همون خطا
یک شوخی‌ایی هست که می‌گه فرض کن یه توپ رو سمت ماه پرتاب می‌کنی، چقدر احتمال داره بیوفته روی سطح ماه؟ جواب: ۵۰٪.

در عصر فراوانی اثبات‌ها، چه چیزی کمیاب می‌شود؟

اغلب می‌شنویم که افراد در ریاضیات به دنبال زیبایی هستند.
شاید این درست باشد. اما به گمان من، بیش از هر چیز در پی فهم و درک‌اند.
و پاداش درک شما همیشه این است که آن را زیبا می‌یابید.

Barry Mazur
یه دانشجویی اومده به این سوال جواب داده که در عصر AI چرا و چگونه باید ریاضی بخونیم؟
تدریس خصوصی ماهیتش عوض شده، تقلب گسترده شده و پژوهش دگرگون.
می گه در عصر AIها تجربه ریاضی ورزی چطور می شه؟ اشاره می کنه که به عنوان یه دختر دوران نوجوانی رو در اردوهای تابستانی ریاضی گذرونده، با مسائل دشوار و دوستان معرکه. می گه بعضی از دوستانش حالا ناامید و مایوس شدند. می گه برای دوستانش ریاضی زمانی عشق و علاقه و لذت بوده و حالا در عصر AI غریبه به نظر میاد. می گه سراغ هنر و مثلا نقاشی اگر بری، مردم می گن کار دستی و کاری که توسط هنرمند خلق شده ارزشش خیلی بیشتر از نمونه های تولید شده توسط AI هست ولی به ریاضی که می رسن می گن: حقیقت، حقیقته دیگه! اثبات، اثباته دیگه!
می گه اول باید ببینیم پژوهش در ریاضیات چیه؟ می گه از نظر من ایناست(قبل از ظهور AIها):
۱.یه استاد یا ریاضیدان که برای شما وقت بذاره.
۲.بهتون یه مساله خوب بده، در حد توان شما.
۳.مطالعه کنی، شکست بخوری، سوال مطرح کنی و در نهایت به راه حل جزئی۶ برسی.
۴. درستی ادعای خودت رو بررسی کنی و بعد با راهنمایی همون استاد جایی چاپ کنی.

جایزه
Jean-Pierre Demailly
که برای دومین دوره داره اهدا می شه و به نام یه ریاضیدان فرانسوی هست، تعلق گرفت به کتابخونه Lean.
جایزه هر دو سال یکبار اهدا می شه. جایزه تعلق می گیره به
Open Science in Mathematics
هدف موفقیت های فردی افراد نیست و بیشتر تمرکز به زیرساخت ها است.
https://epiga.episciences.org/page/session-2026

از ۲۰۲۲ تا الان...

یه صفحه از
Palimpsest
ارشمیدس بعد از سال ها پیدا شد.
اصلا Palimpsest چیه؟ نسخه خطی که نوشته قدیمی اون رو پاک کردند و روی اون دوباره نوشتند، چون در قدیم این چیزها گرون بوده‌. توی قرن سیزدهم نوشته های ریاضی ارشمیدس رو پاک می کنند و به جای اون دعا و ... می نویسند. یه صفحه گم شده بود که حالا پیدا شده و اون نوشته های ارشمیدس رو تونستند بازیابی کنند.
توی اون صفحه ظاهرا درباره
On the Sphere and the Cylinder
نوشته بود. پشتش هم عکس بالا.
https://www.cnrs.fr/en/press/lost-page-archimedes-palimpsest-identified-blois-central-france

آقای
Gerd Faltings
جایزه آبل رو در ۷۱ سالگی برد. قبلا هم در ۳۲ سالگی فیلدز رو برده بود.
خبرش دو ماه پیش اعلام شد و امروز رسما جایزه رو گرفت.
دانشجوی ایرانی هم داشته ظاهرا.

طراح این سوال آقای گاورز بوده و بنا به گفته خودش
the main reason for the poll was to make a joke about the 2+2=5 
لینک

دوستان می گن اون سوال جوک یا شوخی قشنگی نبود.
این رو از تائو قبول کنید دیگه.

یه جوک دیگه که بی‌ربط به اون سوال قبل نیست. زن یا همسر یه منطق‌دان بهش می‌گه: برو فروشگاه و یه لیتر شیر بخر. اگر تخم مرغ بود، دوازده تا بخر. اونم می‌ره با ۳ گالن شیر بر می‌گرده.
مجموعه‌ای از جوک‌های ریاضی

پاپ لئو که خودش لیسانس ریاضی داره یه پیام بلند بالا داده درباره "پاسداری از انسان در عصر هوش مصنوعی"
یه مقاله با متن طولانی و با ۲۲۴ تا مرجع. البته بیشتر به منابع داخلی کلیسا ارجاع داده.
گفته بشر اکنون در نقطه ای قرار داره که
 a pivotal choice
داره. یا یه برج بابل جدید درست کنه(کنایه از غرور) یا شهری که خدا و انسان کنار هم باشند.
از این صحبت های این جنسی که استیلا پیش نیاد و این حرف ها.
ملت هم اولین کاری که کردند اینه که چک کردن ببینند که human written هست متنش یا نه؟ و بوده البته.
https://www.vatican.va/content/leo-xiv/en/encyclicals/documents/20260515-magnifica-humanitas.html

جمله ای که از استادها احتمالا خواهیم شنید در سال های بعد.
یه کمی طنز و تندی رو با هم قاطی کرده. ولی می گه: انسان تلخه، سرخورده است، وحشت زده است، حریصه، به فکر انتقام از جهانه، متنش ممکنه پر از فحاشی باشه، پر از فانتزی باشه و حتی طرف مقابل رو در متن تهدید به قتل کنه.
متنی که هوش مصنوعی می نویسه این طور نیست.

حدود ۵۰۰ تا عضو هیات علمی در دانشگاه کالیفرنیا گفتند آزمون های استاندارد رو در فرآیند پذیرش برگردونید. گفتند روش های جدید پذیرش برای رشته های STEM درست نیست و الان برای تدریس یه مبحث ریاضی باید برگردیم ریاضی دوره
middle school
رو تدریس کنیم!
چند تا دانشگاه دیگه هم در آمریکا قبلا برگشته بودند به سیستم قبلی.
گفتند معیار فعلی که تمرکزش روی GPA و essay نویسی هست، دوزار هم نمیارزه. اون هم در دوره
grade inflation, AI.
https://ucstudentsuccess.org/

اینم جالب بود.
با توجه به اینکه هر دو کلمه درست هستند این سیستم های autocorrect نتونستند اشتباه رو تشخيص بدند. می گن اگه این رو داده بودند به یکی از این LLMها با توجه به اینکه
context-sensitive spellcheck
هستند، خیلی سریع متوجه می شد که "درخت اجازه" نداریم و درستش همون "درخت خرمالو" هست.
از اون طرف عده ای می گن همین غلط بودن این کلمه در این حد توی یه داستان گاهی اوقات جذاب تر هم می کنه اون رو.
یا خواننده نمی فهمه اصلا که هیچ، یا می فهمه و به دقت و تیزبینی خودش کریدیت می ده و یا می فهمه و فکر می کنه درستش همینه و نویسنده بازی زبانی در آورده و حتما منظور داشته و در عالم خودش کلی تفسیر سرهم می کنه!
ولی این LLMها همه اینا رو از ما می گیرند.

یه مقاله کلاسیک درباره "نظریه ریاضی شکار حیوانات بزرگ"
مقاله طنز هست و انتقاد به استفاده افراطی از روش های ریاضی و فیزیک در مسائل واقعی.
اینجا تمرکز کرده روی شکار شیر، ولی می گه برای هر حیوونی قابل استفاده است. در مجموع ۱۶ تا روش گفته، ۹ تا ریاضی و بقیه مربوط به فیزیک.
روش اصل موضوعی اش جالب بود تا حدی، همین رو می ذارم، بقیه رو حال داشتید خودتون بخونید.
یه قفس بذارید توی صحرا. دو تا اصل می خواین و یه قاعده منطقی برای استنتاج.

اصل ۱: مجموعه شیرهای صحرا تهی نیست‌.

اصل ۲: اگر در صحرا یک شیر بزرگ وجود داشته باشد در قفس هم وجود دارد‌.

قاعده استنتاج: اگر p درست باشه و
p ⇒ q
هم درست باشه، q هم درسته.

قضیه: در قفس یه شیر وجود داره.
https://gwern.net/doc/math/humor/lion-hunting/1938-petard.pdf

یه ریاضیدانی نوشته زمانی که داشته روی تز ارشدش کار می‌کرده موضوع تزش معادلات تابعی بوده و همه برگه‌هاش پر از معادله‌هایی از این نوع:
F(x + F(x)) = F(x) + F(F(x))
می‌گه یه روز دختر سه چهار ساله‌ام اومد با یه کاغذ که روی اون یه F بزرگ نوشته بود، گفت: بابا بیا حرف مورد علاقه‌ات!

می گه: هر کاری می خواین با AI بکنید، بکنید....خود دانید. ولی Brainstorming رو خودتون انجام بدید تا حد ممکن.
نتایج یه تحقیق نشون می ده که مقالات و نوشته های
human-written
هشت برابر در ایده پردازی موفق تر از AI هستند.
https://www.nytimes.com/2026/05/27/opinion/writing-creativity-ai.html

آونگ دو تایی، یه آونگ که یه آونگ دیگه به اون آویزونه. این رو با این حرکاتش ریاضیدان ها بهش می گن:
completely deterministic!
می گن همه جیک و پوکش رو می دونیم.
https://visualize-it.github.io/double_pendulum/simulation.html

تائو هم این حرف رو تکرار کرد و می گه: AI یه ترافیک سنگین ایجاد کرده(خواهد کرد) در بحث تایید اثبات.

یکی از مقالات