 😊 خطر ابتلا برای افرادی که همواره متاهل هستند بالاست. تبریک به مجردها



think+

✨امروز ۷ اپریل به عنوان روز جهانی سلامت نامگذاری شده و گروه +think چند نکته اساسی در مورد پاپیلوم انسانی را برای توضیح امروز انتخاب کرد.

ویروس پاپیلوم انسانی (HPV یا Human Papillomavirus) یکی از شایع‌ترین ویروس‌های منتقل‌شونده از طریق تماس جنسی است. این ویروس بیش از 100 نوع مختلف دارد و برخی از آن‌ها می‌توانند منجر به مشکلات جدی سلامت شوند، در حالی‌که بسیاری از آن‌ها بدون علامت باقی می‌مانند و خودبه‌خود برطرف می‌شوند.

✔️انواع HPV

🟠انواع کم‌خطر (Low-risk types)
این انواع معمولاً باعث زگیل تناسلی یا زگیل‌های پوستی می‌شوند و به‌ندرت باعث سرطان می‌گردند.
شایع‌ترین انواع: HPV-6 و HPV-11

🟠انواع پرخطر (High-risk types)
این انواع می‌توانند منجر به تغییرات سلولی و در نهایت سرطان شوند.
شایع‌ترین انواع: HPV-16 و HPV-18
سایر انواع پرخطر: 31، 33، 45، 52 و 58

✔️بیماری‌ها و خطراتی که HPV می‌تواند ایجاد کند

🟠زگیل تناسلی
ناشی از انواع کم‌خطر مثل HPV-6 و HPV-11

🟠سرطان دهانه رحم (سرویکس)
تقریباً همه موارد این سرطان به HPV مرتبط است، بویژه نوع 16 و 18

🟠سرطان‌های دیگر:
سرطان مقعد
سرطان آلت تناسلی در مردان
سرطان واژن و فرج
سرطان دهان و گلو (اوروفارنکس) که در اثر تماس جنسی دهانی ممکن است ایجاد شود

✨آنچه باید بدانیم

✔️ راه‌های انتقال:
تماس جنسی (واژینال، مقعدی، دهانی)
تماس پوست با پوست در ناحیه تناسلی
انتقال از مادر به نوزاد (نادر است)

✔️ علائم:
اغلب بدون علامت است
زگیل‌های تناسلی یا پوستی
در موارد پیشرفته‌تر: خونریزی غیرعادی، درد، یا مشکلات گوارشی و ادراری (وابسته به محل درگیری)

✔️ راه های پیشگیری:

🟠واکسن HPV (مثل گارداسیل یا سرواریکس): بسیار مؤثر در پیشگیری از انواع پرخطر

🟠استفاده از کاندوم: انتقال را کاهش می‌دهد ولی صد درصد مؤثر نیست

🟠غربالگری منظم (پاپ‌اسمیر برای زنان): برای تشخیص زودهنگام تغییرات پیش‌سرطانی

✔️درمان:
برای خود ویروس درمان خاصی نیست، ولی مشکلات ناشی از آن مانند زگیل یا ضایعات پیش‌سرطانی قابل درمان‌اند
در بسیاری موارد، بدن طی ۱-۲ سال ویروس را دفع می‌کند

✔️چه کسانی در معرض خطر بیشتری هستند؟
کسانی که شرکای جنسی متعدد دارند
شروع رابطه جنسی در سنین پایین
افراد با سیستم ایمنی ضعیف (مثلاً مبتلایان به HIV)
سیگاری‌ها (در ارتباط با سرطان‌های HPV)

دیگران را حتما قبل از روابط جنسی مطلع کنید اگر از HPV خود مطلع هستید.

تهیه شده در +think

✔️یکی از دوستان غیر درمانگر پرسیدن تو پی وی که ایا راجرز و مازلوف هم اگزیستانسیالیست بودن؟


پاسخ؛ سؤال بسیار خوبی پرسیدین، چون شباهت‌هایی بین رویکرد اومانیست یا انسان‌گرایانه و اگزیستانسیالیستی وجود داره، ولی این دو تا دقیقاً یکی نیستند. سوال اینکه آیا کارل راجرز و مزلو اگزیستانسیالیست بودن؟ باید بگم نه به طور مستقیم. کارل راجرز و آبراهام مزلو از بنیان‌گذاران روان‌شناسی انسان‌گرایانه بودند، نه اگزیستانسیالیستی. اون‌ها بیشتر به رشد بالقوه انسان، خودشکوفایی، و مثبت‌نگری در ذات بشر توجه داشتند.
در حالیکه رویکرد اگزیستانسیالیستی در روان‌درمانی بیشتر با چهره‌هایی مثل ویکتور فرانکل (لوگوتراپی و معنا‌درمانی) و یا رولو می و اروین یالوم شناخته میشه. این رویکرد به سؤال‌های بنیادی زندگی انسان تمرکز داره: مثل مرگ، تنهایی، آزادی و مسئولیت، بی‌معنایی و ...
اینها با هم شباهت‌ها و تفاوت‌های زیادی دارن با این حال، خیلی از روان‌درمانگرهای مدرن (مثل یالوم) هر دو رویکرد رو ترکیب میکنن. حتی خود راجرز هم گاهی به موضوعات اگزیستانسیال مثل "آزادی" و "مسئولیت" تو نوشته هاش اشاره کرده.

امیدوارم این پاسخ کمک کنه. ارادتمند ✨

#اومانیست (از واژه انسان human مشتق شده)
#اگزیستانسیالیت (از واژه exist زنده بودن سرچشمه میگیره یا وجود existance)

✨دفترچه شرح وظایف برای مشاوره در دبستان

جمع اوری و تالیف، دکتر موریس ستودگان از گروه +think


تهیه شده در +think

✔️انکدوت از اطاق درمان

✨مردی که همیشه باید پاسخ می‌داد (نمونه‌ای از خودشیفتگی جبرانی)

سن: ۳۵ سال
شغل: معلم فلسفه
مشکل اصلی: ناتوانی در شنیدن نظرات مخالف؛ تمایل افراطی به برنده شدن در بحث

شرح حال:
مردی وارد پروسه درمان شد با شکایت از اینکه دیگران "درکش نمی‌کنن" و مدام از "بی‌سوادی اطرافیان" شکایت داشت. در گروه‌های مدرسه و مجازی به هر بحثی وارد می‌شد و احساس می‌کرد باید همیشه حرف آخر رو بزنه.
در طول درمان، مشخص شد که در کودکی در خانواده‌ای زندگی کرده که پدرش مدام اون رو با دیگران مقایسه میکرد و هرگز تحسینش نمیکرد.

یادداشت درمانگر:

👈 این مرد، دانایی را چون لباس زرهی پوشیده؛ هر جمله‌ای از اون فریادی هست: "من را ببینید، من کافی هستم!"


--------------- 😞 -------------


✨دختری که بدون پاسخ، احساس محو شدن داشت (خودآرمانی و اضطراب هستی‌شناختی)

سن: ۲۸ سال
شغل: دانشجوی دکتری زبان
مشکل اصلی: اضطراب عمیق در موقعیت‌های جمعی؛ وسواس به ارائه دانسته‌ها

شرح حال:
در جلسات گروهی اگه کسی چیزی میگفت و او نظری نمیداد، تا شب دچار اضطراب و احساس بی‌ارزشی میشد. اون می‌گفت: "حس می‌کنم انگار اصلاً وجود ندارم مگر اینکه نظری بدم یا چیزی بگم که همه بگن "آهان!"..."

در فرایند درمان، کم‌کم روشن شد که مادرش زنی بسیار پر از حرف و دانا بود، و تنها زمانی دخترش رو تحسین میکرد که اون هم "به اندازه‌ی خودش چیزی برای گفتن داشت."

یاداشت درمانگر:

👈 "دانستن برای او، تنها راه بقاست؛ گویی اگر چیزی نگوید، تبخیر می‌شود."

ادامه دارد...


دکتر موریس ستودگان

تهیه شده در +think

درود به شما خانوم/اقا شاهسوند

پرسش بسیار خوب و مهمیه، و اتفاقاً کاملاً در حوصله من هست، چون این موضوعات هم از دید روان‌شناسی و هم فرهنگی بسیار پیچیده و جذابند و هر وقت در این مورد تو گروه ها گفتگو میشه موضع گیری های شخصی و احساسی [به دلیل سرکوب ها احتمالا] پیش میاد و روزها ادامه داره. بذارین من به‌صورت خلاصه‌ اما عمیق به سه بخش اصلی سوال شما یک پاسخ بدم. البته نظر شخصی نیست اینها بلکه بر اساس منابع علمی هست. معمولا باید مباحث ابتدا تعریف بشه تا بدونیم همه از یک چیز حرف می‌زنیم و داستان انگور، اوزوم و عنب پیش نیاد.

✔️ گرایشات جنسی Sexual Orientation
یعنی تمایل پایدار و عمیق فرد به داشتن رابطه عاطفی و جنسی با جنس خاصی. این گرایش معمولاً سه نوع اصلی داره ولی نوع های دیگه هم وجود داره؛ دگرجنس‌گرایی Heterosexuality که تمایل به جنس مخالف هست. همجنس‌گرایی Homosexuality که تمایل به هم‌جنس حالا زن به زن یا مرد به مرد فرقی نداره. و دوجنس‌گرایی Bisexuality که تمایل به هر دو جنس وجود داره. از دید روان‌شناسی امروزه (مثل انجمن روان‌پزشکی آمریکا - APA ‌با DSM و یا اروپا با ICD)، این گرایش‌ها 👈ذاتی، 👈طبیعی و نه بیمارگونه و اختلال تلقی و تعریف میشن، ⭕️ 👈 تا زمانی که برای شخصی یا دیگران آسیبی ایجاد نکنند. 👉
نکته بعدی انحرافات جنسی یا پارافیلیا Paraphilias هستند که خود پارافیلیا یعنی 👈 تمایل جنسی غیرمعمول که ممکنه روی اشیاء، موقعیت‌ها یا افراد خاصی متمرکز باشه.
مثال فتیش Fetish تمرکز روی یک شیء یا بخش خاص بدن. و یا نمایش‌گری Exhibitionism که به لذت از نشون دادن بدن یا اندام جنسی به غریبه‌ها هست. و تماشاگر بودن Voyeurism که لذت از تماشای رابطه جنسی دیگران هست و یا مشاهده اندام جنسی دیگران. و همچنین پدوفیلیا که تمایل جنسی به کودکان (که این کاملاً غیرقانونی و آسیب‌زاست). ⭕️👈از نظر بالینی، پارافیلیا فقط وقتی "اختلال" محسوب میشه که ✔️شخص رنج روانی از اون ببره. ✔️ و/یا به دیگران آسیب برسونه یا قصد آسیب داشته باشه.

و توی فانتزی جنسی که اینجا بحث برانگیز شد تو گروه همون‌طور که قبلاً گفته شد توسط کارشناسان تو این گروه، ✨خیالات جنسی بخش طبیعی ذهن انسان هستند و حتی در افراد سالم، شایعند. اما باید حداقل به عنوان کارشناس تو روان شناسی و روان پزشکی تفاوت فانتزی با پارافیلیا و عمل واقعی را فهمید:
⭕️👈فانتزی ممکنه شامل موضوعات شدید باشه، ولی تا وقتی در ذهن باقی بمونه و اجباری یا آسیب‌زننده نباشه، معمولاً اختلال تلقی نمیشه.👉

👈عملی کردن بعضی از فانتزی‌ها در روابط سالم مثلا نقش‌بازی، BDSM با رضایت طرفین ممکنه باعث افزایش صمیمیت حتی بشه. چون فانتزی‌های جنسی Sexual Fantasies تصورات ذهنی و خیالاتی ما انسانها هستند که ما رو از نظر جنسی تحریک میکنه. این تصورات ممکنه درباره‌ی افراد، موقعیت‌ها، نقش‌ها، اعمال جنسی خاص یا فقط سناریوهای غیرواقعی باشن. این فانتزی ها معمولاً در ذهن شکل میگیرن و ممکنه هیچوقت در دنیای واقعی عملی نشن.‌ 👈فانتزی‌ها میتونن طبیعی و سالم باشن و تو کشف تمایلات جنسی و هویت جنسی ما حتی کمک کننده باشن. این فانتزی ها (خیال ها) به افزایش هیجان تو روابط جنسی ما هم کمک کننده میتونن باشند.

سوالی که منجر به بحث و کشمکش شد و شما خواستین احتمالا نظر منو بدونین در موردش این هست که "آیا فانتزی‌های جنسی اثرات منفی دارند؟"
اثرش روی افراد باید بگم تو بیشتر موارد، فانتزی‌های جنسی بخشی طبیعی از روان جنسی انسانند و تأثیر منفی ندارند، 👈مگه اینکه ⭕️ با اضطراب یا احساس گناه شدید همراه باشه. مثلاً تو افراد مذهبی یا کسانی که با باورهای سخت‌گیرانه و معیارهای دشوار سازی اجتماعی مراجعه میکنند از این فانتزی ها مضطرب میشن و کمک میخوان و اینجا چون زندگی شخص رو مختل میکنه و خودش کمک میخواد از ما باهاش این بررسی میشه.

👈مگه اینکه ⭕️ فرد نتونه بین خیال و واقعیت مرز بگذاره و بخواد فانتزی‌های غیرقانونی یا آسیب‌زننده رو در واقعیت اجرا کنه.

👈مگه اینکه ⭕️ وابستگی شدید پیدا بشه، طوری که فرد بدون این فانتزی‌ها نتونه تحریک یا ارضا بشه و منظورم اینجا وابستگی روانی هست و گزارش خود شخص که زندگی جنسیش رو مختل میکنه و از ما کمک میخواد تا مشکل رو حل بکنه.

⭕️⚡️اثرش روی جامعه⚡️ که افکار بعضی ها رو درگیر کرده. باید بگم فقط زمانی که فانتزی‌ها شامل عناصر واقعیت گریز، خشونت‌آمیز، غیرقانونی، غیراخلاقی یا کودک‌آزاری باشن، و یا فردی بدنبال عملی کردن اون فانتزی ها در دنیای واقعی باشه میتونه خطرناک و آسیب‌زا باشه و این فرقی نداره چه در شرق که شما هستین یا غرب جهان که من هستم، و در چنین مواردی ممکنه سلامت روانی و امنیت دیگران و جامعه مورد تهدید باشه.

گر چه چیز تازه ای نگفتم و همه اینها رو قبلا خوندین ولی اگه سوالی بود حتما بفرمایید.

ارادتمند ✨

۱

شما منابع خواسته بودین و در پیام قبلی جا نشد من عادت به توضیح زیاد دارم تا خودم مطلب رو درک بکنم.

منابع خوب میتونه کتاب

✔️طبیعتا DSM5 ‌و ICD11 و کتابهای کاپلان باشند که توضیحات علمی ارائه میکنن.

✔️ "سکس‌تراپی و درمان‌های جنسی"
از دکتر علی صاحبی که ترجمه‌ای عالی با رویکرد علمی و ACT محور هست و میتونه برای این مبحث بسیار کمک کننده باشه.


چند تا پیج‌ یا منبع معتبر انگلیسی هم هستند مثل

Kinsey Institute

Planned Parenthood

و میتونین به پیج اینستاگرام
@sexpositive_farsi
که برای آگاهی جنسی به زبان فارسی و علمی هست مراجعه کنین. منبع خوبی هست.

یک پادکست فارسی به اسم راوی تن حتما میشناسین که در مورد بدن، جنسیت و سکس با دید جامعه‌شناسی و روان‌شناسی هست و مفیده و میتونه گره ها رو گاهی باز کنه.

اگه نیاز بیشتری بود بفرمایید. ✨

پ.ن: اگه پیام رو بعضی جاها خیلی بولد و ریمارک کردم چون بعضی ها تند میخونن و به نکات برجسته فقط دقت میکنن.

۲

حالا پاسخ به این سوال که خیلی ها را درگیر کرده آیا تری‌سام غیراخلاقیه؟

چون‌قسمت بالا گفتم
اثرات فانتزی بر فرد و جامعه
فقط زمانی اسیب زاست که
شامل عناصر غیراخلاقی، خشونت‌آمیز، غیرقانونی یا کودک‌آزاری باشن، و میدونم غیر اخلاقی توضیح نیاز داره. چون اخلاقی یک موضوع الاستیکی و شخصی هست. ما اخلاق فردی داریم و اخلاق اجتماعی که من از دید اخلاق اجتماعی نگاه میکنم این فانتزی و موضوع تری سام رو. چون بحث "غیراخلاقی بودن" در فانتزی‌هایی مثل تری‌سام (threesome) یه موضوع فرهنگی، اخلاقی، و روان‌شناختیه که باید با دقت بررسی بشه و گرنه میتونه سوتفاهم ایجاد کنه چون گفتم قبلا همه انسانها فانتزی دارن و این میتونه به همه مربوط بشه. کسی که کلا فانتزی نداره، زنده نیست!
حالا سوال اصلی آیا تری‌سام غیراخلاقیه؟ 👈خود فانتزی تری‌سام در ذات و عمل نه غیرقانونیه، نه الزاما غیراخلاقی. ولی اینکه غیراخلاقی محسوب بشه یا نه، بستگی به چند عامل خاص بنا بر اصل اخلاق اجتماعی داره. یکی اینکه در چارچوب فرهنگی-اجتماعی نگاهش کنیم، تو جوامعی با باورهای دینی و سنتی (مثل ایران)، هرگونه رابطه جنسی خارج از ازدواج، یا شامل بیش از دو نفر، ممکنه با ارزش‌های اخلاقی جامعه در تضاد باشه و از نظر فرهنگی طرد بشه. [به درستی و غلطی اون کار ندارم از نظر اخلاق اجتماعی نگاه میکنم]

یک بُعد دیگه سیستم اخلاقی فردی یا دینی هست که تحت تاثیر سیستم اخلاقی هست و بخشی از هابیتوس ما رو تشکیل میده. برای بعضی ها، چنین فانتزی‌هایی خلاف اخلاق شخصی یا باورهای مذهبی‌شونه، حتی اگر در ذهن اونها pup up کنه. حتی اگه ذهنشون باهاش درگیر هم باشه، اون رو با دعا و باورهای خودشون سرکوب می‌کنن و بماند که عواقب اون سرکوب دراز مدت چه خواهد بود.

و یک بعُد دیگه در این فانتزی ها مثل تری سام یا روابط جنسی مثلثی یا منشوری و حتی پنتاگون اجبار یا عدم رضایت هست. چون
👈اگه اجرای تری‌سام با اجبار، فشار روانی یا عدم رضایت کامل یکی از افراد همراه باشه، می‌تونه از نظر اخلاقی ناپذیرفتنی و حتی آسیب‌زننده باشه. اینجا اسیب فردی مدام نظر هست که طبیعتا اثرش رو روی جامعه خواهد گذاشت. برای اینکه این فرد در خلا زندگی نمیکنه و وقتی مورد اسیب قرار بگیره اون نارضایتی رو به گونه ای به محیط و اطراف و سیستم اشاعه میده - منظورم عواقب اون نارضایتی عمومی ناشی از مشکل هست که ایزوله نمیمونه.

👈 حالا سوال آیا فانتزی یا اجرای رفتاری مثل تری‌سام اثر منفی بر جامعه داره؟

👈خودبخود اثرات مستقیم ندارند؛ 👉

مگه اینکه 👈نُرم‌سازی بدون درک پیامدها رخ بده، یعنی اگه در جامعه‌ رسانه ای مثلا پورنوگرافی و تری‌سام به‌عنوان یک رفتار "عادی، بدون خطر و همیشه و فقط لذت‌بخش" نمایش داده بشه، ممکنه باعث انتظارات غیرواقعی در روابط جنسی بشه. [دقت کنید به همیشه و فقط]

👈 اسیب زا نیست این فانتزی مگه اینکه آسیب به روابط عاطفی بزنه، چون بعضی ها تحت فشار شریک‌شون یا از روی کنجکاوی ممکنه وارد چنین تجربه‌هایی بشن، ولی بعد دچار حس تحقیر، پشیمانی یا خیانت بشن. که این تجربه‌ها گاهی باعث فروپاشی روابط بلندمدت می‌شن.

👈 فانتزی ها مثلا تری سام اسیب اجتماعی به همراه نداره الزاما مگه اینکه محو شدن مرزهای فردی و اجتماعی رخ بده، یعنی اگه افراد بدون بلوغ روانی یا آگاهی کافی وارد روابط چندنفره بشن، ممکنه به بحران هویت جنسی، وابستگی، حس ناامنی یا سردرگمی در مرزها ختم بشه.

✔️ حتما سوال پیش میاد که پس باید فانتزی تری‌سام رو سرکوب کنیم؟ میگیم نه لزوماً. وجود فانتزی مثل تری‌سام در ذهن، در بسیاری افراد رایجه و ذاتاً بیمارگونه نیست. مشکل زمانی ایجاد می‌شه که: فرد نتونه بدون این فانتزی تحریک بشه (وابستگی روانی). بخواد با اجبار یا فریب دیگران اون رو عملی کنه. که این فانتزی رو بدون در نظر گرفتن آسیب‌های ممکن برای روابط یا عزت نفس دیگران اجرا کنه.

این بخش شاید مهمترین بخش باشه برای روان‌شناس‌ها و درمانگران که نیازه بهش دقت کنیم. چون با وجود رسانه ها و اگاه سازی افراد و ایجاد گونه ای حق تنوع طلبی در افراد ارزش‌های فردی بر ارزش‌های اجتماعی ارجحیت پیدا کردن و اینجا هست که ما باید کاملا خودمون "زین اسب ما محکم بسته شده باشه" تا بتونیم تو اطاق درمان با ارزشهای اجتماعی جراحی روان کنیم.

پایان

ارادتمند ✨
۳

✨انکدوت ۴ از اطاق درمان

"مردی که همیشه باید پاسخ می‌داد"

(نمونه‌ای از خودشیفتگی جبرانی)

وقتی بهنام وارد اتاق شد، انگار داشت با کسی بحث میکرد. نگاهش پر از آمادگی برای دفاع بود، مثل سربازی که همیشه زره به تن داره، حتی تو خواب. نشست و گفت: "دکتر، بذارید همین اول یه چیز رو روشن کنم... من آدم ضعیفی نیستم، فقط خسته‌ام."

در تمام ۵۰ دقیقه، حتی یک سؤال بی‌پاسخ نگذاشت. وقتی می‌پرسیدم: "چی باعث شد اینقدر رنج بکشی؟"
به جای لمس درد، شروع می‌کرد به تحلیل: "ببینید، جامعه ما یاد نگرفته با آدم موفق چطور برخورد کنه. من زیادی خوب بودم، همین شد مشکل!"

از والدین میگفت، از بی‌عدالتی‌ها، از اینکه چطور همه عمرش مجبور بوده بجنگه تا "درست فهمیده بشه". انگار تمام زندگی‌اش، تمرینی برای دادگاه بزرگ "اثبات خودش" بوده. هیچ‌کس اجازه نداشت اشتباه برداشت کنه. چون اگه برداشت غلطی میشد، یعنی خودش اشتباه بوده، و این غیرقابل‌تحمل بود.
وقتی بهش گفتم: "میشه یک بار فقط سکوت کنیم و با هم ببینیم این حس نیاز به توضیح دادن، از کجا میاد؟"
اخم کرد. ساکت شد، ولی بدنش انگار می‌لرزید. با صدای لرزان انگشت‌های دست راستش رو بهم میسابید و پاهاش تو کفش انگار جا نداشت، ابروهاش رو کمی داد بالا از بالای عینک به من یک نگاهی کرد و گفت: "من اگه حرف نزنم، له می‌شم. چون هیچ‌کس هیچ‌وقت نپرسید که واقعاً کی‌ام!" تکیه داد به مبل و یک نفس عمیق کشید و گویا غم تا یقه های کتش حس میشد، چون سعی در مرتب کردن یقه هاش داشت و انگار خاک آستین ها رو میگرفت و دوباره نگاهی کرد و گفت "پدرم، میگفت سکوت بعد از مرگ هست - یعنی ارزش زندگی تمام شد."

یادداشت درمانگر:

درمان با بهنام، شبیه صحبت با آینه‌ای ترک‌خورده بود. هر بار که به زخمش نزدیک میشدم، زرهش محکمتر میشد. در دل این دفاع‌گری مداوم، کودکی نشسته بود که ظاهرا هیچ‌وقت فرصت نکرده بگه: "می‌ترسم که بی‌ارزش باشم، اگه کسی حرف‌هامو نفهمه."


#انکدوت_چهارم
#خودشیفتگی_جبرانی