#پیشنهادی_برای_خواندن
#تکه_کتاب

1⃣ پله اول روش اختلاف منظر است که در ابتدای این فصل درباره آن بحث کردیم از اختلاف منظر برای تعیین فواصل ستارگان تا حدود ۳۰۰ سال نوری استفاده می کنیم. سپس از طریق طیف سنجی دقیقاً مشخص میکنیم که اینها کدام ستاره ها هستند. از طریق تصویری که با تلسکوپ از این ستارگان دریافت می کنیم می توانیم درخشندگی ظاهری این ستارگان را محاسبه کنیم و چون فاصله آنها را از طریق اختلاف منظر به دست آورده ایم درخشندگی ذاتی شان را هم به دست می آوریم در این فاصله حدود یک میلیون ستاره داریم که با این روش می توانیم درخشندگی ذاتی شان را محاسبه کنیم. این ستارگان را می توانیم دسته بندی کنیم فرض کنیم که همان نوع ستاره را در تلسکوپ و در کهکشان خودمان در فواصل خیلی دور می بینیم.

حال چون درخشندگی ذاتی اش (Lo) را می دانیم و از آنجایی که درخشندگی ظاهری ستاره (L) را به کمک تصویر تلسکوپی آن به دست آورده ایم، می توانیم به کمک

*رابطه کپلر * (L = Lo/(4πr²

فاصله آن (r) را به دست آوریم.
به این ترتیب می توانیم فواصل تمام ستارگان موجود در کهکشان خودمان را پیدا کنیم حالا مسأله این است که فواصل کهکشانهای دیگر را چطور می توانیم پیدا کنیم.

2⃣ رابطة تناوب درخشندگی برای متغیرهای قیفاووسی که هنریتا لویت در سال ۱۹۱۲ کشف کرد کمک بزرگی برای فاصله یابی در کیهان است. قيفا ووسی ها غولهای زردی هستند که بسیار پرنورند و حدود ده هزار برابر پرنورتر از خورشیدند. وقتی دوره تناوب ستاره قیفاووسی را اندازه گیری می کنید، بلافاصله میتوانید درخشندگی ذاتی ستاره را نیز به دست آورید.

🔸 این ستاره های خاص را میتوانیم در کهکشانهای دیگر هم ببینیم. از آنجایی که درخشندگی ذاتی آنها را میدانیم و از طرفی درخشندگی ظاهری شان را هم به کمک تصویر تلسکوپ به دست آورده ایم، دوباره میتوانیم برای پیدا کردن فاصله آنها از رابطه بالا استفاده کنیم.

3⃣ با این همه برای یافتن فواصل اجرام هر چه دورتر به دنبال روشهای فراتری میگردیم در دهه شصت قرن بیستم منجمان و فیزیکدانان به دنبال شمع های استاندارد میگشتند یعنی اجرامی کیهانی که درخشندگی معلوم داشته باشند و به کمک آن بتوان فواصل اجرام دیگر را مشخص کرد. در دهه های گذشته نوعی از ابرنواخترها به نام ابرنواخترهای نوع la، کشف شده اند که منجمان معتقدند شمعهای استاندارد بسیار خوبی هستند و به کمکشان میتوان درباره فواصل اجرام کیهانی خیلی دور تحقیق کرد و فواصل آنها را یافت به این شمع های استاندارد در فصل نهم مجدد بازخواهیم گشت.
۲/۲

📚در جست و جوی فهم کیهان
👥بهرام مشحون و شانت باغرام
📌انتشارات نشرنو

☕️فیزیک با طعم چای

ویدیوی کامل نشست «آینده فیزیک» که در دو بخش برگزار شده است، در آپارات منتشر شد.

برای مشاهده، به لینکهای زیر مراجعه فرمایید 👇

https://www.aparat.com/v/kyvwq6m
https://www.aparat.com/v/jfz08d3?refererRef=channel_page

🎉 اعلام برندگان چالش «یک فنجان چای، یک کتاب فیزیک» 🎉

دوستان و همراهان عزیز،
از همه شما بابت شرکت در چالش و ارسال نوشته‌ها و تصاویر زیبا سپاسگزاریم. 🌟
بر اساس ارزیابی هیئت داوران، برندگان این دوره به شرح زیر اعلام می‌شوند:

🥇 نفر اول: خانم نگین قرائی‌وفا
🥈نفر دوم : "از مسابقه انصراف دادند"
🥉 نفر سوم: آقای حسین حامدیوسفیان

✨ همچنین بازخورد فرهنگی دانشکده درباره بخش «اگر رئیس دانشکده بودید چه می‌کردید» بسیار مثبت بوده است. ایشان اعلام کرده‌اند که قصد دارند بهترین پیشنهادها را در قالب یک جزوه شیک تحویل رئیس دانشکده دهند.
بررسی‌ها نشان داد متن خانم مبینا مهموئی نیز مورد استقبال ویژه قرار گرفته و فرهنگی دانشکده خواستند تا جایزه‌ای به ایشان نیز اهدا شود.
تبریک صمیمانه به برندگان و قدردانی از همه شرکت‌کنندگان گرامی!
🌿 امیدواریم این چالش، انگیزه‌ای برای ادامه مطالعه، تفکر و لذت بردن از فیزیک در کنار یک فنجان چای برای شما بوده باشد.

☕ فیزیک با طعم چای

#ارسالی
#مقام_اول🥇

🖇فیزیک تنها علمِ عدد و فرمول نیست، راهیست برای دیدنِ آزادانه‌ی جهان .
  می‌شود پیش از هر عنوانی، خودِ خودت بمانی..

هرجا نشانی از حقیقت و صمیمیت دیدی، بی‌هراس از قالب‌ها و عنوان ها قدم برداری...

چه گرفتن جایزه نوبل باشد چه طبل زدن در مدرسه ای کوچک!

دانستن یعنی فهمیدن و آزمودن، نه حفظ کردن؛

یعنی بازی با ناشناخته‌ها تا جهان از پشت پرده‌ی عادت بیرون بیاید..

این کتاب نشان داد جهان بزرگ‌تر از یک رشته است؛
آدمی می‌تواند با قلب و عقلش،
راهی را انتخاب کند که واقعاً متعلق به اوست.

《حال آنکه هنری باشد که از نقاشی هاله های خورشید قلب ادمی را زنده میکند یا معادله ای باشد  که در قلب علم جای خودرا پیدامیکند.》

وحالا برای من علم شبیه یک مسیر زنده است..
مسیری که باصداقت جسارت و ازادی  معنا پیدامیکند.
همان که او آرزوی آن را برای هر فرد آزاد اندیشی بدرقه راه قرار داد..


ماجراجویی های فیزیک دان قرن بیستم
ریچارد فاینمن

#ارسالی
#نفر_سوم🥉

زمستان است...

این عکس، راستش را بخواهی، هرگز وجود نداشته است.
این میز چوبی، آن پنجره‌ی برفی، بخارِ آرامِ قهوه که در نور شمع می‌رقصد، همه‌اش ساخته‌ی نور و خیال است. حتی کتابِ «Physics and Reality» که به نام انیشتین باز مانده، در این قاب دیجیتال فقط یک تصویر است؛ جوهری که هیچ‌وقت خشک نشده و کاغذی که هیچ‌وقت ورق نخورده.

اما مگر فیزیک از کجا شروع می‌شود جز از همین مرز باریکِ میان واقعیت و تصور؟

من امشب، در اتاقی که شاید خیلی معمولی‌تر از این قابِ سینمایی است، نشسته‌ام و به این فکر می‌کنم که چطور یک تصویر ساختگی می‌تواند مرا به واقعی‌ترین پرسش‌ها ببرد. به این‌که 《واقعیت» چیست؟ آیا جهان همان است که می‌بینیم، یا آن‌چه می‌فهمیم؟ یا آن‌چه معادلاتمان آرام و بی‌صدا زمزمه می‌کنند؟》

چند خط خمیده شبیه خمیدگی فضا-زمان کشیده‌ام، چند نماد تانسوری نصفه‌کاره…
و با خودم فکر کرده‌ام که شاید تمام این‌ها هم مثل همین عکس باشند:
تقریبی شاعرانه از چیزی که هرگز مستقیم لمسش نمی‌کنیم.
این تصویر ساختگی است،
اما شبی که من با «Physics and Reality» زندگی کردم واقعی بود.

آن شب فهمیدم فیزیک فقط مجموعه‌ای از فرمول‌ها نیست؛
تلاشی است برای صادق بودن با جهان، حتی وقتی جهان خودش را کامل نشان نمی‌دهد.
مخصوصاً آن‌هایی که می‌خواهند «فهمیدن» را جایگزین «حفظ کردن» کنند.

شاید این عکس هیچ‌وقت گرفته نشده باشد،
اما حسی که پشتش هست واقعی است:
سکوتِ زمستان،
نور گرمابخش شمع،
بخارِ آرامِ یک فنجان چای،
و کتابی که هنوز، در شب‌های سرد، صدایش را می‌شنوم.

#ارسالی
#جایزه_ویژه

سوال اول : توقع شما از یک محیط علمی _ آموزشی

یه مسئله ای که هست در مورد آزمایشگاه هاست.
شاید امکانات زیادی نباشه اما همون قدر رو هم که هست ، ای کاش بشه ازش استفاده کرد .
توی دروس آزمایشگاه ، یک ساعت و نیم میریم ، چیزی که یک نفر با کلی آزمون و خطا بهش رسیده رو ، آماده جلومون می ذارن و بعد ما فقط باید درستی اون رو تحقیق کنیم.
ای کاش یه تحولی توی دروس آزمایشگاه اتفاق بیفته که بشه واقعا آزمون و خطا کرد .
این امکان شاید واسه دانشجو های ارشدی که روی پایان نامه کار می کنن وجود داشته باشه اما بچه های کارشناسی چی ؟
از نظرم درسی که واقعا نیاز به بازنگری داره ، آزمایشگاه هست .
درس آزمایشگاه درسی بود که حتی توی دوران دبستان و دبیرستان هم خیلی بهش بهایی داده نمی شد.
موقعی که دانش آموز بودم خوب یادمه که یه روز بچه ها به معلم فیزیک اعتراض کردن که چرا باید این همه فرمول در مورد خازن رو حفظ کنیم در حالی که حتی نمی دونیم خازن چه شکلیه !
و الان هم به خاطر شیوه ی بد ارائه این درس مهم ، اغلب بچه ها ، آزمایشگاه رو به زور و با اکراه میرن !


و همین طور ای کاش به درس تاریخ علم که جزو دروس اختیاری هست بیشتر بها داده میشد .
ما معضلی که الان داریم اینه که صرفا تبدیل شدیم به مصرف کننده علم در حالی که به تاریخ علم نیاز داریم تا ببینیم علم رو چطور تولید کردن و یاد بگیریم .
در این باره شاید خالی از لطف نباشه این متن رو که از کتاب " نشت نشا ، جستاری در پدیده ی فرار مغز ها" نوشته رضا امیرخانی هست ، ببینیم :
ما نمی دانیم که علم چگونه تولید می شود . برای همین پای این قافله تا به حشر لنگ است . روند ترجمه علم ، اگر به تولید علم منجر نشود ، روزاروز پرت و پلاتر خواهیم شد . تازه حتی با آوردن روش شناسی علم تجربی غرب هم به جایی نخواهیم رسید . دستِ بالا می شویم یک شعبه از شعبات بد و عقب افتاده ی دانشگاه های غربی . ما حتی باید روش شناسی علمی مان را نیز خود تولید کنیم . و این علم ، از تولید سوال آغاز می شود . ما باید بتوانیم سوال بومی طرح کنیم تا برای یافتن جواب مجبور به تولید علم شویم . سالهاست که باب تولید سوال علمی در این مملکت بسته شده است . [...] از شور و نشاط علمی هیچ خبری نیست. دانشگاه هایی که در آن علم تولید نشود و زورکی تدریس شود ، بدل می شوند به گورستان های علمی . باور کنیم که همیشه این گونه نبوده است . بالا برویم و پایین بیاییم ، معمار مسجد شاه اصفهان ، اگر شیخ بهایی باشد ، سهمی را می دانسته که یعنی چه .


سوال دوم : اگر رئیس دانشکده بودید چیکار می کردین

شاید اولین کاری که می کردم یه دستی به سر و روی دانشکده می کشیدم !
دانشکده ی ما به خاطر تالار هایی که داره و همینطور نزدیکی‌ ش به درب های اصلی دانشگاه ، جای پر رفت و آمدی هست .
توی این تالار ها از رئیس مجلس گرفته تا رئیس شورای عالی امنیت ملی ، رفت و آمد کردن و هر رشته ای و هر تشکلی و هر کانونی ، مراسم های مهمش‌ رو اینجا می گیره .
خب زشته واقعا.

اگر دقت کرده باشید به کتاب های مربوط به رشته مون که در کتابخونه مرکزی قرار دارن ، متوجه میشین که روی بیشتر شون ، مُهر "کتابخانه دانشکده ی علوم" زده شده !
این یعنی دانشکده ی ما قبلا کتابخونه داشته .
ای کاش میشد دوباره اینو راه انداخت .

#اطلاعیه_فوری

ضمن عرض سلام و ادب
به اطلاع دانشجویان و استادان و علاقه‌مندان به علم نجوم می‌رسد:

«هم‌زمان با روز بزرگداشت خواجه نصیرالدین طوسی، آشنایی و معرفی انواع تلسکوپ با تکیه برتلسکوپ‌های موزه آستان قدس رضوی» در دویست و هشتاد و دومین  برنامه سه شنبه‌های علمی و فرهنگی آستان قدس رضوی

🎙سخـنران:
مسئول رصد خانه‌ دانشگاه فردوسی مشهد
                            
📆زمان:
سه شنبه 5 اسفند 1404، ساعت 9:30

🏣مکان:
حرم مطهر رضوی، صحن کوثر، موزه مرکزی، طبقه دوم، گنجینه نجوم

☕️فیزیک با طعم چای

وبینار سخنرانی دکتر رضا اجتهادی در ICTP - پنج تیر 1405

اخبار انجمن فیزیک ایران

دکتر رضا اجتهادی، استاد تمام فیزیک دانشگاه صنعتی شریف، سخنران وبینار مرکز بین‌المللی فیزیک نظری (ICTP) خواهند بود. موضوع: دانشمند بودن در ایران چگونه است؟ زمان: ۲۵ ژوئن ۲۰۲۶ ( پنج شنبه 5 تیر 1405)- ساعت 12:30 تا 13:30 به وقت ایران لینک ثبت نام: https://zoom.us/meeting/register/9hJpULyeTuOKKvck7sqCg ...

@psinews

مطالعه‌ی بیشتر در سایت انجمن فیزیک

#موقت

باسلام
به همت کارشناس فرهنگی دانشکده علوم و مسئول رصدخانه دانشگاه فردوسی مشهد،
برای روز یکشنبه ۴ مردادماه ساعت ۱۹،
برنامه رصد خانوادگی تدارک دیده شده است.
اگر تمایل به شرکت داشتید، تنها در هنگام ورود به دانشگاه، به مسئول حراست اعلام کنید که برای رصد تشریف آورده‌اید.

🏛️ رصدخانه دانشگاه فردوسی مشهد

باتشکر

مؤسسه آتن یک انجمن بین‌المللی از دانشگاهیان و پژوهشگران است. این موسسه کنفرانس‌های بین‌المللی برگزار کرده و کتاب‌ها و نشریات علمی منتشر می‌کند و همکاری علمی در طیف گسترده‌ای از رشته‌ها را ترویج می‌دهد. رسالت این موسسه را می‌توانید در این وبگاه ملاحظه بفرمایید.

از سال آیندۀ میلادی، این موسسه ابتکار تازه‌ای را خواهد داشت: مسابقات کارشناسی مؤسسه آتن، که هدف آن تشویقِ دانشجویان کارشناسی از سراسر جهان به ارائه پژوهش‌های خود در یک محیط علمی بین‌المللی است. یکی از این برنامه ها، مسابقه فیزیک کارشناسی مؤسسه آتن (AIUPC) است.

برای اطلاعات بیشتر در مورد این برنامه می توانید به لینک زیر مراجعه فرمایید:

🔗https://www.atiner.gr/aiupc

👤نویسنده: شانت باغرام
(انجمن فیزیک ایران)


☕️فیزیک با طعم چای

#عکس_و_مکث

🎥 برشی از نشست تخصصی «ایران هسته‌ای»

🎬 وقتی از فناوری هسته‌ای حرف می‌زنیم، شاید اولین چیزهایی که به ذهنمان برسد رآکتور، تولید انرژی و چالش‌های پیرامون آن باشد؛ اما پشت این واژه، دنیایی بزرگ‌تر از آنچه در نگاه اول می‌بینیم قرار دارد.
دانش هسته‌ای کجای مسیر ایستاده است؟
آیا به پایان راه رسیده‌ایم، یا هنوز فصل‌های نانوشته‌ای برای کشف باقی مانده است؟


🎙 دکتر نیما قلعه(عضو هیئت علمی گروه فیزیک)
🎙 دکتر رضا قرائی(عضو هیئت علمی گروه فیزیک)

🔹جهت بازدید از از محتوای کامل نشست
به کانال آپارات مراجعه بفرمائید.

پ.ن: یادش بخیر...😞

#بسیج_دانشجویی_دانشکده_علوم
#فیزیک_با_طعم_چای
#رهاورد

☕️فیزیک با طعم چای

#پیشنهادی_برای_خواندن
#تکه_کتاب

«می‌اندیشم، پس هستم»

... چیزی که در تصویر دکارتی از عالم جایگاه ویژه‌ای دارد، برداشت دکارت از نقش خداوند در عالم است. دکارت خود کاتولیکی مؤمن بود. کاتولیک به دنیا آمده بود و در تمام عمر هم کاتولیک باقی ماند و عمیقاً مذهبی بود. اما در عین حال اعتقاد داشت که خداوند همان وقتی که عالم را آفریده مجموعه ای از قوانین وضع کرده و به این قوانین دیگر دست نمی‌زند. اجسام در عالم (یعنی هر چیزی که حرکت از سنگ و چوب و آب گرفته تا زمین و خورشید و ستاره ها)، از این قوانین پیروی می کنند. بنابراین پدیده های عالم قانون مند هستند و این قوانین را نمی توان تغییر داد یا از میان برداشت. این قانون ها پایدارند و بی تغییر.

اگر چنین نباشد فیزیک و سایر علوم طبیعی دیگر مفهومی نخواهند داشت. برای همین اصل است که فیزیکدان و شیمیدان و زیست شناس داریم.

گفتیم که دنیا متشکل است از ماده و حرکت و قوانین هم بر آن حاکم اند. حال باید بکوشیم این قوانین را بیابیم. باید روشن باشد که ما هم اکنون نیز با این فرض زندگی می کنیم که ساعت سر وقت زنگ می زند، اینکه انسان با خودرو به فرودگاه می رود و بعد با هواپیما حرکت می کند، تمام اینها به سبب وجود مجموعه ای از قوانین است. همسایه ها هر چقدر هم جمع شوند و دعا کنند که مثلاً یکی از این سه وسیله خراب شود، این اتفاق نمی افتد. اگر هم خودرو در بیابان خراب شد همه به این فکر می کنند که یک مکانیک پیدا کنند تا خودرو را درست کند. اگر عده زیادی دور هم جمع شوند تا دعا کنند که خودرو راه بیفتد فایده ای ندارد. بنابراین هنوز دنباله روی از فلسفه دکارت ادامه دارد.

دکارت چطور به این اندیشه رسید؟ در سده‌های میانه این عقیده رایج بود که هر آن‌چه آموختنی است در آثار پیشینیان آمده است. اما دکارت به هیچ وجه چنین اعتقادی نداشت. او بر این باور بود که باید بکوشیم با به کارگیری قوه عقل و تشخیص خودمان در مسیر کسب دانش گام برداریم. دکارت، که دانش پیشینیان به ویژه درباره طبیعت را نابسنده می‌دید، به عوض توجه به اینکه (حقیقت که کدام است؟)، این پرسش مهم را مطرح کرد که من از چه چیزی می‌توانم مطمئن باشم؟ پاسخ این پرسش ساده نیست، به طور مثال، هر آن‌چه از راه حواس دریافت می‌کنیم، ممکن است دچار خطا باشد. دکارت پس از تأمل عمیق، در نهایت به این نتیجه رسید که تنها چیزی که از آن می تواند مطمئن باشد این است که بعضی حالات ذهنی دارد، اعم از ادراکها و تأثرات و افکار. اما اگر این حالات وجود داشته باشند، پس لابد چیزی هم باید وجود داشته باشد که صاحب این اندیشه‌ها است. دکارت این تأملات را در این جمله خلاصه کرد که «می‌اندیشم، پس هستم».

فلسفه دکارت به این ترتیب آغاز می‌شود با شک به همه چیز و این همان کاری است که در علوم طبیعی نیز انجام می‌دهیم. به همه‌چیز شک می‌کنیم. هیچ چیزی با قطعیت ثابت نمی‌شود. نظریه‌ها و مدل‌ها و برداشت‌های ما همواره عوض می‌شوند و بهبود می‌یابند...

📚در جست و جوی فهم کیهان
👥بهرام مشحون و شانت باغرام
📌انتشارات نشرنو

☕️فیزیک با طعم چای