هیدروکورتیزون (Hydrocortisone)

🔹 مکانیسم:
فعال‌سازی گیرنده‌های گلوکوکورتیکوئیدی → کاهش التهاب، سرکوب ایمنی، مهار فاکتورهای التهابی، تنظیم متابولیسم گلوکز و سدیم

🔹 کاربرد:

نارسایی آدرنال (بیماری آدیسون، بحران آدرنال)

آنافیلاکسی (کمک به درمان همراه با اپی‌نفرین)

آسم شدید و حملات COPD

بیماری‌های خودایمنی (لوپوس، روماتیسم، واسکولیت)

شوک سپتیک مقاوم به فشارنده‌ها

درماتیت، اگزما، پسوریازیس (موضعی)

کولیت اولسراتیو شدید

هپاتیت خودایمنی


🔴 کنترااندیکاسیون:

عفونت سیستمیک کنترل‌نشده

واکسیناسیون با واکسن‌های زنده

حساسیت به هیدروکورتیزون

احتیاط در: دیابت، فشار خون بالا، استئوپروز، سابقه زخم گوارشی


💊 اشکال دارویی:

قرص خوراکی

ویال تزریقی (IV/IM)

کرم و پماد موضعی

شیاف و کرم مقعدی

قطره چشمی و گوشی


⚠️ عوارض شایع:

افزایش قند خون، بی‌خوابی، اضطراب

ادم محیطی، افزایش وزن

آکنه، آتروفی پوستی


⚠️ عوارض جدی:

پوکی استخوان، زخم گوارشی

عفونت‌های فرصت‌طلب

سندرم کوشینگ (در مصرف مزمن)

سرکوب محور HPA

سایکوز و نوسانات خلقی شدید



⚠️ تداخلات مهم دارویی:

با NSAIDs → افزایش خطر خونریزی گوارشی

با داروهای ضد دیابت → کاهش اثربخشی آن‌ها

با دیورتیک‌ها → تشدید کاهش پتاسیم

با فنی‌توئین، ریفامپین → کاهش سطح هیدروکورتیزون

با واکسن‌های زنده → خطر عفونت سیستمیک


✳️ نکات پرستاری:

در تزریق وریدی، آرام (1-10 دقیقه) انجام شود

در درمان مزمن، قطع باید تدریجی باشد

بررسی علائم هایپرگلیسمی و عفونت پنهان

پایش وزن، فشارخون، ادم، الکترولیت‌ها

آموزش به بیمار در خصوص عوارض طولانی‌مدت و قطع ناگهانی دارو


#فارماکولوژی

https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

💉 آسیب ناشی از سوزن (Needle Stick Injury)

نیدل‌استیک زمانی رخ می‌دهد که یک پرسنل درمانی با سوزن یا جسم نوک‌تیز آلوده به خون یا مایعات بدنی بیمار به طور تصادفی زخمی شود. این اتفاق معمولاً حین تزریق، گرفتن خون، ریکپ کردن سوزن (که طبق پروتکل‌ها نباید انجام شود)، یا جابجایی وسایل نوک‌تیز رخ می‌دهد.

⚠️ خطرات ناشی از سوزن‌پریک
مهم‌ترین خطر، انتقال بیماری‌های خونی نظیر:

❌ویروس HIV با احتمال انتقال حدود ۰٫۳ درصد

❌ویروس هپاتیت B (HBV) در صورت عدم ایمنی حدود ۶ تا ۳۰ درصد

❌ویروس هپاتیت C (HCV) حدود ۱٫۸ تا ۳ درصد

✅ اقدامات فوری پس از سوزن‌پریک
⭕️۱. جلوگیری از نفوذ بیشتر ویروس‌ها
در صورت فرو رفتن سوزن، سعی نکن آن را دوباره داخل پوست فرو ببری یا محل را فشار نده. اجازه بده خونریزی طبیعی و خفیف اتفاق بیفتد.

⭕️۲. شست‌وشوی سریع ناحیه آسیب
محل زخم را با آب و صابون فراوان بشوی. از استفاده از مواد تحریک‌کننده یا الکل قوی برای ضدعفونی اجتناب کن، چون باعث آسیب بافتی بیشتر و افزایش نفوذ ویروس می‌شود.

⭕️۳. گزارش فوری به مسئول مربوطه
بلافاصله به سوپروایزر، سوپروایزر کنترل عفونت یا HSE اطلاع بده. ثبت این حادثه باید در کمتر از یک ساعت انجام شود.

⭕️۴. ارزیابی وضعیت بیمار منبع
در صورت امکان، از بیماری که سوزن از او استفاده شده تست‌های زیر گرفته شود:

HIV (آنتی‌بادی یا آنتی‌ژن)

هپاتیت B (HBsAg)

هپاتیت C (HCV Ab)
همچنین باید سابقه بیماری‌ها یا رفتارهای پرخطر بیمار ارزیابی شود.

⭕️۵. ارزیابی پرسنل آسیب‌دیده (Baseline Testing)
در اولین فرصت، باید برای فرد دچار آسیب آزمایش‌های اولیه زیر انجام شود:

HIV Ag/Ab (تست ترکیبی آنتی‌ژن و آنتی‌بادی HIV)

HBsAg و HBsAb (جهت ارزیابی وضعیت ایمنی نسبت به هپاتیت B)

HCV Ab (آنتی‌بادی هپاتیت C)

⭕️💊 پیشگیری دارویی (Prophylaxis)
⭕️برای HIV:
در صورتی که بیمار منبع HIV مثبت باشد یا احتمال بالای آلوده بودن وجود داشته باشد، باید طی ۷۲ ساعت نخست درمان پیشگیرانه (PEP) آغاز شود.
رژیم پیشنهادی شامل سه داروی ضد HIV است:
Tenofovir + Emtricitabine + Dolutegravir یا Raltegravir
مدت درمان: ۲۸ روز کامل

⭕️برای HBV:
اگر فرد آسیب‌دیده واکسینه شده و سطح ایمنی کافی داشته باشد (HBsAb بالا)، نیازی به اقدامی نیست.
اگر پاسخ ایمنی مشخص نباشد یا واکسینه نشده باشد، باید ایمونوگلوبولین هپاتیت B (HBIG) دریافت کند و واکسیناسیون کامل آغاز شود.

⭕️برای HCV:
هیچ داروی پیشگیرانه‌ای برای هپاتیت C وجود ندارد. تنها باید آزمایش‌های مرحله‌ای انجام گیرد تا در صورت مثبت شدن زودهنگام، درمان آغاز شود.

🔻📆 پیگیری و آزمایش‌های بعدی
فرد آسیب‌دیده باید در فواصل زیر پیگیری شود:

روز اول: HIV، HBV، HCV

هفته ۶: HIV، HCV RNA، آنزیم‌های کبدی

ماه سوم: HIV، HCV

ماه ششم: HIV (اگر PEP مصرف نکرده باشد)

✅ اقدامات مدیریتی
🔻ثبت حادثه در فرم‌های رسمی بیمارستان

🔻اطلاع‌رسانی به واحد بهداشت حرفه‌ای یا کنترل عفونت

🔻بررسی روانی و اطلاع‌رسانی کامل به فرد آسیب‌دیده درباره اقدامات، خطرات، و پیگیری‌ها

🔻در صورت نیاز، مشاوره روان‌شناسی و ارجاع به پزشک عفونی

🟢✅ پیشگیری از سوزن‌پریک
📌عدم ریکپ سوزن به‌هیچ‌وجه

❌استفاده از سوزن‌های ایمن و تجهیزات بدون سوزن (Needleless Systems)

دور ریختن وسایل نوک‌تیز در کانتینر مخصوص بلافاصله پس از استفاده

آموزش‌های مداوم به پرسنل درمانی و رعایت اصول استاندارد ایمنی

https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

نام دارو: مانیتول (Mannitol)

دسته دارویی: دیورتیک اسموتیک (Osmotic Diuretic)


📍مکانیسم اثر:

مانیتول به عنوان یک ماده اسموتیک عمل می‌کند. این دارو در فیلتر گلومرولی کلیه فیلتر شده اما به طور مؤثر بازجذب نمی‌شود، بنابراین باعث افزایش فشار اسمزی در توبول‌های کلیوی می‌شود و مانع از بازجذب آب می‌گردد.
نتیجه آن افزایش حجم ادرار و دفع مایعات از بافت‌ها است. همچنین در مغز و چشم باعث کاهش فشار داخل‌جمجمه‌ای و داخل‌چشمی می‌شود.


📍موارد مصرف بالینی:

1. کاهش فشار داخل‌جمجمه‌ای (ICP): در بیماران با ادم مغزی یا تروما


2. کاهش فشار داخل‌چشمی (IOP): در موارد گلوکوم حاد


3. پیشگیری از نارسایی حاد کلیه: در جراحی‌ها یا تروماهای همراه با خطر کم‌خونی کلیه


4. تسریع دفع برخی سموم از کلیه




📍دوز رایج و روش مصرف:

تزریق وریدی (IV)، معمولاً با غلظت‌های 10%، 15%، 20% یا 25% بسته به هدف درمان

دوز معمول در ادم مغزی یا ICP بالا:
0.25 تا 1 گرم بر کیلوگرم وزن بدن، طی 15 تا 30 دقیقه به صورت انفوزیون




📍عوارض شایع:

اختلالات الکترولیتی (هیپوناترمی یا هیپرناترمی، هیپوکالمی)

دهیدراسیون

ادم ریوی (در بیماران با نارسایی قلبی)

سردرد، تهوع، استفراغ

هیپوتانسیون یا افزایش فشارخون

📍موارد منع مصرف (کنتراندیکاسیون‌ها):

نارسایی کلیه با آنوری (عدم پاسخ به تست دوز مانیتول)

نارسایی قلبی شدید

خون‌ریزی داخل مغزی فعال (غیر از خون‌ریزی ناشی از جراحی)

دهیدراسیون شدید یا ادم ریوی


📍احتیاطات :

بررسی مکرر فشارخون، الکترولیت‌ها، و حجم ادرار

بررسی علائم ادم ریوی و دیسترس تنفسی

چک دقیق ورودی و خروجی بیمار

انفوزیون از طریق فیلتر انجام شود (به دلیل کریستاله شدن مانیتول)

در صورت کریستاله شدن، محلول باید در گرم‌کن مخصوص حل شود و صاف شود


📍نکات کلیدی :

در شروع انفوزیون مانیتول، ممکن است فشار داخل جمجمه به طور موقت افزایش یابد

مانیتول نباید به مدت طولانی استفاده شود؛ چون می‌تواند منجر به تجمع داخل سلولی و ادم برگشتی شود

پایش وزن روزانه اهمیت دارد
#فارماکولوژی

https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

نحوه انجام‌کات داون‌وریدی
https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

Peripheral Vascular Access

https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

📌 انواع ابزار های ست جراحی لاپاراتومی ، کاربرد ابزارها + چیدمان

#ابزار_لاپاراتومی
#ابزار

https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

PKP Percutaneous Kyphoplasty System (PKP)


https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

‼️اصطلاحات پرکاربرد اورولوژی در اتاق عمل‼️

اورولوژی(UROLOGY):
اورولوژی یا میزراه پزشکی، شاخه ای از علم پزشکی است که بر روی جراحی و بیماری های مجرای ادراری و اعضای تولید مثلی جنس مذکر تمرکز دارد.

48) CAPD➡️Continuous Ambulatory Peritoneal Dialysis
نوعی دیالیز صفاقی بدون نیاز به دستگاه

49) TURP➡️Transurethral Resection of the Prostate
برداشت غده پروستات از طریق پیشابراه

50) CRF➡️Chronic Renal Failure
نارسایی کلیوی مزمن

51) ESWL➡️Extracorporeal Shock Wave Lithotripsy
خورد کردن سنگ های مجاری ادراری با امواج اولترا سوند


52) ESRD➡️End Stage Renal Disorder
از کار افتادگی کلیه که در اصل مرحله پایانی نارسایی کلیه
https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

آسپرین (Aspirin) – دوز: 80 mg PO روزانه

کلاس: ضدپلاکت (Antiplatelet), NSAID

مکانیسم اثر: مهار غیرقابل برگشت آنزیم COX⬅️مهار سنتز ترومبوکسان A2 ⬅️ مهار تجمع پلاکت‌ها

کاربرد در CVA: پیشگیری از پیشرفت ترومبوز و سکته مجدد (secondary prevention)

🔖نکات پرستاری:

شروع 24 ساعت بعد از onset ایسکمی، فقط پس از رد خونریزی (CT scan نرمال)

پایش علائم خونریزی گوارشی (مدفوع سیاه، تهوع، درد معده)

بررسی PT/INR در بیماران با درمان ضدانعقادی همزمان


عوارض شایع: خونریزی، تحریک معده، زخم گوارشی

 آتورواستاتین (Atorvastatin) – دوز: 40 mg PO شب

کلاس: مهارکننده HMG-CoA ردوکتاز (Statin)

مکانیسم اثر: مهار سنتز کلسترول در کبد ⬅️کاهش LDL و کاهش خطر وقایع قلبی–عروقی

کاربرد در CVA: پایدارسازی پلاک‌های آترواسکلروتیک و کاهش خطر سکته مجدد

🔖نکات پرستاری:

مصرف شبانه (سنتز کلسترول در شب بیش‌تر است)

بررسی آنزیم‌های کبدی (ALT/AST) قبل و حین درمان

پایش درد یا ضعف عضلانی (علامت رابدومیولیز)


عوارض شایع: میالژی، افزایش آنزیم‌های کبدی، رابدومیولیز (نادر)

 لابتالول (Labetalol) – دوز: 20 mg IV PRN

کلاس: بتا-بلاکر و آلفا-بلاکر

مکانیسم اثر: کاهش فشارخون با مهار گیرنده‌های آلفا1 و بتا ⬅️ کاهش مقاومت عروقی و ضربان قلب

کاربرد در CVA: کنترل اورژانسی فشارخون برای پیشگیری از پیشرفت آسیب مغزی

نکات پرستاری:

پایش فشارخون قبل و 15 دقیقه بعد از تزریق

تزریق آهسته IV (در عرض 2 دقیقه)

مانیتورینگ برای افت فشار و برادی‌کاردی


عوارض شایع: افت فشارخون، سرگیجه، تهوع، برادی‌کاردی

پنتوپرازول (Pantoprazole) – دوز: 40 mg IV روزانه

کلاس: مهارکننده پمپ پروتون (PPI)

مکانیسم اثر: مهار ترشح اسید معده از طریق مهار غیرقابل برگشت H+/K+ ATPase در سلول پاریتال

کاربرد در CVA: پیشگیری از زخم استرسی در بیماران بستری NPO یا ICU

نکات پرستاری:

تجویز ترجیحاً صبح‌ها

مانیتور سطح منیزیم و ویتامین B12 در مصرف طولانی‌مدت


عوارض شایع: سردرد، تهوع، نفخ، اسهال

انسولین رگولار (Regular Insulin) 

کلاس: انسولین کوتاه‌اثر

مکانیسم اثر: کمک به ورود گلوکز به سلول‌ها و کاهش قند خون

کاربرد در CVA: کنترل دقیق قند خون (هایپرگلایسمی باعث بدتر شدن آسیب ایسکمیک مغز می‌شود)

نکات پرستاری:

چک قند خون قبل از هر وعده و هر 6 ساعت در بیماران NPO

پایش علائم هیپوگلایسمی (تعریق، لرزش، گیجی)

مصرف دقیق طبق پروتکل sliding scale بیمارستان


عوارض شایع: هیپوگلایسمی، واکنش آلرژیک نادر

#فارماکولوژی

https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

Dx of brain abscess

https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

📌بزوآر معده(bezoar)
دوستداران خرمالو توجه کنن‼️

بزوآر معده یه جورایی مثل “توپ اشتباهی” توی معده‌ست! 😅 یعنی یه توده از چیزایی که بدن نمی‌تونه هضمشون کنه که کم‌کم توی معده جمع می‌شن و یه توپ کوچیک درست می‌کنن.

بزوآرها مدل‌های مختلف دارن. مثلاً تریکوبزوآر از مو درست می‌شه و معمولاً توی آدمایی دیده می‌شه که عادت دارن موهاشونو بخورن (بله، همچین عادتی هم داریم!😬). یا فیتوبزوآر که از فیبرهای گیاهی درست می‌شه، مخصوص اوناییه که عاشق خوردن میوه با پوستن!🍏

یکی از معروف‌ترین مجرم‌ها توی تشکیل بزوآر، خرمالوئه! اگه زیاد بخوریش(مخصوصاً نارسش رو)،فیبرهای سفتش می‌چسبن به هم و تبدیل می‌شن به فیتوبزوآر خرمالویی که حسابی توی معده دردسر درست می‌کنه!😅

وقتی این توده توی معده جا خوش می‌کنه، آدم احساس می‌کنه همیشه پره. تهوع،استفراغ، بی‌اشتهایی و سنگینی بالای شکم هم از علائم کلاسیکشه.

درمانش هم بستگی داره بزوآر چقدر “قلدری” کنه! اگه کوچولو باشه، با دارو یا آندوسکوپی حل می‌شه. ولی اگه خیلی جا خوش کرده باشه و راه معده رو بسته باشه، پزشک با یه‌ عمل جراحی کوچیک می‌ره سراغش و بزوآر رو بیرون می‌کشه تا معده نفس راحتی بکشه

https://t.iss.one/ORSA_ARUMS

🔴روش آندوسکوپیک برداشتن بزوآر معده

آندوسکوپی درمان انتخابی در بیشتر موارد بزوآر معده است، به‌ویژه وقتی توده خیلی بزرگ نباشد یا از جنس نرم‌تر (مثل بزوآر گیاهی یا دارویی) باشد.
هدف، خرد کردن بزوآر به قطعات کوچک و خارج کردن آن از معده یا عبور دادن به روده است.

🔹 مراحل انجام:
1. آماده‌سازی بیمار
▫️بیمار معمولاً ناشتا (NPO) از شب قبل است.
▫️بی‌حسی موضعی حلق یا سدیشن وریدی (مثلاً با میدازولام و فنتانیل) انجام می‌شود.
▫️مانیتورینگ علائم حیاتی حین کار الزامی است.

2. ورود آندوسکوپ
▫️آندوسکوپ از طریق دهان وارد مری و سپس معده می‌شود.
▫️محل و اندازه بزوآر به‌دقت بررسی می‌شود.
▫️معمولاً بزوآر در فوندوس یا تنه معده دیده می‌شود.

3. تلاش برای خرد کردن (Fragmentation)
▫️بسته به نوع بزوآر، ابزارهای متفاوتی استفاده می‌شود:
▪️ برای بزوآر گیاهی (Phytobezoar):
از snare wire یا سنگ‌شکن مکانیکی (lithotriptor) استفاده می‌شود تا توده به قطعات کوچک‌تر شکسته شود.
در بعضی مراکز از لیزر، الکتروهیدرولیک یا پلاسما هم استفاده می‌شود.

▪️ برای بزوآر مویی (Trichobezoar):
معمولاً بسیار متراکم است و سخت خرد می‌شود.
گاهی نیاز به چندین جلسه آندوسکوپی یا حتی جراحی باز دارد.

4. خارج کردن قطعات (Extraction)
▫️پس از خرد شدن، قطعات با سَبَت (basket) یا net مخصوص جمع و از طریق دهان خارج می‌شوند.
▫️ممکن است نیاز باشد معده چندین بار با نرمال‌سالین شست‌وشو داده شود تا باقی‌مانده‌ها خارج شوند.

5. درمان شیمیایی کمکی (Chemical Dissolution)
▫️در بزوآرهای گیاهی، گاهی پیش از یا همراه آندوسکوپی، از محلول‌های حل‌کننده استفاده می‌شود تا بزوآر نرم‌تر شود، مثلاً:
🔸کولا (Coca-Cola)
🔸پاپائین یا سلولاز (آنزیم‌های گیاهی)
این کار باعث می‌شود توده راحت‌تر خرد و خارج شود.

6. بررسی نهایی
بعد از تخلیه کامل، آندوسکوپی جهت اطمینان از عدم باقی‌ماندن قطعات و سلامت مخاط معده انجام می‌شود.

7. مراقبت‌های پس از آندوسکوپی
▫️بیمار حدود چند ساعت تحت نظر است.
▫️در صورت عدم عارضه، مایعات از راه دهان شروع می‌شود.
▫️در مواردی که احتمال عود وجود دارد، بررسی علت زمینه‌ای (مثل مصرف زیاد خرمالو 🍊 یا تریکوفاژی) و اصلاح رژیم غذایی توصیه می‌شود.

🔹 مزایای روش آندوسکوپیک:
✅ کم‌تهاجمی‌تر از جراحی
✅ بدون برش جراحی و بستری کوتاه‌تر
✅ امکان تکرار در صورت باقی‌ماندن توده

🔹 محدودیت‌ها:
⚠️ در بزوآرهای بسیار بزرگ یا سخت (مخصوصاً مویی یا تریکوبزوآر)، معمولاً آندوسکوپی به تنهایی کافی نیست و بیمار به گاستروتومی جراحی نیاز دارد.

https://t.iss.one/ORSA_ARUMS