Mathematical Musings
4.07K subscribers
2.29K photos
135 videos
164 files
1.04K links
Nature is written in mathematical language.
Download Telegram
Mathematical Musings
درباره اهمیت فرمال کردن قضایای ریاضی یه خاطره می گه که یه بار یه دانشجویی ازش می خواد یه مقاله ای که خودش چندین سال قبل نوشته بود رو یه بخشی اش رو توضیح بده، می گه وقتی به اثبات نگاه کردم یادم نمیومد چطوری اون قسمت رو اثبات کردم! این خاطره رو به عنوان مثالی…
یه چیزی کم و بیش مشابه این واسه ریاضیدان انگلیسی
James Joseph Sylvester
اتفاق افتاده بود. یکی از شاگرداش در مورد یه گزاره یا مساله‌ای ازش سوال می‌پرسه.
بعد از دیدن سوال Sylvester می‌گه: این چرت‌وپرته و نمی‌تونه درست باشه. شاگرد بینوا می‌گه: استاد‌ توی یه مقاله خودتون اثبات کردید این رو!
🤣32
در همچین روزی در سال ۱۹۷۶ دوتا ریاضیدان به اسم
Kenneth Appel, Wolfgang Haken
تونستند
four color theorem
رو اثبات کنند. یه اثباتِ در نوع خودش جنجالی. اولین اثبات جدی با کامپیوتر. خیلی از ریاضیدان‌ها واکنش اولیه‌شون این بود: نه! قبول نیست. چون نمی‌شد توسط انسان چک بشه، به تعبیری
Non-surveyable proof
سال‌ها این قضیه ریاضیدان‌ها رو مشغول کرده بود و همه تلاش‌ها به بن‌بست می‌خورد: اثبات غلط یا مثال نقض غلط!
مساله اولین بار در سال ۱۸۵۲ مطرح شد. حالت پنج رنگ اون اثبات راحتی داره.
ریاضیدانی به اسم Alfred Kempe اثباتی ارائه کرد که ۱۱ سال فکر می‌کردند درسته و بعد فهمیدند این‌طور نیست.
در سال ۱۹۹۶ کسانی مثل Seymour و دیگران اثبات ساده‌تری برای اون ارائه کردند ولی باز هم human-readable نبود.در سال ۲۰۰۸ در Coq اثبات شد.
یکی از واکنش‌ها به اثبات این دو ریاضیدان در اون سال‌ها این بود:
اثبات ریاضی شبیه یه شعر می‌مونه، نه یه دفترچه تلفن!
14👎1
Mathematical Musings
Photo
می‌گه مغز شما اطلاعات جدید رو جذب نمی‌کنه، چون خوب و واضح توضیح داده شده. مغز اطلاعات رو زمانی جذب می‌کنه که یه reasonایی پشتش باشه.
جمله‌ی زیر رو بخونید:
معده انسان هر سه تا چهار روز، پوشش داخلی خود را به‌طور کامل جایگزین می‌کند.

خب، یه چیزی بهتون گفتم و مغزتون یه پردازشی کرد و دیگر هیچ!
حالا جمله زیر:
اسید موجود در معده شما آن‌قدر قوی است که می‌تواند فلز را حل کند. پس چرا خود شما را حل نمی‌کند؟

مغزتون بیشتر درگیرشد.چرا؟
جواب اینه که اون پوشش داخلی سریع‌‌‌تر از اون جایگزین می‌شه که اسید بهش آسیبی بزنه.
سال‌ها است طرفداران
Direct Instruction
می‌گن: توضیح بده، بیشتر، واضح‌تر، شفاف‌تر. ولی مشکل در توضیح دادن نیست.
مهمه، ولی همه چیز نیست.
اینقدر گفتند توضیح مهمه، توضیح مهمه که در نهایت رسیدند به فرمول زیر:
توضیح=یادگیری
هزینه‌‌ی تساوی بالا رو کی داده؟ بچه‌های بینوا.
بچه‌ها نمیان سر کلاس که توضیحات ما رو بشنوند. اون‌ها توضیحات خودشون رو دارند، مدل‌های خودشون رو دارند و تجربیات خودشون رو.
توضیح مهمه، ولی قدم دومه. بهترین توضیح رو به مغزی بدی که احساس نیاز نمی‌کنه فایده نداره.
مساله توضیح نیست، مساله نیازه.
مثال واقعی:
مثال اول:
دوستت ۳ برش پیتزا خورد و تو ۲ برش. اما تو پیتزای بیشتری خوردی. چطور ممکنه؟

مثال دوم:
اگر یک شبه همه زنبورهای عسل باغچه‌ات ناپدید بشن، اولین چیزی که از کار می‌افته چیه؟

نگو می‌خوایم درباره کسرها یا اکوسیستم مطالعه کنیم. مغز رو درگیر کن، وادارش کن پیش‌بینی کنه و به اون متعهد بشه.
https://substack.com/home/post/p-199274971
👍385👏3🆒3
Mathematical Musings
Photo
فقط ژن نیست، فقط خانواده هم نیست و یه بخش سومی هم وجود داره به اسم
nonshared environment
بیایم گاوس افسانه‌ای رو نگاه کنیم.
خانواده درست و حسابی که نداشته، ریاضیات هم که هیچی نمی‌خواد جز یه استعدادی که زود بروز کنه و خودش رو نشون بده. پس جواب می‌شه: ژن.
طبق ویکی‌پدیا پدر گاوس هر چند بنا به گفته خود گاوس مرد محترمی بوده، ولی از لحاظ مالی داغون بوده. قصابی، آجرپزی، باغبانی از جمله کارهاش بوده و در خونه هم سلطه‌گر و خشن. مادر گاوس که اصلا زن دومش بوده و بی‌سواد.
پدرومادر خودش در زندگی هیچ اثری و فایده‌ای براش نداشتند، شاید مادر طبیعت چیزی درونش گذاشته بود، ولی نه، این‌‌طوری هم نبوده.
اکی، نه اندازه سر سوزن، بیشتر از اون هوشی داشته. استعدادی از خودش نشون داده. ولی معلمانی داشته که استعدادش رو دیدند، از کنار اون با بی‌تفاوتی نگذشتند، گاوس رو به دوک فلان معرفی کردند، دوک اون رو به کالج محلی فرستاده، بعد هم دوک هزینه تحصیلش رو داده. اونجا هم استادهای درست و حسابی داشته.
یه سری ریاضیدان، یه سری فیزیک‌دان، یه سری فیلسوف، یه سری منجم و...
البته مثل همه اتفاقات این عالم اثر شانس و تصادف رو نباید نادیده بگیریم.
خود ریاضیات به اندازه کافی ترسناک و سخت هست، تقلیل همه چیز به ژن فقط اون رو دست‌نیافتنی‌تر می‌کنه.
نمی‌شه با صرف‌کردن فعل خواستن گاوس شد، ولی اون فاصله نشون می‌ده که فضای رشد خیلی زیاده.
چرا مثل گاوس تکرار نمی‌شه؟ چون گاوس نتیجه یه مسیر خاص و پیچیده بوده و شاید هم غیرقابل تکرار، ولی قطعا نه فقط یه علت ساده مثل ژن.

بخش دوم
28👍4🔥3
امروز ظاهرا بعضی جاها روز پدر هست.
توی ریاضی برنولی‌ها نماد خوبی شاید برای این کلمه باشند.
یه نکته جالب در مورد ژاکوب برنولی اینه که شیفته
Logarithmic spiral

بود، یعنی مارپیچ لگاریتمی. وصیت کرده بود روی سنگ قبرش این مارپیچ رو بکشند و این جمله رو بنویسند:
دگرگون می‌شوم، اما به همان صورت بازمی‌گردم.

منتها سنگ‌تراش بد متوجه می‌شه و کار رو نمی‌تونه درست انجام بده به جاش مارپیچ ارشمیدسی می‌کشه!
10👍3
اینم جالب بود.
🤣8👏7👍3
او تا حد امکان سعی می‌کرد از ریاضی دوری کند. پدرش یک‌ بار تلاش کرد از روی یک کتاب به او درس بدهد، اما به‌جای حل کردن مساله‌ها، جواب‌ها را از آخر کتاب کپی می‌کرد. وقتی پدرش متوجه شد، آن صفحات را پاره کرد، June به یک کتاب‌فروشی محلی رفت و جواب‌ها را آنجا یادداشت کرد.
درباره June Huh فیلدز مدالیست کره‌ای ۲۰۲۲
🤣416🤔1
آشنایی‌های اولیه با ریاضی می‌تواند گمراه‌کننده باشد. ریاضیات در ظاهر درباره یاد گرفتن قواعد است، اینکه چگونه و چه زمانی باید از ترفندهای قدیمی استفاده کرد تا به یک پاسخ رسید. پژوهش ریاضی در اصل یک کنش خلاقانه است. گفته می‌شود که وقتی دیوید هیلبرت، که شاید تأثیرگذارترین ریاضیدان اروپای اواخر قرن نوزدهم و اوایل قرن بیستم بود، شنید یکی از همکارانش برای دنبال کردن ادبیات داستانی از ریاضیات کنار کشیده است، با طعنه گفت: او به اندازه کافی برای ریاضیات imagination نداشت.
👍12👎3🤔2
اولین روز تابستونه. نماد رسمی رهایی از امتحانات. هر چند برای بعضی‌ها هنوز تموم نشده. اصلا همیشه تابستون برای دانش‌آموز یا دانشجو از زمانی شروع می‌شه که آخرین امتحان رو می‌ده(یا شاید وقتی که آخرین نمره میاد)
یه پدیده‌ای هست بهش می‌گن
Post-Exam Blues
چیه؟
افسردگی بعد از امتحانات. فشار، ددلاین، تمرکز شدید روی درس‌ها و برنامه‌ریزی‌ها همه یهو حذف می‌شه و فرد احساس نگرانی، گیجی یا سردرگمی می‌کنه. فرد دچار
natural emotional "comedown"
می‌شه.
می‌گن نگرانی در مورد نتایج هم می‌تونه تا حدی تاثیر بذاره روی اون.
البته ممکنه برای همه پیش نیاد.
ظاهرا گذشت زمان همه چیز رو اکی می‌کنه.
بشر امروز برای هر لحظه و هر حالتش یه اسم گذاشته.
👍19🔥43
می‌گه: دانشمندها پی بردند که بشر تمایل داره به سمت چپ(خلاف عقربه‌های ساعت) بچرخه. ولی هنوز خودشون
No Idea Why.
می‌گه: اگر به شما بگن: وایستا و حالا بچرخ، با احتمال بالا به سمت چپ می‌چرخید. به راست‌دست بودن و چپ‌دست بودن هم ربطی نداره.
دوران کرونا بوده و داشتند درباره فاصله‌گذاری و این چیزها تحقیق می‌کردند، اتفاقی دیدند این تمایل به طور غیرطبیعی زیاد بوده.
می‌گه: چرخش به چپ در جوانان بیشتر هم هست!
این اتفاق در تضاد با اون چیزی قرار داره که در طبیعت هست. بعضی‌ها می‌گن شاید اثر میدان مغناطیسی زمین باشه، که اونم نیست ظاهرا. اثر گروه یا محیط هم نیست و بیشتر نتیجه یه ویژگی فردی هست.
به طور خلاصه تمایل بشر به ول‌چرخ به چپ بیشتره!
https://www.smithsonianmag.com/smart-news/researchers-accidentally-discover-that-humans-prefer-to-turn-counterclockwise-180988939/
20🤣16🆒5
کارلسن شطرنج‌باز معروف توی سفر و اینا که حوصله‌اش سر می‌رفته با ChatGPT شطرنج بازی می‌کرده، یه بار ازش خواسته ریتینگ‌اش رو تخمین بزنه، اونم گفته: اگه صبوری کنی و تلاش حدودا تا ۲۰۰۰ تا!
🤣66
جناب
Paul Ginsparg
هستند، فیزیک‌دان آمریکایی.
سایت arXiv رو راه انداخت به نیت اینکه فیزیکدان‌ها بتونند مقالاتشون رو اونجا به اشتراک بذارند.
به هر حال چیزی که امروز خیلی بدیهی به نظر میاد در زمان خودش خیلی انقلابی بوده.
همسرش هم در زمینه
Mathematical biology
کار می‌کنه.
خودش گفته: کار خاصی نکردم، یه bottleneck بود، سعی کردم حذفش کنم.
اتاق کارش نشون می‌ده این اختراع هم ریشه‌اش نیاز بوده!
🔥225👏3
وقتی بعد از امتحان آنالیز ۲ می‌فهمی، اون انتگرال‌هایی که تند تند با قضیه اساسی حل کردی رو باید با کمک تعریف انتگرال حساب می‌کردی.
🤣96
Mathematical Musings
Photo
همیشه فکر کرده‌ام که بسیار تاسف‌آور و از جهتی نیز احمقانه بوده که فیلسوفان، جایی در قرن نوزدهم، تصمیم گرفتند متافیزیک، رشته‌ای محترم و شایسته نیست و باید آن را کنار گذاشت و در نتیجه خود را به منطق‌دان و آماردان تقلیل دادند.
ریاضیدان آمریکایی آقای
Michael Harris
می‌گه: ما هر کدوم بنا به تربیت و تفکر و تاملی که داشتیم، یه سری ارزش‌ها داریم و در فضای لیبرال دانشگاه درباره اون گفتگو می‌کنیم.
می‌گه شاید شما خواننده‌ای باشید که ساعت‌ها جلوی آدم‌هایی که شکاک تمام‌عیار حساب می‌شن جدل نکردید و در نتیجه اون لذت تایید نهایی رو تجربه نکردید. اون لحظه آخر که همه می‌گن:
You are right, at least this one time.
منتها گاهی ارزش‌های شخصی رو به عنوان ارزش‌های جهان‌شمول تحمیل می‌کنند.
من می‌خوام درباره یه چیزی صحبت کنم:
The Central Dogma of Mathematical Formalism
اون چیه؟
an informal mathematical statement is a theorem if and only if its formal counterpart has a formal derivation.

این جمله واسه کیه؟
Jeremy Avigad
با کجاش مشکل دارم؟
if and only if
یک داوری مطلق!
یه نقل قول دیگه:
Too many proofs look more like LSD trips than coherent mathematical arguments.

این جمله از کیه؟
Jasmin Blanchette
منطق‌دان و CSکار. شاید تجربه استفاده از روانگردان‌ها رو داشته!
ببینیم گاورز چی گفته:
اگر اثبات خود را در یک زبان صوری مانند Coq یا Lean صورت‌بندی کرده باشید، پس قطعا یک اثبات دارید.

اقلیدس نمی‌دونست با یه برهان در Lean که امروز ما داریم چی‌کار کنه.
این دیدگاه به لحظه‌ی حال و امروز ما گره خورده. آیا این زبان‌ها برای نسل‌های آینده خوانا و قابل فهم هست؟ سرنوشت نوارهای ویدئوی
Betamax
رو پیدا نکنند؟
گاورز می‌گه:
got a proof
مگه با شئ سروکار داریم؟ اثبات ریاضی بحث می‌شه، فهم می‌شه و طی یه دادوستد اجتماعی بین انسان‌ها پذیرفته می‌شه.
نظر من اینه:
برهان ریاضی یه
self-contained artificial
نیست. برهان وایلز رو نگاه کنید، آغاز یه گفت‌وگوی بی‌پایان شد.
https://siliconreckoner.substack.com/p/the-central-dogma-of-mathematical
9👍4
یه تیشرت ظاهرا در استرالیا کمی حاشیه درست کرده. منتقدها می‌گن دارین پیام می‌دین به جامعه. همین الان دخترها از یه جایی ول می‌کنند ریاضیات رو.
این دو تا چیزی که روی تیشرت نوشته چه ربطی به هم داره؟ زیبایی ظاهری و توانایی انجام کار ذهنی سطح بالا، مثل ریاضی.
منتقدها می‌گن مساله ریاضی نیست، ریاضی خیلی وقت‌ها یه مجوزه برای ورود به حوزه‌های دیگه و رشته‌های دیگه. اگه ریاضی رو کنار بذارن شانس موفقیت در تعدادی از رشته‌های دانشگاهی رو که به اون وابسته است از دست می‌دن.
می‌گن مساله تی‌شرت نیست، مساله دوگانه "زیبایی" و "هوش" هست که دارین دوباره مطرحش می‌کنید.
می‌گن مساله این نیست که دخترا رو مجبور کنیم برن رشته‌های STEM، مساله اینه که شما رو قانع کنیم، دست از این کارها بردارین.
موافق‌ها هم می‌گن: یه تیشرته دیگه، شلوغش نکنید.
https://theconversation.com/too-pretty-to-do-math-heres-the-real-reason-girls-arent-choosing-to-study-maths-285690
👍19🤣19🔥43🤔1
Forwarded from کوله پشتی‌ |‌ المپیاد ریاضی (ᴊᴀɴɴᴀᴛɪᵃʳ)
مرحله دوم المپیاد ریاضی ۱۴۰۵.pdf
1.2 MB
«مرحله دوم المپیاد ریاضی»

🔹 در فایل پیوست تمامی ۶ سوال مرحله دوم المپیاد ریاضی قابل مشاهده است. آزمونی با سوالات آشنا!

🔹 واکنش‌های بیشتر نسبت به این آزمون:
🔸دوشنبه سیاه المپیاد ریاضی
🔸 شایان غلامی
🔸 سروش بهروزی‌فر

کوله پشتی | المپیاد ریاضی
20🤣6