🎥 آقای پزشکیان از خرداد باید در مورد وضعیت آب تهران هشدار و دستور می‌داد که آب تهران جیره بندی شود، اما اینکار را نکرد/ متاسفانه امسال فرصت مدیریت بحران آب را از دست دادیم

👤 جهانگیر پرهمت، استاد پژوهشکده حفاظت خاک و آبخیزداری در گفتگو با «خانه اقتصاد»: از خرداد ماه می‌دانستیم که امسال باید آب را جیره بندی کنیم/ دو بار آب پر مصرف‌ها را قطع می‌کردیم، ۳۰ درصد صرفه جویی آب به وجود می‌آمد/ باید هر واحد ساختمانی بیشتر از ۱۵۰ لیتر آب مصرف می‌کرد با قطعی آب رو به رو می‌شد./ خانه اقتصاد

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

📌آسیب‌شناسی سیاست‌های ارزی؛ چرا کنترل دستوری تجارت جواب نمی‌دهد؟

🔹چالش‌های اخیر در حوزه تجارت خارجی نشان می‌دهد که سیاست‌های فعلی، به‌ویژه در بحث «رفع تعهد ارزی» و «کارت‌های بازرگانی»، به جای حل مشکل، خود به مانعی برای صادرات تبدیل شده‌اند. این یادداشت به زبانی ساده و فنی توضیح می‌دهد که چرا اصرار بر روش‌های کنترلی فعلی، نتیجه عکس می‌دهد.

1⃣ شکاف نرخ ارز: مالیات پنهان، نه هزینه ریسک اصلی‌ترین مشکل، اختلاف قیمت بین ارز سامانه مبادله و بازار واقعی است. سیاست‌گذار این اختلاف را نادیده می‌گیرد، اما در واقعیت، این شکاف مانند یک «مالیات سنگین و پنهان» عمل می‌کند. وقتی صادرکننده مجبور می‌شود دلاری را که با زحمت به دست آورده، ۲۰ تا ۳۰ درصد ارزان‌تر از قیمت واقعی به دولت بفروشد، عملاً جریمه می‌شود. هیچ تاجر عاقلی نمی‌تواند در بازاری که ارزش پول ملی آن با نرخ آزاد سقوط می کند، کالایش را صادر کند اما درآمدش را با نرخ دستوری نقد کند. این فشار، صادرکنندگان شناسنامه‌دار را خسته کرده و راه را برای روش‌های غیرشفاف باز می‌کند.

2⃣ کارت‌های اجاره‌ای: معلول هستند، نه علت تمرکز بر مسدودسازی کارت‌های اجاره‌ای (یک‌بار مصرف)، آدرس غلط دادن است. باید پرسید چرا تقاضا برای این کارت‌ها وجود دارد؟ پاسخ ساده است: «هزینه فعالیت قانونی بیش از حد بالا رفته است.» وقتی مسیر قانونی پر از دست‌اندازهای بوروکراتیک و زیان مالی (ناشی از نرخ ارز) باشد، فعالان اقتصادی ناخودآگاه به سمت مسیرهای فرعی (کارت‌های اجاره‌ای) می‌روند. این یک اصل اقتصادی است. تا زمانی که ریشه مشکل (سودآور نبودن صادرات رسمی) حل نشود، بستن کارت‌های اجاره‌ای فقط قیمت این کارت‌ها را بالا می‌برد اما آن‌ها را حذف نمی‌کند.

تجربه جهانی نشان می‌دهد که نمی‌توان با بخشنامه و زور، قوانین بازار را تغییر داد. کشورهای موفق به جای کنترل لحظه‌به‌لحظه صادرکننده، به سمت «تک‌نرخی کردن ارز» حرکت کرده‌اند. راهکار خروج از بن‌بست فعلی، پذیرش واقعیت بازار است. اگر صادرکننده بتواند ارز خود را به قیمت واقعی بفروشد، دیگر نیازی به کارت اجاره‌ای نخواهد داشت، فساد کاهش می‌یابد و تجارت به مسیر شفاف و رسمی خود بازمی‌گردد. ادامه سیاست‌های فعلی تنها به تضعیف صادرکنندگان اصیل و تقویت دلالان منجر خواهد شد.

#سازمان_محدودیت_تجارت
#خودتحریمی

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

🎥 وزیر راه و شهرسازی: به‌زودی خبرهای خوبی در زمینه جلوگیری از انقراض یوز ایرانی می‌دهیم

بعداز اینکه خبرهای خوب از یوز ایرانی دادید، خبری هم از وضعیت مسکن و کریدور شمال‌جنوب ارائه بدید ببینیم در این وانفسای اقتصادی کشور، وزارتخانه متبوع شما کاری انجام داده یا خیر؟


✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

🎥قیمت خشکبار و آجیل در یکسال اخیر بین ۴۰ تا ۱۰۰ درصد افزایش قیمت داشته است/ در نقاط جنوبی تهران ۵۰ درصد کاهش فروش آجیل داشتیم

🔹علیرضا ارزانی، رئیس کارگروه آجیل و خشکبار اتاق اصناف ایران: قیمت آجیل نسبت به شب یلدای پارسال بین ۴۰ تا ۱۰۰ درصد گران شده است/ کاهش فروش تهران در بازار عمده فروشی تهران ۲۰ درصد بوده است.

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

🎥 ابعاد فاجعه‌بار سیاست ‌های غلط ارزی کشور از زبان یکی از صادرکنندگان نمونه/خودتحریمی در حال شکستن کمر تجار و پاسخگویی از سوی مسئولین وزارت صمت و بانک مرکزی زیر صفر!

🔹هزینه‌های تجارت و بخصوص صادرات در داخل هر روز در حال افزایش است.
🔹تعدد هر روز بخشنامه ها و تعهدات ارزی پر هزینه و چند نرخی بودن ارز دست و پای صادرات کشور را بسته است.
🔹مرتب از تجار کشورهای دیگر درخواست کالا داریم ولی دستمان از داخل بسته شده.
🔹چین هم ارز دونرخی دارد ولی نرخ ارز صادراتی گران تر از ارز رسمی خریداری می شود.
🔹بابت تسویه ریالی به مشتری عراقی باید پاسخگوی قوانین تعهدات ارزی باشیم.
🔹نرخ خرید از کشاورزان به شدت به نرخ ارز بازار واقعی حساس است.
🔹با مسدودشدن کارت های بازرگانی ترخیص کاری، عملا رانتی برای استفاده از کارت برخی دیگر با هزینه های گزاف ایجاد شده است.

#خودتحریمی
#سازمان_محدودیت_تجارت
#فساد_فی_ارز

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

🎥 مجموعه مستند "آن سوی دیوار چین" به زودی روی آنتن می‌رود؛ کم لطفی وزارت خارجه نسبت به ساختن مستند درباره چین

مقصودی، مجری ثریا:

🔹جمعیت بعضی از استان‌های چین از کل جمعیت کشور ما بیشتر است و ظرفیت‌های فروان اقتصادی برای ما وجود دارد که آن‌ها را نمی‌شناسیم.

🔹از موضوع راهبردی رابطه ایران با چین غافل مانده‌ایم، شناخت درست ما از «سرزمین اژدها» می‌تواند کمک شایانی به اقتصاد ما کند. انتظار داشتیم نهادهای مرتبط با وزارت خارجه برای تولید این مستند به ما کمک کنند.

#اژدهای_چینی

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

🎥 نوری قزلجه: اخراج کارگران افغانستانی ۱۷۰۰ تومن روی قیمت مرغ تاثیر گذاشته است!

#فرصت_و_تهدید_مهاجرت

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

🎥 مدنی‌زاده: هیچ منطق علمی قبول نمی‌کند ۴ نرخ ارز داشته باشیم

وزیر اقتصاد در مراسم گرامیداشت روز دانشجو در دانشگاه صنعتی شریف:
🔹کشور در وضعیتی است که چاره‌ای جز اصلاح ندارد.
🔹آمار فقر وحشتناک است و محصول سیستم غلط سیاست‌گذاری است.

#فساد_فی_الارز
#نه_به_ارز_چند_نرخی

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

فیش‌حقوقی یک کارمند رده متوسط بانک:
ماهی ۹۲ میلیون حقوق
فقط یک فقره از وام های ایشان ۱.۵ میلیارد با بازپرداخت ۶۲ ساله با سود ۴درصد مبلغ قسط ماهی ۲ میلیون تومان!!!
سایر وام‌ها هم به همین روال است

#اصلاح_نظام_بانکی

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

🎥 گزارش ۲۰:۳۰ درباره فرایند غیرشفاف و پرچالش ثبت برند که باعث گلایه کارآفرینان شده

راه‌حل: اجرای قوانین تسهیل صدور مجوزهای کسب‌وکار، تأمین مالی تولید و زیرساخت، تحقق سند تحول و تعالی قوه قضائیه درخصوص اتصال کامل ثبت برند به درگاه ملی مجوزها تا فرایندها الکترونیکی، غیرحضوری، شفاف و بدون امضاهای طلایی شود.

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

🎥 فیلمی از کشتی یخ‌شکن در حال باز کردن مسیر از میان یخ‌های ضخیم دریای منجمد

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

🎥 ۱۰۶ یا ۹۳ کیلومتر؟؛ مکالمه جالب دکتر پزشکیان و پوتین در باب تصاحب راه‌ کریدور راهبردی رشت آستارا

🔹دکتر پزشکیان: من هر هفته پیشرفت کار را پیگیری می‌کنم. تاکنون بیش از ۱۰۶ کیلومتر از اراضی مسیر تصاحب شده است.

#کریدور_شمال_جنوب

✅ کانال واحد اقتصاد مؤسسه مصاف
@masaf_eco

📌نقشه جدید صادرات نفت روسیه: «چرخش به سوی شرق»

🔹براساس گزارش مرکز مطالعات زنجیره ارزش، پس از تحریم‌های غرب علیه روسیه، صادرات نفت روسیه به اتحادیه اروپا در سال ۲۰۲۴ نسبت به سال ۲۰۲۱ تا ۸۹ درصد کاهش یافته است؛ در حالی که صادرات به هند ۱۸۰ درصد و به چین ۵۰ درصد افزایش داشته است.

🔹این تغییر نشان می‌دهد روسیه مسیرهای تازه‌ای برای ادامه صادرات پیدا کرده، اما افت قیمت اورال و محدود شدن مقاصد صادراتی در بلندمدت بر صادرات نفت این کشور فشار زیادی خواهد گذاشت.

🔹 روسیه اکنون روزانه حدود ۱.۴ میلیون بشکه از طریق دریا و ۹۰۰ هزار بشکه از طریق خط لوله به چین صادر می‌کند و قصد دارد انتقال مسیر خط لوله را تا سال ۲۰۳۳ به حدود ۲.۵ میلیون بشکه در روز افزایش دهد.

🔹 اما این وابستگی چین را تبدیل به تعیین‌کننده بازار نفت روسیه خواهد کرد که به این کشور قدرت بیشتری برای اثرگذاری بر قیمت نفت اورال می‌دهد. این موضوع در کوتاه‌مدت راهی برای دورزدن تحریم‌هاست، اما در بلندمدت ریسکی جدی ایجاد می‌کند، زیرا هر تغییر در سیاست انرژی چین یا فشار برای تخفیف بیشتر می‌تواند روسیه را در موقعیت آسیب‌پذیر قرار دهد. / ژئواکونومیک نیوز

@masaf_eco

🎥 گزارش تصویری رویداد «جهت»؛ هم‌افزایی اندیشه برای آینده حکمرانی ایران

رویداد «جهت» به میزبانی خانه اندیشه‌ورزان و با مشارکت اندیشکده حکمرانی مصاف، فضایی برای گفت‌وگو، تضارب آرا و هم‌رسانی نگاه‌های نو به مسائل کلان حکمرانی کشور بود.
در این گردهمایی، اندیشه‌ورزان، پژوهشگران و دغدغه‌مندان تحول، گرد هم آمدند تا از «مسئله» تا «راه‌حل» را با نگاهی علمی، بومی و مسئله‌محور به بحث بگذارند.
«جهت» تنها یک رویداد نبود؛ آغاز یک مسیر تازه برای هم‌راستاسازی فکر، عمل و آینده‌سازی است.
در این ویدئو، بخش کوتاهی از کیفیت، فضای گفتگوها و جهت‌گیری‌های کلان این رویداد را با شما به اشتراک می‌گذاریم.

👌کانال اندیشکده حکمرانی مؤسسه مصاف
🔗 تلگرام | اینستاگرام | آپارات | توییتر

🎥 راهکاری برای تهران در لبه تشنگی؛ نشست تخصصی بررسی راه حل

👌کانال اندیشکده حکمرانی مؤسسه مصاف
🔗 تلگرام | اینستاگرام | آپارات | توییتر

✍️ «یک تونل، یک همت، یک سال؛ آیا بحران آب تهران واقعاً این‌قدر ساده قابل حل است؟»
طرحی که می‌گوید قبل از انتقال پایتخت، فقط به البرز نگاه کنید

🔻 در روزهایی که تهران به‌طور هم‌زمان با بحران‌های متعددی همچون کم‌آبی، قطعی برق، آلودگی هوا و فرونشست زمین مواجه است و دوباره سناریوهای پرهزینه‌ای مانند انتقال پایتخت یا اجرای پروژه‌های عظیم آب‌شیرین‌کن از دریاها بر سر زبان‌ها افتاده، اندیشکده حکمرانی مصاف در یک نشست استودیویی، طرحی را مطرح کرد که اگر درست فهم و جدی گرفته شود، می‌تواند بسیاری از این راه‌حل‌های پرهزینه و زمان‌بر را به چالش بکشد. طرحی که مدعی است بحران آب تهران نه با معجزه، نه با فناوری عجیب، بلکه با عقل سلیم، جغرافیا و یک تصمیم شجاعانه قابل مدیریت است.

🔸در این نشست، مهندس امیرحسین محمودی با ارائه نتایج بیش از شش ماه مطالعه و بررسی فنی، به تناقضی بنیادین در مدیریت آب کشور اشاره کرد؛ تناقضی که سال‌هاست نادیده گرفته شده است. در حالی که پایتخت برای چند میلیارد مترمکعب آب شرب با بحران مواجه است، در همان زمان و در فاصله‌ای نه‌چندان دور، در شمال رشته‌کوه البرز، حجم عظیمی از آب شیرین سالانه به شکل سیلاب‌های مخرب از دست می‌رود و خسارات جدی به شهرهایی مانند چالوس، رودخانه‌ها و محیط زیست وارد می‌کند. بر اساس داده‌های هواشناسی، میانگین بارش سالانه در این مناطق حدود ۱۲۰۰ میلی‌متر برآورد می‌شود؛ رقمی که نشان می‌دهد مسئله کشور بیش از آنکه کمبود آب باشد، سوءمدیریت منابع آبی است.

🔸طرح پیشنهادی که در این نشست معرفی شد، مبتنی بر انتقال ثقلی آب مازاد از منطقه سیاه‌بیشه به سد کرج است؛ راهکاری ساده اما راهبردی که از ظرفیت‌های موجود بهره می‌گیرد. در این مدل، با استفاده از زیرساخت نیروگاه تلمبه‌ای سیاه‌بیشه و احداث یک تونل به طول تقریبی ۵ تا ۸ کیلومتر در ارتفاعات البرز، آب اضافی فصول پربارش بدون نیاز به پمپاژ و مصرف انرژی گسترده، به سرچشمه‌های سد کرج منتقل می‌شود. این آب به‌صورت طبیعی وارد مخزن سد شده و ذخایر آبی تهران و کرج را تقویت می‌کند؛ بی‌آنکه فشار جدیدی بر شبکه برق یا محیط زیست وارد شود.

🔸آنچه این طرح را به‌شدت جنجالی و قابل‌تأمل می‌کند، برآورد هزینه و زمان اجرای آن است. به گفته مهندس محمودی، کل هزینه اجرای پروژه، شامل حفاری تونل، مطالعات مهندسی و تجهیزات، حدود یک همت برآورد شده است؛ رقمی که حتی از هزینه ساخت یک برج کوچک در تهران نیز کمتر است. زمان اجرای پروژه نیز حدود یک سال تخمین زده می‌شود؛ عددی که در مقایسه با پروژه‌هایی مانند انتقال پایتخت با افق زمانی ۲۰ ساله یا طرح‌های شیرین‌سازی آب دریا با هزینه‌های چند ده میلیارد دلاری، تفاوتی معنادار و تأمل‌برانگیز دارد.

🔸در این نشست تأکید شد که برخلاف بسیاری از طرح‌های انتقال آب بین‌حوضه‌ای که در گذشته منجر به نارضایتی اجتماعی و اعتراض‌های گسترده شده‌اند، این پروژه ماهیت متفاوتی دارد. در اینجا صحبت از انتقال آب از منطقه‌ای با کمبود به منطقه‌ای دیگر نیست، بلکه برداشت محدود و هوشمندانه از آب مازاد و مخربی است که هم‌اکنون خود به یک معضل زیست‌محیطی تبدیل شده است. برداشت آب تنها در فصول پربارش انجام می‌شود و جریان طبیعی رودخانه‌ها حفظ خواهد شد. افزون بر آن، بخشی از آب منتقل‌شده در مسیر، به سفره‌های زیرزمینی نفوذ کرده و به احیای منابع آبی زیرسطحی کمک می‌کند؛ موضوعی که می‌تواند در کاهش فرونشست زمین نیز مؤثر باشد.

🔰یکی از نکات مهم مطرح‌شده در نشست این بود که سیاه‌بیشه صرفاً یک نمونه از ده‌ها نقطه مشابه در امتداد رشته‌کوه البرز است. به گفته کارشناسان، این الگو قابلیت تعمیم به سایر مناطق را دارد و می‌تواند به‌عنوان یک مدل بومی برای تقویت منابع آبی فلات مرکزی ایران مورد استفاده قرار گیرد؛ از تهران و کرج گرفته تا قزوین، زنجان و دیگر شهرهای کم‌آب. این نگاه، مسئله آب را از یک بحران مقطعی به یک موضوع حکمرانی بلندمدت ارتقا می‌دهد.

❇️ نشست استودیویی اندیشکده حکمرانی مصاف در نهایت با یک پرسش اساسی به پایان رسید؛ پرسشی که همچنان بی‌پاسخ مانده است: اگر راهکاری کم‌هزینه، سریع و مبتنی بر ظرفیت‌های داخلی برای کاهش بحران آب وجود دارد، چه چیزی مانع تصمیم‌گیری و اجرای آن شده است؟ ترس از تغییر، اینرسی مدیریتی یا عادت به پروژه‌های پرهزینه و نمایشی؟ اندیشکده حکمرانی مصاف با طرح این موضوع، اعلام کرده است که هدفش نه ارائه نسخه قطعی، بلکه آغاز یک گفت‌وگوی ملی درباره عقلانیت در حکمرانی آب است و از همه متخصصان، مدیران، فعالان محیط زیست و شهروندان دعوت می‌کند تا نقدها و دیدگاه‌های خود را در این زمینه مطرح کنند؛ چرا که شاید پیش از جابه‌جایی پایتخت، لازم باشد نگاه‌مان را جابه‌جا کنیم.

👌کانال اندیشکده حکمرانی مؤسسه مصاف
🔗 تلگرام | اینستاگرام | آپارات | توییتر

هوش مصنوعی؛ ترند زودگذر یا موتور جدید حکمرانی؟
روایت یک نشست چالشی در اندیشکده حکمرانی مصاف

✍️ نشست تخصصی «هوش مصنوعی و آینده حکمرانی» در اندیشکده حکمرانی مصاف برگزار شد؛ نشستی که با طرح پرسش‌های صریح و بعضاً چالش‌برانگیز، نسبت فناوری‌های نوین با تصمیم‌سازی عمومی، رفاه اجتماعی و آینده حکمرانی در ایران را به بحث گذاشت.
در این نشست، حسین رستگارمقدم، پژوهشگر و مدرس حوزه هوش مصنوعی، با نقد نگاه‌های هیجانی و رسانه‌ای به این فناوری تأکید کرد: «هوش مصنوعی نه یک موج تبلیغاتی و نه یک مد زودگذر است؛ بلکه یک تحول پارادایمی است که منطق تصمیم‌سازی در جهان را تغییر داده است.»
وی با اشاره به تجربه‌های تاریخی نظیر حباب دات‌کام و متاورس افزود: «تمایز میان ترند و تکنولوژی بنیادین برای سیاست‌گذاران حیاتی است. هوش مصنوعی از معدود فناوری‌هایی است که لبه دانش را جابه‌جا کرده و بازگشت‌ناپذیر است.»

🔰 هوش مصنوعی و بازتعریف تصمیم‌سازی
به گفته رستگارمقدم، آنچه هوش مصنوعی را به مسئله‌ای حکمرانی تبدیل می‌کند، توان آن در پردازش کلان‌داده‌ها و ارائه الگوهایی است که از توان تحلیل انسانی فراتر می‌رود. او با این حال هشدار داد: «هوش مصنوعی می‌تواند تصمیم را پیشنهاد دهد، اما فهم، قضاوت اخلاقی و مسئولیت‌پذیری همچنان بر عهده انسان است.»

🔰 رفاه اجتماعی؛ فرصت پنهان فناوری
در بخش دیگری از این نشست، تأکید شد که برخلاف نگرانی‌های رایج درباره حذف مشاغل، تجربه تاریخی نشان می‌دهد که فناوری‌ها در بلندمدت به افزایش رفاه عمومی منجر شده‌اند. به باور سخنران، مسئله اصلی نه خود هوش مصنوعی، بلکه نحوه حکمرانی و توزیع منافع آن در جامعه است.

🔰 نقد صریح وضعیت حکمرانی در ایران
یکی از بخش‌های قابل توجه این نشست، نقد ساختاری وضعیت حکمرانی اقتصادی و فناورانه در کشور بود. رستگارمقدم با اشاره به موانع فعالیت‌های مولد گفت: «در شرایطی که تولید ارزش واقعی با ریسک بالا و بازده پایین همراه است، نمی‌توان انتظار جهش فناورانه داشت. توسعه هوش مصنوعی نیازمند اصلاحات عمیق در حکمرانی است.»

🔰 تجربه بومی‌سازی هوش مصنوعی؛ از شعار تا عمل
در ادامه نشست، تجربه عملی توسعه یک پلتفرم بومی هوش مصنوعی در حوزه کتاب، ترجمه و تحلیل محتوا ارائه شد؛ تجربه‌ای که نشان می‌دهد توسعه فناوری پیشرفته، حتی در شرایط محدودیت، امکان‌پذیر است. همچنین از راهکارهای «هوش مصنوعی سازمانی» رونمایی شد که امکان استفاده امن و مستقل از این فناوری را برای نهادهای حساس فراهم می‌کند.

🔰 آینده‌ای که بدون انسان معنا ندارد
در جمع‌بندی این نشست تأکید شد که آینده حکمرانی در عصر هوش مصنوعی، نه در حذف انسان، بلکه در بازتعریف نقش او به‌عنوان ناظر، تنظیم‌گر و تصمیم‌گیر نهایی شکل می‌گیرد؛ آینده‌ای که نیازمند گفت‌وگو، سیاست‌گذاری هوشمند و نگاه مسئولانه به فناوری است.
نشست اندیشکده حکمرانی مصاف بار دیگر نشان داد که هوش مصنوعی، پیش از آنکه یک مسئله فنی باشد، یک مسئله عمیق حکمرانی است؛ مسئله‌ای که بی‌توجهی به آن، هزینه‌های بلندمدت سنگینی به همراه خواهد داشت.

👌کانال اندیشکده حکمرانی مؤسسه مصاف
🔗 تلگرام | اینستاگرام | آپارات | توییتر

🎥 نشست تخصصی پژوهش، حل مسئله و اندیشه‌ورزی - دکتر مهدی ثنائی

✅ مشاهده با کیفیت بالا در آپارات

👌کانال اندیشکده حکمرانی مؤسسه مصاف
🔗 تلگرام | اینستاگرام | آپارات | توییتر

✍️ اصلاح حکمرانی بانکی با محوریت پرونده بانک آینده
تحلیل بحران بانک آینده، بررسی درس های آموخته شده از تجربیات جهانی و ارائه مدل پیشنهادی برای اصلاح و تقویت نظام بانکی ایران

🔻در دنیای امروز، نظام‌های بانکی به عنوان ارکان اصلی اقتصاد هر کشور شناخته می‌شوند و ثبات آن‌ها تاثیر مستقیمی بر زندگی اقتصادی و اجتماعی شهروندان دارد. در ایران نیز، بحران‌های بانکی همواره چالش‌های جدی را به همراه داشته و می‌تواند به تضعیف اعتماد عمومی و ایجاد نارضایتی اجتماعی منجر شود. بررسی دقیق بحران‌های بانکی، به ویژه پرونده‌های خاص مانند بانک آینده، می‌تواند به سیاست گذاران کمک کند تا با درک بهتر از ریشه‌های مشکلات و پیامدهای آن، راهکارهای موثری برای مدیریت بحران‌ها و بهبود وضعیت اقتصادی ارائه دهند. شفافیت و پاسخگویی در این فرایند، از اهمیت ویژه‌ای برخوردار است.

🔸ضرورت و اهداف پژوهش
پرونده بانک آینده به عنوان یکی از بحران‌های عمده نظام بانکی ایران، تاثیرات عمیقی بر اعتماد عمومی، ثبات اقتصادی و امنیت روانی جامعه داشته است. این بحران ناشی از تعهدات گسترده، دارایی‌های ناپایدار و نارسایی‌های در سیاست گذاری و نظارت بانکی است. خلق نقدینگی توسط بانک‌ها و رفتارهای غیرشفاف، منجر به مشکلات اقتصادی و اجتماعی، از جمله تورم و کاهش قدرت خرید شده است. مدیریت این بحران به شفافیت، تصمیم‌گیری سریع و مشارکت جامعه نیاز دارد. تجربیات جهانی نشان می‌دهد که پنهان کاری فقط هزینه‌ها را افزایش می‌دهد و شفافیت می‌تواند اعتماد عمومی را ترمیم کند. سند حاضر با رویکرد تحلیلی و ترکیب داده‌های میدانی به بررسی وضعیت بانک آینده و نگرانی‌های سپرده گذاران پرداخته است. چارچوب سیاست‌گذاری شامل تحلیل مسئله، ارائه گزینه‌های مختلف و طراحی نقشه اقدام را ارائه می‌دهد تا به یک راهکار اجرایی و قابل دفاع دست یابد.

🔸واکاوی نقاط شکست حکمرانی در بحران بانک آینده
بانک آینده از ابتدا بر پایه ادغام موسسات مالی ناکارآمد تاسیس و با چالش‌هایی نظیر تعهدات پنهان، ضعف نظارت و ساختار مدیریتی شکننده مواجه شد. این بانک به دلیل سیاست‌های نادرست، از جمله رقابت ناسالم برای جذب سپرده‌ها با نرخ‌های بالا و اعطای تسهیلات کلان بدون وثیقه، دچار ناترازی مالی عمیق شده است. دارایی‌های بانک عمدتا غیرمولد و خوابیده هستند و بدهی‌های آن به سپرده گذاران به طور مداوم افزایش می‌یابد.

🔸ضعف نظارت بانکی و عدم شفافیت در تراکنش‌ها باعث افزایش ریسک‌های سیستماتیک شده و نبود نظام هشدار سریع که بتواند به موقع نسبت به وضعیت مالی بانک هشدار دهد، بر پیچیدگی بحران افزوده است. پیامدهای این بحران نه تنها اقتصادی بلکه اجتماعی نیز خواهد بود و شامل کاهش اعتماد عمومی به نظام بانکی و بی ثباتی بازارهای مالی است. این مسئله برای تصمیم گیرندگان به عنوان یک چالش جدی مطرح می شود. بحران بانک آینده نه تنها یک معضل اقتصادی است، بلکه به عنوان یک مسئله امنیت ملی نیز باید مورد توجه قرار گیرد. شناخت دقیق واقعیت ها و تحلیل ساختار موجود برای سیاست گذاران ضروری است تا بتوانند طرحی جامع برای بازسازی بانک و احیای اعتماد عمومی تدوین کنند.

🔸تحلیل تطبیقی و درس آموخته‌های جهانی
بحران‌های بانکی مسائلی پرهزینه هستند که کشورها، چه توسعه یافته و چه در حال توسعه، بارها با آن مواجه شده اند. بررسی الگوهای موفق جهانی، شامل مدل های شکست کنترل شده و مداخله مستقیم دولت، نشان میدهد که سرعت تصمیم گیری، شفافیت و قدرت دستگاه قضایی از عوامل کلیدی برای حل بحران هستند.

▫️تجربه روسیه در تعطیلی ۶۰۰ بانک ناتراز نشان می دهد که قاطعیت در تصمیم گیری و عدم استفاده از منابع عمومی می تواند ثبات اقتصادی را تقویت کند. الگوی مشارکتی Multi-Stakeholder در کشورهای اروپای شمالی، بر مشارکت دولت، جامعه و رسانه ها تاکید دارد که می تواند به افزایش اعتماد عمومی کمک کند. درس های قابل استخراج برای ایران شامل برخورد قاطع با زیان ها، جلوگیری از خلق نقدینگی جدید و لزوم شفافیت در فرایند اصلاح است. اصلاح ساختاری ایران باید از منطق «یک بار برای همیشه» پیروی کند و از تغییرات سطحی پرهیز کند. در نهایت، اجرای یک اصلاح بانکی جامع و قاطع، با شجاعت سیاسی و مشارکت عمومی، می تواند به ایجاد نظام بانکی کارآمد و مقاوم در برابر چالش های آینده کمک کند.

ادامه 🔻🔻🔻