پژوهشکده تاریخ علم
2.51K subscribers
737 photos
54 videos
166 files
583 links
کانال غیر رسمی پژوهشکده تاریخ علم دانشگاه تهران برای به اشتراک گذاری اخبار و سخنرانی ها و همایش ها. آدرس: بلوار کشاورز. خیابان پورسینا. نبش خیابان جلالیه. پلاک ۲. ارتباط با ادمین: @AmirMohmd
Download Telegram
Forwarded from مؤسسه پژوهشی میراث مکتوب (شهرام یاری)
«اندر دانستن حالات نیرین» و «اندر دانستن اعمال تحاویل موالید و سال‌های عالم» به ترتیب انواع ششم و هفتم از زیج یمینی است. اطلاع از مسیر یک ساعتۀ آفتاب و ماه و بیرون آمدن قطرهای ایشان، اوقات اجتماعات آفتاب و ماه و استقبالات ایشان و نیز درست کردن موضع ماه به اختلاف منظر در طول و عرض و اندر دیدن ماه به هر شهر و دانستن سمت موضع دیدار در کنار دانستن خسوف ماه و اوقات آن و نیز دانستن دربارۀ کسوف و اوقات کسوف و همچنین دانستن تعدیل اصابع قطر کسوف به اصابع سطح هفت باب نوع ششم است.
علاقه‌مندان در نوع هفتم با طالع تحویل آفتاب به هر نقطه از فلک بروج و تحویل کردن طالع تحویل به دیگر شهرها، قرانات علویان و شناختن طالع قرانات و همچنین دانستن تسییرات و انتهاآت و فردارات سال عالم آشنا می‌شوند و در ادامه نیز با شعاعات و تقویم ممر ستارگان و تسییرات هیالج و انتهاآت موالید آشنا شده در گام آخر با درست کردن درجۀ طالع مولود با نمودار و خواص آشنا می‌شوند و باب آخر با اندر ختم کتاب به پایان می‌رسد.
مؤسسۀ پژوهشی میراث مکتوب زیج یمینی اثر محمد بن علی بن مالک بن ابی‌نصر الحقایقی را با تصحیح دکترمحمد باقری و مائده حسین‌زاده و با همکاری کتابخانۀ آکادمی علوم مجارستان به چاپ رسانده است.
کتاب زیج یمینی با جلد شومیز به بهای 72 هزار تومان و با جلد سخت به قیمت 97 هزار تومان به فروش می‌رسد. علاقه‌مندان برای دریافت این کتاب می‌‌توانند با شماره تلفن 02166490612 داخلی 105 تماس حاصل کنند.

https://www.mirasmaktoob.ir/fa/news/11153

@mirasmaktoob
.
آشنایی با پژوهشهای تاریخ علم

ابزارهای نجومی در عهد صفوی: مطلع الانوار ملامحمدباقر یزدی

برات بشارتی‌منش
دکتر حنیف قلندری

در صفحه اینستاگرام انجمن ترویج علم ایران
Instagram.com/iranpopscience
Gamini-2021-Journal_of_the_History_of_Biology.pdf
1.9 MB
#انتشار مقاله‌ای از دکتر امیرمحمد گمینی، عضو هیئت علمی پژوهشکده تاریخ علم، در مجلهٔ
Journal of the History of Biology

Gamini-2021-Journal_of_the_History_of_Biology.pdf
سخنرانی دکتر محمد باقری با عنوان
ʿUlugh Bey's Scientific School in Samarqand
در
The Sixteenth Marcel Grossmann Meeting on Recent Developments in Theoretical and Experimental General Relativity, Astrophysics and Relativistic Field Theories
July 5, 2021

https://youtu.be/QFe1lsSid-o?t=19812
📚
🔴شیخ محمدرضا اصفهانی و نقد نظریه داروین

🔸یکی از نخستین مواجهه‌های جدی عالمان شیعه با نظریه تکامل داروین، کتاب مرحوم آیت الله شیخ محمدرضا نجفی اصفهانی به زبان عربی و با عنوان «نقد فلسفة دارون» بود که در دوره خود شهرتی بسیار پیدا کرد و عالمانی همچون شیخ محمدباقر کمره‌ای و امام خمینی آن کتاب را نزد مؤلفش درس گرفتند.

🔸مرحوم علامه اصفهانی در کتاب خود هم با رویکردی فلسفی-الهیاتی و هم با رویکردی علمی به نقد نظریه داروین پرداخته است. پیش از این مقالات و آثار متعددی درباره این کتاب و خصوصا با تمرکز بر نگاه فلسفی-الهیاتی آن نگاشته شده، از جمله مقاله دکتر حامد ناجی اصفهانی در مجله آینه پژوهش.

🔸دکتر امیرمحمد گمینی، عضو هیات علمی پژوهشکده تاریخ علم دانشگاه تهران، توجه ویژه‌ای به تاریخ مواجهه عالمان مسلمان و به‌ویژه شیعه با نظریه تکامل داروین دارد و پیش از این ترجمه و تکمیل کتاب عادل زیادات «مواجهه با داروین» را نیز در کارنامه خود ثبت کرده است. او پیش از این درباره علامه اصفهانی و کتابش یادداشت‌ها و مقالاتی نوشته بود (برای نمونه +).

🔸اخیرا مقاله‌ای جدید به قلم دکتر گمینی درباره کتاب علامه اصفهانی در ژورنال تاریخ زیست‌شناسی انتشارات اشپرینگر منتشر شده است. گمینی در این مقاله بر جنبه علمی کتاب علامه اصفهانی تمرکز کرده است و انتقادات علمی او بر نظریه داروین را بررسی کرده است.

🔸همانگونه که گمینی‌ و دیگران در این مقاله و مقالات و آثار دیگر اشاره کرده‌اند، تاریخ مواجهه عالمان شیعه با نتایج و نظریات دانش تجربی مدرن شایان مطالعه و توجه بیشتری است و تصویر غالب و رایج از مواجهه عالمان مسلمان با دستاوردهای علوم تجربه، عمدتا بر اساس مواجهه عالمان اهل سنت عرب ساخته و پرداخته شده است.

🔸مواجهه بسیاری از علمای شیعه، از جمله علامه اصفهانی با دانش تجربی مدرن، مواجهه‌ای کاملا مثبت، با ذهنی باز و آماده پذیرش بوده است. اگرچه اصفهانی در نهایت شمول تکامل بر گونه «انسان» را نپذیرفته است، اما این عدم پذیرش برآمده از نقد او به کلیت دانش مدرن نیست، بلکه او ضمن پذیرش اعتبار و ارزش دانش مدرن تلاش کرده است میان دستاوردهای دانش مدرن و فهم از متون مقدس وفاق ایجاد کند.

🔶بعد التحریر:
جناب آقای دکتر گمینی لطف کردند و این نکته را تذکر دادند که «بنده جایی نگفته ام که علمای اهل سنت با علوم جدید مخالفت کرده‌اند. آنها هم مثل محمد عبده نه تنها با علم جدید بلکه با نظریه تکامل همدل بوده‌اند.
مسأله این است که بسیاری گمان می‌کنند علمای دین همه مخالف علم جدید بودند، در حالی که نه تنها مخالف نبودند بلکه خیلی زود متوجه شدند می‌توانند از آن برای تبلیغ دین‌شان چه سنی و چه شیعه و چه حتی مسیحی استفاده کنند. البته مسیحیان در برابر تکامل مقاومت بیشتری به خرج دادند.»

#معرفی_مقاله
#اسلام_و_تکامل

#البساتین
@AlBasatin
بزرگترین همایش بین‌المللی تاریخ علم از یکشنبه ۲۵ جولای مصادف با ۳ مرداد ماه ۱۴۰۰ آغاز می‌شود.
برای شرکت در سخنرانی‌ها کافی است نرم افزار zoom را نصب کنید و در وبسایت همایش به رایگان ثبت نام کنید.
https://www.ichst2021.org/

در «سمپوزیوم تاریخ علوم در جوامع اسلامی»
Symposium Knowledge and practice across borders: science in Islamic societies
روز جمعه ساعت ۱۸ به وقت مرکزی اروپا (۲۱:۳۰ به وقت ایران) منتظر مخاطبان و علاقمندان تاریخ علوم هستیم.
لینک جلسۀ سخنرانی بعد از ظهر با سخنرانی دکتر حمید بهلول و خانم راضیه‌سادات موسوی درباره تاریخ نجوم و ریاضیات در جهان اسلام.
ساعت ۱۵:۳۰ به وقت ایران.

https://guarant-cz.zoom.us/j/83858137467?pwd=d1BzV0FwVkVtOEZNRWM3MEtvL2VQUT09

بعد از نصب نرم افزار زوم، با این لینک وارد شوید. (در صورت لزوم فیلتر شکن را روشن کنید و بعد از ورود به جلسه خاموش کنید.)
کرسی علمی ــ ترویجی

دانشکدۀ الهیات و معارف اسلامی/پژوهشکدۀ تاریخ علم/ دانشگاه تهران

تاریخ ریاضیات در نسخه‌های خطی فارسی: مجموعۀ خطی شمارۀ 772 کتابخانۀ ملی پاریس

ارائه دهنده: دکتر حسن امینی [email protected]
ناقدان: دکتر حنیف قلندری، دکتر امیرمحمد گمینی
مدیر جلسه: دکتر مسعود صادقی

زمان: چهارشنبه 6 مرداد 1400
ساعت 17 تا 18

لینک جلسه: https://join.skype.com/KEY5TfOd5cdt
مجوز_رشته_تاریخ_علم_در_دوره_اسلامی_دکتری.pdf
201.6 KB
تصوير نامه مورخ 05/‏05/‏۱۴۰۰ معاون محترم آموزشي وزارت علوم، تحقيقات و فناوري در خصوص موافقت قطعي با اجراي دوره دكتري رشته تاريخ علم در دوره اسلامي (مصوب جلسه شماره 932 شوراي گسترش و برنامه ريزي آموزش عالي).👇
نشستهای پژوهشی تاریخ پزشکی
Forwarded from طومار اندیشه
#کارگاه جستجو و طبقه ‌بندی منابع مجازی: چگونه در الهیات و فلسفه خودآموز باشیم؟

👨‍🎓مدرس دوره: آقای محسن فیض بخش (دکترای فلسفه دین دانشگاه تهران)

در مواجهه با منابع مجازی، دو مهارت اهمیت ویژه دارد. اولاً، باید بدانیم منابع مناسب کارمان را از کجا می‌توانیم شناسایی کنیم و به آن دسترسی پیدا کنیم. ثانیاً، به جهت افزایش چشمگیر منابع در هر رشته، ما باید بتوانیم منابع مان را ارزیابی/طبقه بندی کنیم و در انبوه منابعی که در موضوع مورد نظرمان می‌یابیم، سرگشته نشویم.
در این کارگاه، تلاش خواهد شد با نیم‌نگاهی به منابع مربوط به رشته های الهیات و فلسفه، این دو مرحله، یعنی مقدماتی از «یافتن منابع» و «ارزیابی آنها» را تمرین کنیم.

💢💢💢 آقای دکتر فیض بخش از معدود افرادی هستند که در این حوزه اطلاعات ذیقیمتی دارند و با نشریات مهم و معتبر بین المللی همکاری هایی نیز داشته اند؛ برای آشنایی با بخشی از فعالیت‌های ایشان به این کانال تلگرامی مراجعه کنید.

برای اطلاعات بیشتر و ثبت نام کارگاه به این لینک مراجعه کنید.

پایگاه خبری طومار اندیشه: @toomareandisheh
تجربه‌گرایی ابن سینا: نگرشی جدید
دکتر محمد آزادپور
Forwarded from تاریخ‌نگری و تاریخ‌نگاری (یونس کرامتی)
اهمیت تاریخ‌نگری در تاریخ علم-001: ابوریحان بیرونی و ابن سینا-1
پژوهشگر تاریخ علم پس از جست‌وجوی بسیار در متون تاریخ علم، به شرط آن که اهل یافتن ارتباط‌ها و مقایسۀ میان یافته‌ها باشد، به این نکتۀ شایان توجه پی خواهد برد که میزان توجه دانشوران دورۀ اسلامی به آثار ابوریحان در مقایسه با توجه آنان به آثار ابن سینا ناچیز است. این تفاوت حتی با کنار گذاشتن آثار فلسفی ابن سینا باز هم شگفت‌انگیز است.
توجه به این نکات می‌تواند این تفاوت را شگفت‌انگیزتر کند
1. این دو هم‌روزگار بوده‌اند.
2. هر دو کمابیش از یک منطقه از جهان اسلام برخاسته‌اند.
3. حتی بخش مهمی از سال‌های فعالیت علمی خود را در یک دربار (دربار خوارزمشاهان آل مأمون) گذرانده‌اند.

پژوهشگر تاریخ علم در بستر تاریخ علمی ممکن است به این پاسخ‌ها برسد:
1. ارزش ذاتی آثار ابن سینا بیشتر بوده است.
نظر شخصی من (بر اساس پژوهش‌هایی که انجام داده‌ام) البته عکس این است و البته بی‌گمان بسیاری با این نظر مخالف‌اند. اما گمان دارم همان مخالفان نیز بعید است معتقد باشند که مثلا ارزش ذاتی آثار ابن سینا صدها برابر ارزش ذاتی آثار ابوریحان باشد. پس به نظر می‌رسد که این مسأله اگر هم در این ماجرا دخیل باشد تأثیرش نمی‌تواند به این شدّت باشد.
2. تنوع بیشتر آثار: در این مورد اتفاقاً ابوریحان بر ابن سینا برتری چشم‌گیر دارد و مقایسۀ موضوعات طرح شده در آثار این دو کار دشواری نیست. مثلا اگر چه ابن سینا در پزشکی اثری سترگ از خود به جای گذاشته است که اهمیت ذاتی آن در پزشکی قطعاً از الصیدنۀ ابوریحان بیشتر است اما در نقطۀ مقابل آثار نجومی ابوریحان به مراتب مهم‌تر از آثار ابن سینا در نجوم است. همچنین ابوریحان آثار بسیاری در حوزۀ تاریخ و مردم‌شناسی دارد و ابن سینا نه.
#تاریخ‌نگری
#تاریخ_علم
#ابوریحان #بیرونی
#ابن‌سینا
منطق ریاضیات، و فلسفه‌های آنها: جستارهایی به افتخار محمد اردشیر

محمدصالح زارع‌پور/دانشگاه بیرمنگام

 

Mathematics, Logic and their Philosophies: Essays in Honour of Mohammad Ardeshir

Edited by Mojtaba Mojtahedi, Shahid Rahman, and Mohammad Saleh Zarepour

Springer, 2021.

منطق ریاضیات، و فلسفه‌های آنها: جستارهایی به افتخار محمد اردشیر

از من خواسته شده است که درباره‌ی کتاب ریاضیات، منطق، و فلسفه‌های آنها بنویسم. با این‌که خودم از پدیدآورندگان این کتاب بوده‌ام، نوشتنْ برای معرفی و تبلیغ آن را دور از تواضع نمی‌دانم. شاید به این دلیل که این کار را در جهت هدف اصلی کتاب می‌بینم. چنان‌که از عنوان فرعی کتاب (یعنی: جستارهایی به افتخار محمد اردشیر) برمی‌آید، این کتاب دربردارنده‌ی مجموعه‌ای از مقالات است که به افتخار محمد اردشیر و برای گرامی‌داشت میراث علمی او نوشته شده‌اند. دکتر محمد اردشیر استاد دانشکده‌ی علوم ریاضی دانشگاه صنعتی شریف است و به‌واسطه‌ی آثار علمی مهم و متعددْ شهرت و اعتبار جهانی دارد.

ادامه مطلب رادرسایت بخوانید:


https://www.bookcity.org/detail/25310/root/books