پس مشخص می‌شود که ملاک و معیار تقسیم‌بندی و سنجش اعتبار مجلات در این سیستم، تعداد ارجاعات (یا رفرنس‌هایی) است که به مقالات آن ژورنال داده شده است. هر چه مقالات چاپ شده در یک مجله علمی بیشتر مورد توجه محققان در نقاط مختلف جهان باشد و به آنها بیشتر مرجع داده شود، ضریب تاثیر مجله بیشتر خواهد بود.

با مشخص شدن ضرایب تاثیر مجلات مختلف، می‌توان در هر موضوع علمی آنها را به 4 دسته تقسیم‌بندی کرد. یعنی ابتدا مقدار متوسط ضریب تاثیر مجلات هر زمینه علمی را به‌دست آورد و سپس بین این متوسط و بزرگترین مقدار ضریب تاثیر و همچنین بین متوسط و کوچکترین مقدار ضریب تاثیر آن رشته را نیز به دو بخش تقسیم نمود. به‌این ترتیب 4 چارک برای مجلات هر موضوع علمی محاسبه می‌شود که به آن Quartile یا Q مجله گفته می‌شود.

بنابراین وقتی گفته می‌شود مجله Geotechnique دارای چارک Q1 است یعنی ضریب تاثیر آن بین 25% بالای ضرایب تاثیر مجلات نمایه شده در JCR در آن زمینه تخصصی قرار دارد.

یا وقتی گفته می‌شود فلان مجله چارک Q4 دارد یعنی ضریب تاثیر آن در بین 25% آخر ضرایب تاثیر مجلات نمایه شده در JCR در آن زمینه تخصصی قرار دارد.

ممنونم
آقای دکتر در مورد اینکه مجلات پولی اعتبار ندارند، رفرنس و سندی وجود دارد؟
الان مجله soils and foundations تو الزیویر آیا بی کیفیت و اعتباری ندارد؟

✅ کامنت فوق از طرف یکی از همراهان کانال ارسال شده است. بحث در این خصوص است که آیا همه مجلاتی که در ازای چاپ مقاله از نویسنده با نویسندگان پول دریافت می‌کنند بی‌اعتبار هستند؟

اجازه بدهید متن منتشر شده در این خصوص در چند سطر بالا را مجددا در اینجا فوروارد کنم

✅ بحث هزینه هم موضوع مهمی است. مجلاتی که مقاله را در قبال اخذ پول از مولفین به چاپ می‌رسانند مجلات بی‌کیفیتی هستند. در واقع اخذ پول (Author Fee) به این علت انجام می‌شود که مقاله بدون انجام یک پروسه داوری صحیح و تخصصی در حداقل زمان ممکن به چاپ برسد.

در واقع نوشتار بنده به مجلاتی اشاره می کند که پروسه داوری یا زمان چاپ مقاله را در ازای اخذ پول کوتاه کرده یا دور می زنند.

بسیاری از مجلات با کیفیت، پس از اتمام پروسه داوری صحیح و اصولی، از نویسنده رابط در خصوص اینکه آیا علاقمند به ارائه مقاله به صورت Open access هست یا خیر سوال می‌نمایند.

✅ توجه داشته باشید که وقتی مقاله به‌صورت Open access (دسترسی آزاد) در سایت ژورنال قرار گیرد، بیشتر مشاهده شده و به تبع آن دفعات مطالعه و ارجاعات بعدی افزایش پیدا می‌کند که یک حسن برای نویسندگان آن است.
در این شرایط معمولا برای اینکه مقاله به‌صورت دسترسی آزاد چاپ شود از نویسندگان درخواست پول می‌شود ولی توجه کنید که این درخواست پس از انجام پروسه داوری و پذیرش مقاله انجام می‌شود تا خللی در انجام داوری درست و صحیح وارد نشود.

مجله ذکر شده توسط دوست عزیز (Soils and Foundations) نیز چند سالی است که به‌طور کلی مقالات خود را به‌صورت دسترسی آزاد (Open access) چاپ می‌نماید و از جمله مجلات خوش‌نام مهندسی ژئوتکنیک است. اما این مجله نیز مانند سایر مجلات معتبر، هیچ‌گاه پروسه داوری را در ازای اخذ پول از نویسندگان دور نمی‌زند.

🟩 امیدوارم توضیحات این بحث را بهتر شفاف کرده باشد ...

🟩 معرفی کتاب:
🟢 A Primer on Theoretical Soil Mechanics
🟢 By Prof. Dimitrios Kolymbas
🟢 Cambridge University Press, 2022

🔴 خبر بسیار خوب اینکه جناب آقای دکتر علی نورزاد از اساتید محترم گرایش ژئوتکنیک دانشگاه شهید بهشتی، اعلام فرمودند که کتاب فوق (با کسب اجازه از مولف و ناشر آن) توسط ایشان ترجمه شده و به زودی از طریق انتشارات دانشگاه شهید بهشتی در اختیار علاقمندان قرار می‌گیرد.

https://t.iss.one/soil_modeling

🟢 تا اینجا موارد ذیل در خصوص ایندکس مجلات علمی مطرح شد:
- پلت‌فرم‌های معتبری وجود دارند که مجلات علمی را نمایه‌سازی می‌کنند (از جمله WoS).
- این پلت‌فرم‌ها توسط شرکت‌هایی که در زمینه داده‌کاوی علمی فعال هستند تهیه و راه‌اندازی شده‌اند (مانند Clarivate)
- گزارش سالانه پایگاه نمایه‌سازی WoS با نام JCR نامیده می‌شود.
- اساس و ترتیب نمایه‌سازی در این گزارش، ضریب تاثیر (IF) و چارک (Q) مجلات است.

همچنین بحث شد که WoS شامل پایگاه‌های مختلف داده‌ها در خصوص مقالات و کتب علمی است. در خصوص مقالات علمی، دو نمایه معتبر ارائه شده توسط این پلت‌فرم که با مجلات رشته‌های مهندسی مرتبط هستند به شرح زیر می‌باشند:
🟢 SCIE: Science Citation Index Expanded
🟢 ESCI: Emerging Sources Citation Index

🟢 از جمله معتبرترین نمایه‌ها برای مجلات علمی، SCIE است که برخی به اشتباه آن را ISI که مخفف Institute for Scientific Information (از زیرمجموعه‌های سابق شرکت Thomson reuters) است می‌نامند. در واقع JCR گزارشی از مجلات با نمایه SCIE شامل ضرایب تاثیر و چارک آنها است.
نمایه دوم ذکر شده است (ESCI) شامل مجلات جدیدتر و به اصطلاح منابع نوظهوری است که برای آنها ضریب تاثیر تعریف نشده بود. به عبارت دیگر، نمایه اولی (SCIE) مجلات علمی نمایه شده توسط WoS با ضریب تاثیر و نمایه دوم (ESCI) شامل مجلات نمایه شده توسط WoS ولی بدون ضریب تاثیر بود.