برای یک آمریکایی که در سوئد زندگی کرده، یکی از تجربیاتی که جالب بوده اینه که بیخود و بی‌جهت پرونده قضایی تشکیل نمیشه، دادگاه‌ها شلوغ و وکلا میلیونر نیستند. و برای مثال میگه یه شب که دستم بریده بود و رفتیم کلینیک، چون کسی نبود که به دکتر کمک کنه برای بخیه زدن، از همسرم به عنوان دستیار کمک گرفت. یعنی یک فرد آموزش ندیده و مجوز نگرفته و بیمه‌نشده در فرآیند درمان مشارکت داده شد! اگه می‌تونید این کار رو در آمریکا انجام بدید. (یعنی اگه به عنوان دکتر چنین کاری انجام بدید حتما میرن ازتون شکایت می‌کنند).

این یک مزیت اجتماعیه، که مردم به هموطن اعتماد کنند و خیرخواه همدیگه باشند، و این در سوئد پررنگ‌تره. معتقده آمریکا در این حد نمیتونه اعتماد بوجود بیاره چون خیلی پهناوره، جمعیتش خیلی متنوعه، و تجربه تاریخی که داشته منتج به وضعیت فعلی شده. ازین جهت ایران خیلی شبیه آمریکاست. هرچند در ایران قوه قضاییه به یک جوک تبدیل شده، و قوانین مربوط به عهد بوق اسلام هستند، اما قانون بد در آمریکا هم هست، مثلا برخلاف خیلی کشورها، هزینه دادگاه به عهده طرفینه. در سوئد، بازنده باید هزینه طرف مقابل رو بده (معقول هم هست. اگه من جرمی مرتکب نشدم و یکی ادعا کرد که مرتکب شدم، و در دادگاه ثابت شد که نشدم، هزینه‌ش رو چرا باید من بدم؟ چرا باید برای کاری که نکردم هزینه بدم؟ در آمریکا یک شرکت چندملیتی از شما شکایت می‌کنه که داشتید در وبلاگتون اعتبار شرکت رو زیر سوال می‌بردید. باید برید دادگاه و ثابت کنید چیزهایی که نوشتید معتبره. اما هزینه میخواد، و شما ندارید. پس مجبورید خارج از دادگاه با شرکت کنار بیایید. وکیل شرکت میاد یه تعهدنامه میذاره جلوتون و میگه امضا کن، که توش نوشته قول میدم دیگه درباره شما زر نزنم! به همین سادگی میشه طرف رو خفه کرد، چون پول نداره. این اتفاق واقعا برای یکی از وبلاگ‌هایی که می‌خونم افتاده). ما اگه یک قوه قضائیه ایده‌آل هم داشتیم، و قوانین هم مدرن بودند، تا وقتی وضعیت اعتماد و خیراندیشی شهروندان نسبت بهمدیگه بر همین منواله، دادسراها جای سوزن انداختن نخواهند داشت.

وقتی اعتماد بیشتره، میشه دولت رو هم کوچکتر کرد. مثلا دولت سوئد نیازی نداره مأمور بفرسته به تک‌ تک نانوایی‌ها تا ببینه دارن نان سالم تحویل مردم میدن یا نه. این شهروندان هستن که در حال نظارت مستمر هستند، و بعد ازینکه شکایتی از یک نانوایی داشتند دولت میره سراغش، چون شکایت «هموطنان سوئدی» برای دولت قابل اعتماده. در ایران، هر کاری رو بخوای بذاری به عهده مردم، باید از قبل مکانیزمی طراحی کنی که انواع کلاهبرداری‌ها و سوء‌استفاده‌ها رو پیش‌بینی کرده باشه! چون دیفالت اینه که ملت ازین فرصت استفاده خواهند کرد برای دریدن همدیگه، یا دور زدن دولت!

سوئدی‌ها بعد ازینکه تعدادی مهاجر از شمال آفریقا و خاورمیانه وارد کردند، و ناسازگاری‌شون رو از نزدیک دیدند دارند متوجه میشن که شرایط مطلوبی که تا حالا داشتند ازش بهره می‌بردند حاصل قوانین خوب و سیستم حکمرانی خوب نبوده صرفا، بلکه وابسته به «روح جمعی سوئدی» بوده. که این مهاجر هیچی ازش نمیدونه، یا نمیخواد بدونه.

اینجارو.. جناب خالقی رفته نشسته با یک شارلاتان گفتگو کرده برای روزنامه، بعد اومده نوشته طرف اگه شارلاتان نبود این حرف‌ها رو نمیزد!.. خب مومن واسه چی میری با کسی گفتگو می‌کنی که نه تنها سواد اقتصادی نداره، بلکه خودت هم واقفی که شارلاتانه؟ اتفاقا شارلاتان‌ها دقیقا با همین جدی‌گرفتن‌‌ها متورم‌تر میشن. وقتی روزنامه به شما میگه بیا در فلان گفتگو شرکت کن اولین چیزی که باید بپرسی اینه که طرف مقابلم کیه؟ اینو هر کسی که حداقلی از پرستیژ علمی برای خودش قائل باشه رعایت می‌کنه.
آخه تو رو به حضرت عباس نگاه کنید وضعیت رو.. اون خرس گنده رفته تو جلسه شرکت کرده بعد اومده تو اینستاگرامش یه برچسب فوق‌العاده چیپ و دوزاری مثل «طرفدار تبعیض» به طرف مقابلش زده، و این یکی خرس گنده اومده تو تلگرامش نوشته دم خروست پیداست!

آقای جان بولتون، خواهش می‌کنم بیا این کودکستان رو با خاک یکسان کن.


https://t.iss.one/RahbordChannel/1403

ارتفاع برف در استرالیا به بیشترین سطح در طول دو‌ دهه گذشته رسیده!
اما آیا این برف‌ها تغییری در تبلیغات «تغییر اقلیم»/ «گرمایش جهانی» میذارن؟ ابدا. چون محیط‌زیستی‌ها به مذهبی مجهزند که برای همه‌چیز جواب داره. درست مثل بقیه مذاهب. برای مومن هیچ فرقی نداره در دنیای بیرون چه اتفاقی میفته، چون هر اتفاقی بیفته، ثابت می‌کنه که خدا هست! بلا نازل بشه یعنی خدا هست، نشه، بازم یعنی خدا هست. در ناز و نعمت باشه یعنی خدا کریمه، در زجر و مشقت باشه، بازم یعنی خدا کریمه. مطلقا چیزی وجود نداره که بتونه نظریه‌ش رو ابطال کنه.
در مورد مذهب اقلیم‌شناسان هم تقریبا همین‌طوره. کره زمین هر رفتاری نشون بده، ثابت می‌کنه که نظریه‌شون درسته. هررفتاری! اگه برف نیاد، یعنی نظریه‌شون درسته، اگه بیاد، یعنی درسته، اگه کم بیاد یعنی درسته، اگه زیاد بیاد یعنی درسته، اگه طوفان بشه، یعنی درسته، اگه هیچ طوفانی رخ نده یعنی درسته. هیچ اتفاقی نیست که نظریه‌شون رو باطل کنه. حتی اگه زمین بگه «من هیچیم نیست لعنتیا»، بش میگن «داغی» حالیت نیست!

کتب حدیث شیعه رو ورق بزنید کلکسیونی ازین زرنگ‌بازی‌ها پیدا می‌کنید. خودم که بعضی رو می‌خوندم جمله‌ای که در ذهنم نقش می‌بست این بود: «عه؟ بچه‌زرنگ کی بودی تو راوی جان؟».

سیدها فرار کردند 😁
کجا ژن‌های خوب؟

اگه وقت داشتید این مطلب واشنگتن‌پست رو بخونید. چین در چک یه سری سرمایه‌گذاری کرده بوده، بعد که احساس کرده جای پاش سفت شده شروع کرده به لات بازی! تا حدی که سفیرشون تو یه مجلسی داد و بیداد راه انداخته که نماینده تایوان رو بندازید بیرون! اینا هم ننداختن، گفتن ما مهمون‌مون رو بیرون نمی‌کنیم. ازون موقع روابط همین‌طور سرد شده و توافقات تجاری مالیده.

فقط پول نیست که قدرت میسازه. چینی‌ها در جغرافیای داخلی خودشون خوب بلدند چطور تسلط ایجاد کنند، اما بضاعت نرم‌افزاری برای تسلط بر دنیای خارج رو ندارند. چیزهایی رو بلد نیستند که بریتانیا ۴۰۰ سال پیش رعایت می‌کرد! و این تفاوت معناداریه.

نکته دیگه اینه که همین لات‌های چینی در چاد و تانزانیا به مشکل برنمیخورند. در اروپا چرا. کسانی که فکر می‌کنند آسمان همه‌جا همین رنگه باید به این تفاوت هم دقت کنند. ذهن اروپایی زیر بار هر مزخرفی نمیره، چون عقبه‌ای سنگین از اندیشه پشت سرش هست.



https://www.washingtonpost.com/world/europe/china-is-investing-in-europe--but-there-are-strings-attached/2019/08/18/35407f32-b2d1-11e9-acc8-1d847bacca73_story.html

شما رو جمع نزدم با آدمایی که لازم می‌دیدند حدیث بسازند برای ارتقاء اجتماعی‌شون. ولی به خاطر همون کلمه سه حرفی داخل این مجموعه‌ای به هرحال.
تو یه آزمون اگه مشخص بشه تعداد کسانی که تقلب کردند انقدر زیاده که اگه رندوم دو نفر از شرکت‌کنندگان رو جدا کنیم یکیشون تقلب کرده، آزمون رو با کل بساطش باطل می‌کنند و یکبار دیگه برگزار می‌کنند. اما ما این کارو با کانسپت سیادت نکردیم. در طول تاریخ بارها کسانی وارد مجموعه سیدها شدند که هیچ ربطی به اون خانواده نداشتند تا جایی که امروز معلوم نیست کی به کیه (اگه کسی گفت میدونه، کذابه). با وجود این همه تقلب، که خیلی‌هاشون انقدر قدیمی‌ان که نمیشه ردشو گرفت، باید کل قضیه رو کنسل می‌کردیم.
از طرفی سیادت شیعه دچار یک تناقض ذاتی هم هست. حفظ اصالت خانوادگی و نژادی، نیاز به دو قابلیت داره. اول اینکه بتونن خودشون رو ایزوله نگه دارند از غریبه‌ها، مثل یهودیان، یا انقدر ثروتمند باشند که اختیار اینکه چه کسانی باشون وصلت می‌کنند در دست خودشون باشه، مثل اشراف پادشاهی در اروپا. حفظ اصالت هیچ‌وقت چیزی نبوده که عوام از پسش بربیان. مردم عادی حتی خونه‌ای که با زحمت می‌ساختند نمی‌تونستن دو سه نسل نگه دارند (و عجیب نیست خانواده‌های اصیل اروپا همونایی هستند که قلعه‌هاشون رو هم حفظ کردن بعد چندصدسال). در حالی که خانواده اهل‌بیت نه تنها ایزوله نموندند، بلکه متنوع‌ترین وصلت‌ها رو پذیرفتند، و گاهی وصلت بشون تحمیل می‌شد تا اینکه وصلت رو دیکته کنند.
نمیشه اصالتی رو جدی گرفت که خیلی وقته وجود نداره.

فکر کردن به اینکه ما چقدر پرتیم از دنیا میتونه باعث سوت کشیدن مخ‌مون بشه.
حتما چیزهایی درباره بازی اتاق فرار به گوشتون خورده.. همون بازی‌های فیریکی که داخل یک فضای بسته محبوس میشید و یک ساعت یا کمی بیشتر یا کمتر فرصت دارید تا خودتون رو نجات بدید. ظاهرا تو ایران هم هست، اما خیلی محدوده. فکر می‌کنید در آمریکا چقدر هست؟ ۲۳۵۰ اتاق فرار تا آگوست ۲۰۱۹ که همین الان باشه! و بیشترشون به طرز باورنکردنی پیچیده و پیشرفته شدن.
اما این بیزینس به صورت کلی در حال افوله! چون بعضی ایده‌ها ذوق موقت ایجاد می‌کنند، و بعد ازون فقط کسانی مشتریش خواهند بود که خسته نمیشن، و اون‌ها هم تعدادشون کمه. درسته الان به نزدیک دوهزار و چهارصدتا رسیده اما خیلی‌ها هم تعطیل کردند.
بازار اهمیت نمیده که چه احساسی نسبت به ایده‌ها داریم. ما دوست داریم خیلی چیزها تا ابد زنده بمونند، اما منطقی نیست بمونند، تازه حاضر هم نیستیم هزینه‌ش رو بدیم (کسانی که میگن دولت باید شغل گیوه‌بافی رو زنده نگه‌داره حاضر نیستند حتی سالی یک بار گیوه بخرن). اگه چیزی دوره‌ش تمومه، باید تموم بشه، تا منابع هدر نرن.

به هرحال، یه بیزینس پا گرفت، اوج گرفت، به نهایت شکوفایی رسید، به بلوغ رسید، و حالا تو سراشیبی و منتظر ایده‌های بعدیه، اما ایران هنوز تو مرحله اول قصه‌ست!
انگار موقع تماشای فوتبال صدای از جا پریدن همسایه‌ها از شادی گل رو بشنوی، ولی تلویزیونت بعد پونزده دقیقه صحنه گل رو نشون بده! ما دقیقا جلوی اون تلویزیونیم.

توصیه می‌کنم برای شناخت اهل‌بیت به مناجات ایشان اکتفا نکنید. این عزیزان هنگام دعا حالات معنوی خاصی بشون دست میداد که خیلی نایس و معصوم می‌شدند. همین بزرگوار یک روز در کوفه به مردم گفت:

«فوالذی لا اله الا هو انی لعلی جادة الحق و انهم لعلی مزلة الباطل».
«قسم به خدایی که جز او خدایی نیست من در جاده حق حرکت می‌کنم و آن‌ها (مخالفینم) بر پرتگاه باطل قرار دارند!».

خیلی شبیه کسی نیست که فکر می‌کنه احتمال داره گمراه باشه.


https://t.iss.one/ajibzad/376

چرا اتفاقا، ازینکه بگه ممکنه اشتباه کنه ابایی نداشت، جای دیگه فرموده:

«فانی لست فی نفسی بفوق ان اخطیء و لا آمن ذلک من فعلی، الاان یکفی الله من نفسی..»
«خود را برتر از آن که اشتباه کنم و از آن مصون باشم نمی‌دانم، مگر آنکه خداوند مرا حفظ فرماید..».

اما نکته همون‌جاست «مگر اینکه خدا..». همین تموم میکنه کار رو. اگه می‌گفت باید بریم جنگ همه باید می‌گفتن چشم، چون حکم خداست! ولی اگه تو جنگ یکی می‌گفت بهتره از چپ حمله کنیم تا راست، ممکن بود گوش بده (البته مدرکی وجود نداره که ثابت کنه حتی در این موارد هم حرف گوش میداده. موقع انتخاب استاندار به توصیه هیچ‌کس وقعی نمی‌نهاد، بعد که طرف فاسد در می‌اومد می‌گفت: بابات آدم صالحی بود، فکر کردم تو هم مثل باباتی!.. و اصحاب هم نمی‌گفتن «خسته‌نباشی»).

خلاصه اینکه اون مناجات‌ها حالت شاعرانگی دارن و چیزی رو نباید باش تفسیر کرد. مثل نامه‌های عاشقانه که به معشوقت می‌گی من خیلی داغونم، تو خیلی خوبی!

معماران انگلیسی هم فهمیدن همون آجر که قدیم استفاده می‌کردن بهتر از شیشه و‌فولاد بوده. و با بتن سفید ترکیب خوبی میده.
کاش معمار ایرانی هم از روم باستان بکشه بیرون و به آجر رجعت کنه.

استاد قدوسی با محاسبه سرانگشتی‌شون تخمین زدند برای برقی کردن کل خودروها و شارژشون، کافیه ظرفیت نیروگاه‌ها ۳۰ درصد بیشتر بشه!

بذارید منم محاسبه سرانگشتی خودم رو بکنم، اما برای ایران.
بهتره اول کل مسافت طی شده در طول روز رو بدست بیاریم. ۲۰ میلیون خودرو وجود داره در ایران، و مصرف بنزین روزانه‌مون حدود ۹۰ میلیون لیتره. یعنی به طور متوسط هر خودرو داره روزی ۴ لیتر و نیم بنزین مصرف می‌کنه. میزان مصرف خودروها در ایران، حدود ۷.۷ لیتر به ازای صد کیلومتره. با این وضع بازدهی، هر خودرو چقدر میتونه مسافت طی کنه با ۴ لیتر و نیم؟ ۵۸ کیلومتر! برای اینکه رند بشه میگیم ۶۰ کیلومتر.
آخرین مدل خودرو تسلا، به ازای هر ۱۰۰ کیلومتر ۱۶ کیلووات ساعت مصرف می‌کنه، یا هر کیلومتر، ۱۶۰ وات، که فوق‌العاده‌ست، چون قبلا ۲۵۰ وات بود، و غیر از تسلا جایی این عدد رو پیدا نمی‌کنید، ولی فرض کنیم همه مردم ایران می‌تونن تسلا بخرن. اگه بخوان باش روزی ۶۰ کیلومتر مسافت طی کنند میشه روزی ۹۶۰۰ وات ساعت. اینم رندش کنیم و بگیم ۹ و نیم کیلووات. حالا دوباره ضرب کنیم به تعداد ماشین‌ها. ۲۰ میلیون، ۹ و نیم کیلووات برابر است با ۱۹۰ هزارمگاوات. که اگه تقسیم کنیم به ۲۴ ساعت، میشه حدودا ۸ هزارمگاوات ساعت! پیک امسال در تیرماه به ۵۷ هزارمگاوات رسید. یعنی این میزان برق، یک هفتم زمان پیکه. یعنی اگه ظرفیت رو ۱۵ درصد بیشتر کنیم میشه همه ماشین‌های مردم رو شارژ کرد.

۳۰ درصد ایشون درسته یا ۱۵ درصد من؟ شاید هر دو، چون من فقط سواری‌ها رو حساب کردم و حساب ایشون شامل همه وسائل نقلیه میشده که پرمصرف‌ترن. به هرحال این نشون میده نیاز به کن‌فیکون کردن زیرساخت نداریم. برای اینکه تصورش راحت‌تر بشه، میشه با کولر گازی مقایسه‌ش کرد. گفتیم برای روزی ۶۰ کیلومتر، حدود ۹ و نیم کیلووات ساعت برق لازمه. کولرگازی ما اپ اختصاصی برای گوشی‌های هوشمند داره که میشه علاوه بر کنترل، میزان مصرفش رو هم چک کرد. همین پریروز ۱۲ کیلووات مصرف کرده بود! یعنی اگه روشنش نمی‌کردیم و به جاش ذخیره می‌کردیم تو باتری ماشین، باش می‌تونستیم ۷۵ کیلومتر مسافت طی کنیم، یعنی از میدان نیاوران تهران تا فرودگاه امام‌خمینی!


https://t.iss.one/hamedghoddusi/632

گویا اعتبار احادیث به سندشون نیست، به عطسه بعدشونه!

واکنش رایان گاسلینگ به حدیث بالا

کسانی که چنین پرت و پلاهایی رو روایت کرده و برای همیشه در مکتوبات دینی ما ثبت کردند، از دو دسته خارج نبودند. یا فوق‌العاده کودن بودند، که مهمل رو از مهم تشخیص نمیدادند، یا فوق‌العاده پدرسوخته بودند و هدفشون دقیقا اشاعه موهومات بی‌معنی بود. حالا محتوایی که توسط چنین افرادی نقل شده رو بذاریم کنار، چقدرش باقی میمونه؟ یعنی چقدرشون توسط کسانی منتقل شدند که «مطمئنیم» هم عقل داشتند هم وجدان؟ من میگم ۱۰ درصد! دین ما توسط کسانی به ما انتقال پیدا کرده که اگه فیس تو فیس باشون برخورد می‌کردیم، حاضر نبودیم حتی انقدری بشون اعتماد کنیم که مثلا بگیم بیا این پولو بگیر برو یک کیلو گوجه بخر بیار! چه برسه اینکه ازشون بخوایم برامون تعریف کنند حقیقت چی بوده!

دو‌ تا پادکست گوش دادم. تو یکیش استفن ولفرم می‌گفت ریاضیات از زمان تمدن بین‌النهرین تا اوائل قرن هجدهم وسیله‌ای بود برای حل مشکلات دنیای واقعی. در تمام این تاریخ طولانی، ریاضیدان تحقیق میدانی انجام میداد. چیزهایی که روی کاغذ می‌نوشت یه ربطی به بیرون داشت. از ۱۸۳۰ به بعد اما، ریاضی کاملا انتزاعی شد. از ۱۹۳۰ این انتزاع، فیزیک نظری رو زیر و رو کرد. و الان (در آستانه ۲۰۳۰) قدرت کامپیوترها داره محاسبات و مدلسازی رو زیر و رو می‌کنه. اما چیز عجیبی که وجود داره اینه که اگه چیزی در ریاضی درست باشه، تا ابد درسته. چیزی که زمان اقلیدس درستیش اثبات شد، الان هم درسته.
تو اون یکی، یک زنی که الان کارآفرین باید باشه اگه اشتباه نکنم، داستان دوران جوانیش رو تعریف کرد که تماما به خاطر اعتیاد به الکل، تباه شده بوده. هرچند که الان با زحمت فراوان ترک کرده اما معتقده مغز همه در برابر اعتیاد به یک اندازه مقاوم نیست، و از بعضی‌ها نمیشه انتظار داشت بدون سرپرست شایسته بتونن از پسش بربیان. یعنی همونطور که وجود پدر و مادر برای بچه لازمه تا مثلا مواظب باشن از بالکن خونه پرت نشه پایین، همونقدر لازمند تا نذارن بره طرف ماده اعتیادآور. ولی همونطور که خودش از رفتارش می‌گفت، دختر ۱۵ ساله حرف‌شنوی از والدین نداره در دوران ما.

کنتراست این دو، حس غریبی داره. نخبگان جهان مشغول پردازش‌های فکری پیچیده هستند، و اون بیرون عوام مشغول دست و پنجه‌نرم کردن با معضلاتی که فوق‌العاده ساختار ساده‌ای دارند، اما حل نمیشن.

پامنبری آقامیری ازش میپرسه شما که همش میگی خدا اینجوری نیست که همه میگن، پیامبر اینجوری نیست که همه میگن، شرع اینجوری نیست که همه میگن و فلان، یعنی داری میگی فقط من می‌فهمم خدا چجوریه پیامبر چجوریه شرع چجوریه اخلاق چجوریه، چطور میشه هیشکی نفهمه فقط شما بفهمی؟.. بعد آقامیری میاد جوابشو بده میگه ادعا ندارم فقط من می‌فهمم و می‌دونم، قبلا گفته شده، قبلا نوشته شده، شما گوش ندادید، شما نخوندید. مثلا داستان راستان مطهری رو نخونید. امام موسی صدر رو نمیشناسید!

لازمه باز گیف رایان گاسلینگ رو بذارم؟
دیالوگ بالامنبری با پامنبری‌هاش، بیشتر مواقع مناظره گیج و گیج‌تره!

اگه جامعه دچار گمراهی و ابتذال باشه، طبیعیه اونی که دچار گمراهی نیست ادعا کنه چیزهایی میفهمه و میدونه که بقیه نمی‌دونن. اگه قرار بود «چطو هیشکی نفهمید تو فهمیدی» یه اصل باشه، میشد به گالیله هم گفت، کما اینکه گفتند البته. میخوای طرف گالیله باشی یا طرف کلیسا بالاخره؟ حتی در خود قرآن این طرز مجادله رو رد کرده.. وقتی میگه فرستاده‌ ما در فلان آبادی تبلیغ می‌کرد بش می‌گفتن «احساس می‌کنی تحفه خاصی هستی؟».

و البته اون طرف هم گالیله‌ای هم در کار نیست شوربختانه. اونی که همچنان دستاویزش برای هدایت در سال ۲۰۱۹، امثال مطهری و صدر هستند، خودش نیاز به نجات فوری داره‌.

در وضع بدی هستیم انصافا.