💻 آموزش جامع نصب برنامه‌ها از روی کد منبع در لینوکس 🔰

🔹 گاهی اوقات نیاز داریم نرم‌افزاری را نصب کنیم، اما نسخه‌ی بسته‌ی آن قدیمی است یا اصلاً بسته‌ی آماده‌ای برای آن وجود ندارد. در چنین شرایطی، نصب از روی کد منبع یک راهکار حرفه‌ای و منعطف محسوب می‌شود!

🔹 در این آموزش، با استفاده از ابزار محبوب htop، نحوه‌ی کامپایل و نصب برنامه‌ها از روی سورس کد را بررسی می‌کنیم.

📱 آیا این روش روی همه‌ی توزیع‌های لینوکس جواب می‌دهد؟

✅ بله، اما بسته به توزیع لینوکس، ممکن است برخی تفاوت‌های جزئی در دستورات مدیریت بسته‌ها و وابستگی‌ها وجود داشته باشد. در ادامه، تفاوت‌ها را بررسی می‌کنیم:

🔺 اوبونتو / دبیان / لینوکس مینت:
مدیریت بسته‌ها: apt

نصب وابستگی‌ها:

 sudo apt update sudo apt install build-essential libncursesw5-dev

🔺 آرچ لینوکس / مانجارو:

مدیریت بسته‌ها:

 pacmam

نصب وابستگی‌ها:

sudo pacman -S base-devel ncurses 

🔺 فدورا / RHEL / سنت‌اواس:

مدیریت بسته‌ها:
dnf یا yum
نصب وابستگی‌ها:

sudo dnf groupinstall "Development Tools" sudo dnf install ncurses-devel 

🔺 اوپن‌سوزه:
مدیریت بسته‌ها:

zypper

نصب وابستگی‌ها:

 sudo zypper install -t pattern devel_basis sudo zypper install ncurses-devel 

📌 در کل، این روش روی همه‌ی توزیع‌های لینوکس جواب می‌دهد، اما باید دستورات را متناسب با مدیریت بسته‌ی توزیع خود تغییر دهید.

🔥 مراحل نصب از روی کد منبع

✅ ۱. دریافت کد منبع

ابتدا سورس برنامه را از مخزن رسمی دریافت کنید:

wget https://github.com/htop-dev/htop/archive/refs/tags/3.2.2.tar.gz 

🧑‍💻 مشاهده کد منبع در GitHub

✅ ۲. استخراج فایل و ورود به دایرکتوری

tar -xvzf 3.2.2.tar.gz cd htop-3.2.2 

✅ ۳. نصب وابستگی‌های موردنیاز (مطابق توزیع خود از دستورات بالا استفاده کنید.)

✅ ۴. پیکربندی محیط بیلد ⚙️

./autogen.sh ./configure 

📌 اگر autogen.sh وجود نداشت، فقط ./configure را اجرا کنید.

✅ ۵. کامپایل برنامه

make 

⏳ بسته به قدرت پردازنده، این مرحله ممکن است کمی زمان‌بر باشد.

✅ ۶. نصب برنامه 🗂

sudo make install 

✅ ۷. بررسی نصب ✅

htop --version 

📌 اگر می‌خواهید برنامه را در مسیر اختصاصی نصب کنید:

./configure --prefix=$HOME/local 

🚀 چرا از کد منبع نصب کنیم؟

🔺 دریافت جدیدترین نسخه‌ها بدون نیاز به منتظر ماندن برای بسته‌های رسمی ✅

🔺 بهینه‌سازی برنامه برای سخت‌افزار و نیازهای خاص شما 🎯

🔺 امکان شخصی‌سازی و افزودن قابلیت‌های اضافی ⚡️

#Linux #OpenSource #Source_Compilation #DevOps

➖➖➖➖➖➖➖

😂😀 @ZenithFllow ♾😂

⚡️ #! یا Shebang چیه؟ چرا انقدر مهمه؟
تا حالا به اول بعضی از فایل‌های اسکریپت نگاه کردی و دیدی این دوتا کاراکتر مرموز #! اون بالا نشستن؟
مثل این:

#!/bin/bash

خب، این همون Shebang معروفه.
ترکیبی از # و ! که کنار هم تبدیل می‌شن به یه خط جادویی تو دنیای یونیکس و لینوکس!

👑 داستان از کجا شروع شد؟

ماجرا برمی‌گرده به دهه ۸۰ میلادی، وقتی که سیستم‌عامل‌های شبه‌یونیکس داشتن رشد می‌کردن و توسعه‌دهنده‌ها نیاز داشتن بدونن یه اسکریپت با چه برنامه‌ای باید اجرا بشه.

توی سیستم‌عامل‌های یونیکسی، وقتی شما یه فایل رو قابل اجرا (chmod +x) می‌کنی و سعی می‌کنی اجراش کنی، سیستم باید بفهمه این فایل توسط چه تفسیری (interpreter) اجرا بشه. Bash؟ Python؟ Perl؟ Node؟

اینجاست که shebang وارد می‌شه.
این خط اول فایل، به سیستم‌عامل می‌گه: «اگه خواستی این فایل رو اجرا کنی، با این برنامه اجراش کن!»

مثال:

#!/usr/bin/python3
print("Hello, world!")

این یعنی اجراش با مفسر پایتون نسخه ۳.

🧠 چرا بهش می‌گن Shebang؟

واژه‌ی "Shebang" ترکیبیه از:

sh → اشاره به sh که همون Unix shell اولیه بوده

bang → اسمی قدیمی برای کاراکتر !

بنابراین #! می‌شه: "sh-bang"

(البته بعضی جاها بهش hashbang یا pound-bang هم می‌گن)

🎯 چرا انقدر مهمه؟

✨ قابل حمل بودن: یه اسکریپت با روی هر سیستم یونیکسی کار می‌کنه، بدون اینکه بدونی کدوم شله

🛠 کنترل بیشتر: می‌تونی دقیقاً مشخص کنی با کدوم نسخه از مفسر اجرا بشه (مثلاً #!/usr/bin/env python3)

💻 استاندارد بودن: خیلی از ابزارها و سیستم‌ها به خط اول فایل حساسن. اگه درست نباشه، ممکنه اسکریپت اجرا نشه

💡 کاربرد جالب env توی shebang

#!/usr/bin/env python3

اینجوری سیستم خودش مسیر Python 3 رو از متغیرهای محیطی پیدا می‌کنه. برای پورتابل بودن خیلی بهتر از مسیرهای مستقیمه.

🧩 چرا هنوز ویکی‌پدیای فارسیش نیست؟!
با اینکه این مفهوم برای لینوکسی‌ها و برنامه‌نویس‌ها بسیار مهمه، توی ویکی‌پدیای فارسی هنوز صفحه‌ای به اسم Shebang یا #! وجود نداره!
وقتشه که یکی اینو به فارسی بنویسه — شاید تو باشی!

🏷 هشتگ‌ها برای پست:

#Shebang #Linux #Unix #اسکریپت #Bash #Python #DevTips #Geedook #OpenSource

🔖 منابع برای مطالعه بیشتر:

github

Wikipedia (EN) - Shebang (Unix)

stackoverflow

Linux Handbook - What is Shebang

Shayan-GeeDook 🐧