جُنگِ هنرِ مس

> ۲۱ شهریورماه؛ #روز_سینما

✅ گزیده‌ای از گفت‌وگو با #نادر_فلاح
بازیگر کرمانیِ سینمای ایران

▫️از چندکیلو خرما تا چندمترمکعب عشق
▫️تئاتر برای من، بی‌همتا بوده و هست

👈 منتشرشده در:
شمارۀ چهارمِ #جنگ_هنر_مس

(... اگر موافق باشید می‌خواهیم –به قول شما سینمایی‌ها- با یک فلاش‌بک برویم به کرمان در سال 1369؛ سالی که استاد مهدی ثانی، نمایش‌نامۀ «شاه‌بازی، خیال‌بازی» را نوشت و یک بازیگر جوانِ هفده‌ساله به نام «نادر فلاح» در میان بازیگرانش بود. از آن ایّام بگویید.)

🔸من بخش زیادی از سرنوشت امروزم را در هنر، مدیون استاد ثانی هستم. وقتی در هنرستان هنرهای تجسمی درس می‌خواندم، در هر فرصتی که پیش می‌آمد فیلم‌های سینمایی را که دیده بودم با آب‌وتاب و ایفای نقش‌های بازیگران آن فیلم‌ها برای هم‌کلاسی‌هایم اجرا می‌کردم. تا این‌که جناب آقای نواب‌زاده عزیز و هنرمند فقید آقای تاج‌الدینی که در آن‌زمان مدیر و معاون هنرستان بودند، از آقای ثانی دعوت کردند که با بچه‌های مدرسۀ ما یک تئاتر کار کنند. یادم است که روی حیاط به صف ایستادیم و آقای ثانی وقتی پرسیدند که چه کسی دلش می‌خواهد تئاتر بازی کند، چندتا از بچه‌ها یک‌صدا گفتند: نادر فلاح! درحالی‌که خودم خجالت می‌کشیدم حتی دستم را بالا بیاورم. به هر حال، جناب ثانی بنده را برای آن کار نمایشی انتخاب کردند و از آن به بعد، تا وقتی که به دانشگاه بروم، به‌طور مداوم با ایشان تئاتر کار کردم. حتی رفتنم به دانشگاه هم، در پی تشویق‌ها و دل‌گرمی‌های ایشان بود. مهدی ثانی؛ استاد نازنینی که من را با حافظ و مولوی و فردوسی، با ساعدی و رادی و بیضایی و بزرگان زیادی مثل برتولت برشت، سوفوکل، چخوف و استانیسلاوسکی آشنا کرد و خیلی از نمایش‌نامه‌ها و آثار ادبی که خواندم، مربوط به سال‌هایی است که با ایشان کار می‌کردم. من هنوز مجموعه‌ای از نمایش‌نامه‌های مطرح جهان را دارم که نام مهدی ثانی در گوشۀ صفحۀ اول آن‌ها نوشته شده. با همۀ وجود برایشان آرزوی سلامتی و سربلندی دارم. بعد از اولین بازی‌ام روی صحنه، عاشق بازیگری و تئاتر شده بودم و بهترین ساعت‌های زندگی‌ام وقتی بود که مشغول تمرین بودم...

🔸من در سال‌هایی که با آقای ثانی کار می‌کردم، تجربۀ یک کار تصویری هم داشتم که مربوط به یک سریال بومی بود و آن، اولین تجربۀ بازی من در مقابل دوربین بود. البته آن تجربه باعث نشد تا من شوق بازیگری تئاتر را با وسوسۀ بازیگری سینما عوض کنم. تئاتر برای من بی‌همتا بود و هنوز هم هست. هنوز وقتی در یک سالن تئاتر، یک نمایش زیبا و تاثیرگذار می‌بینم، آن‌قدر به‌وجد می‌آیم که دلم می‌خواهد بروم روی صحنه و فی‌البداهه بازی کنم. سینما خیلی ارزشمند و تاثیرگذار است، اما در سینمای ایران فرصت کمی در اختیار بازیگر قرار می‌گیرد تا با تمرین و تحقیق زیاد به خلق یک کاراکتر برسد. معمولاً با فاصلۀ کمی تا فیلم‌برداری، فیلم‌نامه به دست بازیگر می‌رسد و مجال تمرین خیلی کم است. بسیاری از کارگردان‌های سینما اصلاً اعتقادی به تمرین ندارند و شنیده‌ام که بعضی‌ها تا لحظۀ آخر هم فیلم‌نامه را در اختیار بازیگر قرار نمی‌دهند تا به‌اصطلاح کاراکتر تازه و بکر بماند؛ یا به قول معروف می‌گویند با تمرین زیاد نقش بیات می‌شود؛ که من اصلاً نمی‌فهمم «نقش بیات می‌شود» یعنی چه!؟ اما در تئاتر از این حرف‌ها نیست؛ بازیگر باید زیاد تمرین کند و هر شب هم نقش را بازی کند و بیات هم نمی‌شود. من بازیگرم و در هر مدیومی که بازی کنم برایم لذت‌بخش است، اما قلباً آرزو دارم در شرایطی کار کنم که از نظر مالی و زمانی مجبور نباشم به سرعت یک نقش را بازی کنم و مجال خلق با جزییات بیش‌تر و کشف لحظات دور از دسترس برایم فراهم شود.

🔸از همۀ نقش‌هایی که انتخاب کردم راضی نیستم؛ از چندتایی هم به‌شدت پشیمانم. متاسفانه شرایط، چیزی را به من تحمیل کرد که با نگاه امروزم هرگز نباید می‌پذیرفتم، ولی به هر حال؛ آدم است و اشتباه. برای انتخاب‌ها، ملاک‌های متغیری داشتم؛ در جایی می‌خواستم با یک کارگردان نام‌آشنا کار کنم، درحالی‌که نقش چندان برایم دل‌چسب نبود، و در جایی به خاطر دست‌مزد ناچیز ولی ضروری، یک نقش را قبول کردم؛ و هروقت که در بند شرایط تحمیلی و مصلحت‌اندیشی‌های کوته‌فکرانه نبودم، نقش‌هایی را انتخاب کردم که فکر می‌کردم می‌توانم به‌عنوان یک بازیگر با آن‌ها دست‌وپنجه نرم کنم و شخصیتی جذاب و تاثیرگذار را خلق کنم. شاید باورتان نشود، ولی یکی‌دوتا از فیلم‌های کوتاهی که بازی کردم، برایم خوشایندتر از سینمایی‌هایی بوده که براساس مصلحت‌اندیشی انتخاب کردم. تا وقتی که یک بازیگر بتواند خودش را اثبات کند راه سخت و ناخوشایند و خطرناکی در پیش دارد و چه‌بسا بازیگرهای خوبی که در این مسیر قربانی شده‌اند و پیش از رسیدن به آنچه که شایستگی‌اش را داشته‌اند، از راه بازمانده‌اند...

https://goo.gl/pYzmQL

@jongemes

1.78K views06:12